Dakpan rechtleggen? Dat is dan 1175 gulden

Honderden bejaarden zijn opgelicht door een bende dakdekkers. De gepeperde rekeningen voor slecht of verzonnen werk werden grif betaald. De politie hield 49 verdachten aan....

Het leken zulke nette mannen. Ze waren beleefd en netjes gekleed, de rotzooi die ze maakten bij hun werkzaamheden aan het dak ruimden ze uit eigen beweging op, en in de pauze dronken ze hun zelf meegebrachte melk. 'Nee', zegt de kwieke 75-jarige, 'we hadden nooit gedacht dat ze misbruik maakten van onze onwetendheid.' 'Nooit', vult haar huisgenote aan.

De misleiding begon vorige herfst. Twee mannen verschenen aan de deur. 'Er liggen een paar dakpannen scheef', zeiden ze. Het aanbod om ze recht te leggen, klonk de dames als muziek in de oren. Want zeg nou zelf, roept de 75-jarige, waar vind je nog werklieden die een klus opknappen zonder er een eindeloze serie van afspraken en afzeggingen aan vooraf te laten gaan?

Goed, misschien waren de onbekende dakdekkers wat prijzig. De eerste keer vroegen ze 1175 gulden, de tweede keer 2300 en de laatste maal 1850. In totaal 5325 gulden. Waarvoor? De schoorsteen moest gevoegd, zeiden de werklui, en het zink vervangen. En om echt winterklaar te zijn, moesten ook de pannen worden aangesmeerd en de nokvorsten worden vastgelegd. Niemand die het werk controleerde. Het was goed zo, wisten de dames. 'Wij kunnen het dak natuurlijk niet op.'

Pas toen de politie aan de deur verscheen, beseften de dames dat ze bedrogen waren. De wetenschap dat ze met honderden andere bejaarden, dementerende ouderen en lichamelijk gehandicapten het slachtoffer waren geworden van een bende dakdekkers, bood nauwelijks troost. 'We schamen ons. We durven het aan niemand te vertellen.'

De gevoelens van de dames zijn exemplarisch voor wat de andere afgezette ouderen meemaken, meent het Openbaar Ministerie van Zutphen. Er is veel onrust gezaaid door de dakdekkers. In sommige gevallen hebben de intimidatie en het bedrog er zelfs toe geleid dat de slachtoffers in verzorgingshuizen zijn opgenomen. Een oudere dame is volgens haar familie zelfs overleden aan kwalen die ontstonden na bezoeken van de dakdekkers.

Juist de kwetsbaarheid van de getroffen groep heeft het OM doen besluiten de dakdekkers fors aan te pakken. De politie heeft 12 duizend manuren in de zaak zitten; volgens de persofficier van justitie 'vanwege de onrust die zo'n zaak bij zwakkeren in de samenleving veroorzaakt'.

Het speurwerk had succes. De afgelopen maanden hebben 240 slachtoffers aangifte gedaan. Er zijn 49 verdachten aangehouden, van wie de eerste drie maandag zijn veroordeeld tot straffen die variëren van dertig maanden tot vijfenhalf jaar. Het bedrag dat nog van de Doetinchemse oplichters wordt gevorderd, loopt volgens de officier van justitie in de miljoenen.

Uit het speurwerk van de politie is gebleken dat een paar families uit Doetichem met elkaar samenwerkten. Ze zwierven uit over heel Nederland en gebruikten bonafide ogende folders en bedrijfsnamen als Korrekt en Garant. Van Maastricht tot Den Helder boden ze hun diensten aan. Ze benaderden vooral oudere, vaak alleenstaande vrouwen en boden aan de dakgoten voor een paar tientjes schoon te maken.

Later boden ze aan ook een ander, vaak verzonnen, mankement te repareren op voorwaarde dat er contant werd betaald. Intimidatie werd daarbij niet geschuwd. De bejaarden gingen op de voorstellen in, soms omdat ze oprecht geloofden in de goede bedoelingen van de dakdekkers, meestal uit angst.

'Ik stemde toe omdat ik van ze af wilde zijn', zegt een 94-jarige vrouw uit Bergen. Ze betaalde meer dan duizend gulden voor een schijnreparatie. De dakdekkers beloofden haar tien jaar garantie.

Het bleef vaak niet bij een eenmalige 'reparatie'. De dakdekkers keerden terug voor meer fictief of ondermaats werk aan de daken. Maar ze gingen ook andere misdrijven niet uit de weg. Van een 75-jarige slechtziende vrouw werd voor duizenden guldens aan girobetaalkaarten gestolen.

Een 88-jarige vrouw uit Deventer werd volgens een schatting van haar broer in vijf jaar tijd beroofd van drie ton. De dakdekkers stalen haar pinpasje en namen vele duizenden guldens op. De vrouw durfde, net als de meeste andere slachtoffers, lange tijd geen aangifte te doen.

'Het ergste vind ik dat het mijn eigen domme schuld is', zegt een 75-jarige vrouw uit Baarn. Drie dakdekkersbedrijven hebben haar ruim tienduizend gulden en een flinke dosis zelfrespect afhandig gemaakt. 'Al mijn spaargeld is er doorheen. Ik kan niets terug krijgen want dure advocaten kan ik niet betalen. De deur durf ik niet meer open te doen. Ik zei al tegen de politie: 'Ik ben veel te bang dat ze terugkomen en me een kogel door de kop schieten.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden