Dagindeling

ELKE werknemer moet een wettelijk recht op deeltijdwerk krijgen en kinderopvang moet een basisvoorziening worden. Dit zijn de belangrijkste aanbevelingen van de commissie Dagindeling die in opdracht van de overheid oplossingen moest aandragen voor het 'gehol en gejaag' van werkende ouders....

De instelling van de commissie werd anderhalf jaar geleden met de nodige scepsis begroet. Moest de overheid zich nu werkelijk bemoeien met de dagindeling van de burgers? Zou de langere openstelling van crèches en andere voorzieningen de ontwikkeling van de 24-uurseconomie niet stimuleren, waardoor we het alleen maar drukker zouden krijgen?

Het eindrapport van de commissie blinkt echter uit in redelijkheid. Over de meest pikante kwestie, de dagindeling zelf, wordt vrijwel niets gezegd, behalve dat de afstemming van openingstijden een kwestie van lokaal beleid is. Andere voorstellen, zoals het recht op deeltijdwerk en een sterke uitbreiding van de kinderopvang, verdienen ondersteuning.

Cruciaal is de vraag of de combinatie van arbeid en zorg een private dan wel een maatschappelijke kwestie is. Omdat mensen zelf beslissen dat zij kinderen nemen is de zorg voor opvang in sterke mate een privé-zaak. Terecht wil de commissie hieraan recht doen door relatief hoge bijdragen te vragen van ouders met een goed inkomen.

Toch heeft ook de maatschappij als geheel een taak op het gebied van kinderopvang. Als norm is de kostwinner vervangen door wat de commissie met een lelijk neologisme de 'taakcombineerder' noemt. Vooral taakcombineerders met een laag inkomen hebben grote moeite om arbeid en zorg te combineren. Anders dan de hogere inkomens kunnen zij geen oppas-aan-huis betalen. Ze zijn aangewezen op gesubsidieerde opvangplaatsen, waarvoor nu nog een lange wachtlijst bestaat. Een samenleving die de economische zelfstandigheid van vrouwen serieus neemt, zal ook de bijbehorende publieke voorzieningen moeten creëren.

De school is een geschikte basis voor zulke voorzieningen, zoals de commissie ook aanbeveelt. Na schooltijd kunnen tal van zinvolle en aantrekkelijke activiteiten worden aangeboden. Daarmee zou meteen bereikt worden dat kinderen uit lagere milieus gemakkelijker toegang krijgen tot allerlei sportieve, artistieke of andere sociale bezigheden. Zulke naschoolse activiteiten zijn in andere landen heel gewoon. Alleen Nederland moet er nog aan wennen, omdat vrouwen hier laat de arbeidsmarkt betraden.

Wat kinderen zelf betreft is er wel een grens aan zulke formele, collectieve vormen van opvang. Meer dan drie dagen vinden ze niet leuk, blijkt uit onderzoek dat de commissie liet doen. Meer gelegenheid om korter te werken blijft dan ook een belangrijke prioriteit, vooral ook voor vaders.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden