D66 wil eerherstel voor Indië-weigeraars

Dienstplichtigen die na de Tweede Wereldoorlog niet wilden vechten in de onafhankelijkheidsstrijd in Indonesië of overliepen, moeten volgens D66 eerherstel krijgen....

D66-Tweede-Kamerlid Bakker vindt dat reëel, ‘als minister Bot van Buitenlandse Zaken in augustus in Indonesië zegt dat Nederland destijds aan de verkeerde kant van de geschiedenis heeft gestaan’.

Hij spreekt van een herwaardering, ‘kijkend met de bril van nu’, zonder nadrukkelijk de mensen ‘te blameren die toen voor hun nummer opgingen en vochten’.

Bakker wil dat de regering zich in het openbaar uitspreekt. Hij dient dinsdag vragen in. Vooruitlopend op mogelijke kritiek van VVD-zijde zegt Bakker dat ‘we de retoriek uit de jaren veertig en vijftig voorbij moeten’.

De VVD verzette zich in 1994 tegen een besluit van toenmalig D66-minister Van Mierlo om een inreisvisum af te geven aan Indië-deserteur Poncke Princen. In 1998 ging de VVD morrend akkoord met een tweede bezoek van Princen, die in 2002 overleed.

VVD-woordvoerder Van Baalen keert zich tegen het voorstel van D66. ‘Eerherstel is principieel niet aan de orde. Als regering en parlement destijds besluiten mensen uit te sturen, heb je te gaan. Je kunt niet individueel beslissen niet te gaan.’

CDA-collega Haverkamp wil evenmin horen van rehabilitatie. Hij onderstreept woorden van waardering van minister Bot en ook vice-premier Zalm die zij richtten tot de Indië-veteranen. ‘Het is onlogisch die lijn door te trekken. Bakker koppelt discussies die los staan van elkaar.’

De Indië-weigeraars - het ging om vijf- tot zesduizend man op 120.000 uitgestuurde militairen - zaten vaak jarenlang vast, verloren hun stemrecht en kwamen op een zwarte lijst, waardoor ze moeilijk aan werk kwamen. Deze zomer heeft Bot namens de Nederlandse regering spijt betuigd over het leed dat de Indonesische bevolking is aangedaan door de Nederlandse militaire acties tussen 1945 en 1949.

Tijdens de ‘politionele acties’ in Indonesië zijn aan Nederlandse kant bijna 6000 militairen om het leven gekomen. Aan Indonesische kant vielen naar schatting rond de 100.000 doden. Tevens vielen er na de door Sukarno uitgeroepen onafhankelijkheid op 17 augustus 1945 naar schatting enkele tienduizenden doden onder de burgerbevolking van Java door onlusten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden