D66: parlement veel eerder bij giften betrekken

Regeringspartij D66 wil het kabinet verplichten het parlement eerder en beter te betrekken bij besluiten over schenkingen, zoals De Nederlandsche Bank onlangs heeft gedaan voor de aankoop van het Mondriaan-schilderij Victory Boogie Woogie....

Van onze verslaggevers

DEN HAAG

De Kamer debatteert vandaag met het kabinet over de schenking van 110 miljoen gulden die eerder dit jaar is gedaan door De Nederlandsche Bank aan een particuliere stichting. De Algemene Rekenkamer heeft de gift afgekeurd omdat hij niet past in de geldende wet- en regelgeving.

De meeste Kamerfracties, met uitzondering van de PvdA hebben zware kritiek op de handelwijze van minister Zalm en premier Kok, die afgelopen zomer de centrale bank toestemming gaven voor de schenking zonder de collega's in het kabinet of het parlement te raadplegen. Ook de VVD heeft bezwaren, maar wil de schade voor de eigen minister van Financiën wel beperkt houden. D66 en de oppositie zijn het felst.

'In wezen verklaart de Rekenkamer de schenking onrechtmatig', zegt D66-Kamerlid Lambrechts. CDA-Kamerlid Balkenende noemt de gift en de toestemming van Zalm 'staatsrechtelijk niet juist'. GroenLinks-Kamerlid Vendrik vindt dat Zalm het boetekleed moet aantrekken. 'Als hij volhardt in zijn opvatting dat er niets aan de hand is, leidt dat alleen maar tot meer irritatie in de Kamer.'

VVD-woordvoerder Nicolaï wil zijn partijgenoot Zalm en de premier, die ook bij de aankoop betrokken was, niet vrijpleiten. 'Wij zijn controleur. Sommige vragen blijven leven. Waarom vonden ze het verstandig om het besluit in zo'n kleine kring te nemen? En waarom is het geld niet naar het overheidsfonds gegaan? Laten ze dat maar uitleggen.'

D66-Kamerlid Lambrechts denkt niet dat minister Zalm en premier Kok de kritiek over de schenking met een simpele regeling kunnen afdoen. Zo'n regeling, een Koninklijk Besluit (KB), is door de Rekenkamer voorgesteld om de schenking alsnog een wettelijke basis te geven.

'Het is, denk ik, niet een goede oplossing', zegt Lambrechts. Een belangrijk bezwaar van een KB, dat ook wordt gedeeld door Nicolaï, is dat het parlement dan nog steeds niet bij de aankoop betrokken wordt. Lambrechts wil daarom een andere procedure voorstellen, die ook in de toekomst raadpleging van het parlement vereist.

Ook het CDA heeft 'grote aarzelingen' bij een alsnog te nemen Koninklijk Besluit. 'Het kan een ongewenste precedentwerking hebben', zegt Balkenende. De Bankwet biedt volgens hem inderdaad de mogelijkheid om met een Koninklijk Besluit de weg vrij te maken voor een speciale uitgave, maar zelfs die moet dan passen binnen de taken van de centrale bank. Kunstaankopen behoren daar niet toe.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden