D66 morrelt aan positie staatshoofd

De politieke macht van het staatshoofd in Nederland moet fors worden ingeperkt. De koning mag geen deel meer uitmaken van de regering en de Raad van State....

De coalitiepartners PvdA en VVD wijzen de voorstellen van De Graaf af. Minister-president Kok voelt niets voor een verandering van de Grondwet op deze belangrijke punten. Hij ziet het debat tegemoet dat D66 daarover wil. Kok: 'Maar ik kan me niet voorstellen dat ik daar anders over ga denken.'

VVD-leider Dijkstal: 'Er is geen enkele reden om wat dan ook te veranderen. Als zich nou door het optreden van deze koningin allerlei rampen zouden voltrekken. Maar dat is niet zo. Ik zie geen enkel incident dat mij zorgen baart.'

De voorstellen van D66 sloegen gisteravond in politiek Den Haag in als een bom. Het is bijzonder dat een regeringspartij het aandurft om de praktijk van de constitutionele monarchie aan de orde te stellen. De Graaf vindt dat het initiatief van wetgeving hiervoor bij de regering ligt.

De Graaf wil het koningschap moderniseren op het moment dat koningin Beatrix wordt opgevolgd door kroonprins Willem-Alexander. Hij wil dat de discussie daarover snel begint.

Dan kunnen, vindt hij, tijdrovende procedures voor een wijziging van de Grondwet worden aangenomen voordat de abdicatie van koningin Beatrix plaatsvindt.

De rol van het staatshoofd in de kabinetsformatie moet van fractieleider De Graaf ook worden veranderd. Hij beschrijft de huidige toestand als 'het zwarte gat in het staatsrecht'.

Hij doelt daarmee op situaties waarin de fractievoorzitters verdeeld adviseren over het te vormen kabinet en de koningin daardoor ruimte krijgt haar eigen wil om te zetten in een politieke richting.

Volgens de D66'er moet het aantal leden van het Koninklijk Huis worden beperkt tot de koning, diens vermoedelijke opvolger en degene die afstand heeft gedaan van de troon.

Het lidmaatschap van de Raad van State, het belangrijkste adviesorgaan van de regering, noemde De Graaf 'niet meer van deze tijd'. De democraat vindt het vreemd dat iemand die lid is van de regering ook nog eens het meest prominente adviesorgaan van die regering aanvoert.

CDA-leider De Hoop Scheffer zei vrijdagavond: 'Heeft De Graaf niets beters te doen? We hebben een systeem dat bijna sinds mensenheugenis uitstekend functioneert.'

De Hoop Scheffer veronderstelt dat D66 na de verwerping van het referendum in de Eerste Kamer nu 'de aanval op de koningin opent'.

GroenLinks-Kamerlid Rosenmöller waardeert de voorstellen van D66 positief. Zijn fractiegenote Halsema is 'laaiend enthousiast', maar betreurt dat De Graaf het initiatief bij minister-president Kok laat in plaats van zelf vanuit de Tweede Kamer met wetsvoorstellen te komen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden