D van detail

De A van Accessoires en de B van Beha: Piet Paris en Georgette Koning maakten een mode-ABC. Elk detail moet kloppen. 'Ik doe tot in den treure dingen over.'

Een ABC-prentenboek, maar dan over de mode, dat is wat modejournalist Georgette Koning (49) en mode-illustrator Piet Paris (49) hebben gemaakt. In plaats van de A van Aap en de B van Beer, is de A van Accessoires en de B van Beha. Na de wekelijkse publicatie in Het Parool zijn de teksten en illustraties nu gebundeld in een boek, met de ondubbelzinnige titel Mode van A tot Z. Vanaf vandaag ligt het in de winkel.


Op bezoek in de studio van Paris in Amsterdam openbaart zich een wereld vol contrasten. Bij binnenkomst betreed je een serene ruimte, met als enige objecten een grote houten tafel en twee linnen doeken met werk van Paris. De vide oogt al net zo ordelijk, met boeken die op kleur in de boekenkast staan gesorteerd. Maar zo ordelijk als deze twee ruimtes, zo'n wirwar is het in de werkruimte van Paris. Een grote tafel ligt bezaaid met papier, linialen, onafgemaakte tekeningen en heel veel schetsen. Die stapels schetsen kenmerken de manier waarop Paris werkt. Hij doet naar eigen zeggen 'tot in den treure dingen over'.


Ben je zo perfectionistisch?

'Ik weet niet of het perfectionisme is; ik ben niet zo snel tevreden. Het gaat erom precies de juiste balans te vinden . Tussen voor- en achtergrond, tussen vol en niet-vol, tussen ruimte en niet-ruimte, tussen wit en zwart, tussen kleur en niet-kleur.'


Zijn er bij deze tekeningen ook elementen die je vaak over hebt gedaan?

'Ja, die rok bijvoorbeeld A. Voordat het borduursel en die strokenrok naar mijn idee goed waren, heb ik ze wel een stuk of tien keer moeten overdoen. Ik wilde voor die rok drie folklore-elementen: een ruitje, een borduursel en romantische ruches. Die drie dingen heb ik los van elkaar gemaakt en vervolgens over elkaar heen geplakt. Ik werk op die manier omdat ik dan, als er een gedeelte fout gaat, al het andere niet over hoef te doen. Ik heb net een opdracht ingeleverd voor Residence (een woonmagazine, red.) en dat was ook weer ultiem overdoen de hele tijd. De ene kleur was te fel, en de andere weer te somber. Met de computer zet je er dan met een druk op de knop een ander kleurtje in, maar ik doe het liever met de hand. Juist dat zoeken naar wat het beste is, in die zin dat je er ook moe van wordt, maakt dat er iets extra's in de tekening komt.'


Wat is er typisch Piet Paris aan deze tekeningen?


'Ik let altijd erg op de restvormen, zoals hier; dat er tussen de jurk en het lichaam weer een nieuwe vorm ontstaat B. De witte gedeelten in de tekening moeten in mijn ogen net zo esthetisch zijn als de gekleurde vormen in de tekening, Japanners schijnen voor dat gegeven zeven woorden te hebben.


Het gaat voor mij inmiddels niet meer om die schoenen bijvoorbeeld, die teken ik dan ook altijd hetzelfde, maar die restvormen zouden mijn levensvervulling kunnen zijn. Constant bezig zijn met die vorm, en die niet-vorm en hoe die zich tot elkaar verhouden. Als ik geen mode zou tekenen zou ik die abstracties als onderwerp nemen.'


Is er een bepaalde techniek die je altijd toepast?

'Een techniek die op dit moment altijd terugkomt in mijn werk is de combinatie van gesneden papier met een lijntekening. Maar dat kan zomaar veranderen hoor, want er zit nog weleens verandering in mijn werk.'


Hoe is je stijl in de loop der tijd dan veranderd?

'Aan het begin van mijn carrière werkte ik altijd met mallen. Deze paarse jurk C bijvoorbeeld is uitgesneden. Vroeger gebruikte ik dan dat papier met het gat van die jurk als sjabloon en die vulde ik met verf. Hetzelfde deed ik bij het gezichtje: dat sneed ik uit, legde ik op het papier en kleurde ik ook met verf in. Maar het gevaar was dan dat er verf onder de mal kon komen. Dan was de jurk gelukt, maar verpeste ik het met het hoofdje. Niet erg handig als je altijd in opdracht en met een deadline werkt. Dus op een zeker moment zag ik diezelfde jurk, maar dan uitgesneden, naast me liggen en dacht ik: waarom gebruik ik die niet gewoon, in plaats van met dat sjabloon diezelfde jurk tekenen? Dus van het direct op papier werken ben ik naar technieken gegaan die beter te regisseren zijn. Maar het kan nog steeds fout gaan hoor. Ik ben nog altijd aan het puzzelen. Het leuke bij dit alfabet was dat we een korte deadline hadden. Dan moet je snelle keuzes maken en meestal werkt dat in het voordeel.'


Heb je een voorbeeld van een keuze die je anders zou doen als je meer tijd had?

'Ik vind bijvoorbeeld dit handje D niet zo goed gelukt. Er zit een rare knik in. Ik probeer altijd kritisch te zijn, ik ben op de academie (Artez, red.) heel kritisch opgeleid.'


Wanneer is een tekening voor jou goed gelukt?

'Ik ben tevreden als er iets in zit wat ik nog nooit eerder heb gedaan. En gek genoeg komt dat, ondanks dat ik met weinig middelen werk, nog steeds vaak voor. Bij deze tekening E zit het in de manier waarop ik de zon heb vormgegeven. Dat had ik nog nooit op die manier toegepast in mijn werk. Als je zoiets nieuws ontdekt, word je erg enthousiast van wat je doet. Daar gaat het voor mij om. Als je op de automatische piloot werkt, zie je dat terug in de tekening.'


Je tekeningen kenmerken zich ook door strakke lijnen en vormen. Is dat altijd al zo geweest?

'Ja, ik kan niet zo goed tegen scheef. En recht en hoekig horen ook bij mode als onderwerp, vind ik. In de mode is alles nieuw, en alles wat nieuw is, is recht, en strak, en fris en helder. Ik gebruik veel traditionele materialen om die vormen te maken: passers, schaatslinialen, en van die linialen met cirkeltjes erin. Heel naïef eigenlijk, of klassiek.'


Waarom hebben de vrouwen op deze afbeeldingen allemaal een bolle kont en een holle rug?

'Een jonge kont is rond, die hangt nog niet. De vrouwen die ik teken, zijn overdrijvingen, ik hoop een vrouw van nu te typeren. Het zijn elegante vrouwen, dat hoort in de mode. Modellen in het echt hebben ook nekken van 17 cm, en ik maak daar dan een nek van 21 cm van. Ik overdrijf de houding en de lichaamsdelen. Dat wordt ook bepaald door iedereen die met het onderwerp bezig is, dus daar ga ik dan in mee.'


Mode van A tot Z, Piet Paris & Georgette Koning.


Lecturis publishing, ISBN 978 90 70108 007. € 19,95


Piet Paris vindt het belangrijk dat het bij zijn tekeningen voor de kijker meteen duidelijk is waar de illustratie over gaat. De C gaat over collectie, dit moet voor de kijker ook zonder tekst duidelijk zijn.


'Modejournalistiek mist visie'

Journalist Georgette Koning, die samen met Piet Paris het mode-ABC maakte, vindt dat er nog wel wat te verbeteren valt aan de Nederlandse modejournalistiek.


De geschiedenis van Koning en Paris gaat ruim twintig jaar terug. Beiden studeerden in 1988 af in modevormgeving, hij aan Artez in Arnhem en zij aan de Amsterdamse Rietveld Academie. Nadat Koning was afgestudeerd, verhuisde ze naar Parijs, waar ze onder meer accessoires ontwierp voor Thierry Mugler en Karl Lagerfeld, en zo had Paris een logeeradres wanneer hij in Parijs was.


Eigenlijk is de fundering voor de samenwerking tussen Paris en Koning al in die tijd gelegd. 'We faxten heel veel', zegt Koning. 'Grappige dingen over wat ik 's avonds ging eten bijvoorbeeld, maar Piet faxte mij ook tekeningen, en die faxte ik dan weer terug met een tekst erbij. Zo verliep de samenwerking voor deze serie eigenlijk ook. Ik mailde Piet een woord en hij maakte daar dan een illustratie bij. In de krant kwamen die twee samen, dan pas zagen we wat de ander had gemaakt.'


Koning zegt aan het boek te zijn begonnen omdat ze een project wilde uitvoeren waarvoor ze wekelijks iets moest doen. 'Ik wilde weten hoe dat is, zo'n proces waarbij je elke week een deadline hebt. En ik wilde meer illustraties in de krant, ik vind het jammer dat kranten niets meer met illustraties doen.'


Modejournalistiek moet volgens haar toegankelijk zijn, en analyserend. Koning: 'Er moet een eigen visie inzitten. Dat laatste mis ik vaak. Veel modejournalisten verbergen zich achter feiten, omdat ze niet echt weten hoe het in elkaar steekt. Ik vind het belangrijk dat mensen wijzer worden van mijn stukken. Ik ga ervan uit dat de lezer niets over mode weet en stop er altijd iets educatiefs in. Het moet blijven hangen, al is het maar één zin. Modejournalisten zouden meer moet doordenken, verklaren waarom iets is zoals het is.'


Modejournalistiek is veranderd, vindt Koning. Het gaat niet meer om trends, zoals twintig jaar geleden het geval was.


'Het gaat om alles wat erbij komt kijken. Economie, marketing, retail; als modejournalist moet je alles interessant vinden. Daarom wil ik ook altijd de mensen achter de schermen spreken.' Zoals de beste schoenenleestenmaker of de beste patronentekenaar. Koning: 'Het is niet alleen de buitenkant, het is een team. Het leuke aan de mode is dit soort mensen ontdekken. De beste spreken op elk vlak.'


Koning vindt dat te vaak generalisten over mode schrijven. 'Waarom vraag je wel een specialist om over het Midden-Oosten te schrijven, en niet voor de mode? Daar kan ik boos om worden.'


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden