Cyprus belooft rijke Russen paspoort als goedmakertje

ISTANBUL - De Cypriotische president Nikos Anastasiades heeft buitenlandse rekeninghouders die meer dan 3 miljoen euro verliezen bij de bankensanering op het eiland een Cypriotisch paspoort beloofd. Die buitenlanders, voornamelijk rijke Russen, worden hiermee burgers van de Europese Unie.


De president deed de belofte voor een gehoor van Russische zakenmensen in de Cypriotische badplaats Limassol. De maatregel is bedoeld als goedmakertje voor Russen die veel geld kwijtraken bij de ingrijpende bankensanering op het eiland. Rekeninghouders bij de twee grootste banken verliezen boven de 100.000 euro een groot deel van hun tegoed.


'Ik vind het een sluwe aankondiging', zegt James Ker-Lindsay, Cyprus-expert aan de London School of Economics. 'Ik betwijfel of veel Russische zakenmensen hierdoor hun resterende geld op Cyprus zullen houden. Maar een EU-paspoort is voor velen wel heel waardevol.'


Cyprus is sinds 2004 lid van de EU en heeft al tientallen jaren twee Britse militaire bases op zijn grondgebied. Maar Cyprus onderhoudt tegelijk ook warme banden met Rusland. Russische toeristen zijn een belangrijke inkomstenbron voor het eiland en Russische bedrijven en rijke particulieren hebben er tientallen miljarden geparkeerd. Toen het eiland in geldnood kwam, kreeg het ook eerst een noodlening van 2,5 miljard van Rusland. Pas toen die miljarden opraakten en Moskou niet opnieuw wilde bijschieten, klopten de Cyprioten aan bij Brussel.


Die hang naar Moskou komt oorspronkelijk voort uit het gedeelde orthodox-christelijke geloof van de Russen en Cyprioten en is versterkt tijdens de Koude Oorlog. Cyprus behoorde destijds tot de Beweging van Niet-gebonden Landen en raakte er bedreven in Oost en West tegen elkaar uit te spelen.


De Grieks-Cyprioten zien Rusland bovendien als beschermheer in hun conflict met Turkije. Sinds 1974, toen Turkse troepen een invasie uitvoerden op Cyprus, is het eiland verdeeld in een Grieks zuiden en een Turks noorden. 'De Cyprioten vertrouwen de Russen op dit punt meer dan het Westen', zegt Fiona Mullen, directeur van adviesbureau Sapienta Economics op Cyprus. 'Ze zijn bang dat Europa en Amerika, als het erop aankomt, kiezen voor Turkije.'


In de recente onderhandelingen over de financiële crisis op Cyprus trok de EU aan het langste eind. De EU dwong de Cyprioten rijke bankrekeninghouders, onder wie veel Russen, flink mee te laten betalen aan de redding van het eiland. Daarmee verjoeg Brussel een deel van de Russische zakelijke belangen van Cyprus en trok het het eiland dichter tegen zich aan. Maar met de belofte van Cypriotische paspoorten voor gedupeerde rijke Russen laten de Cyprioten nu zien dat ze, als ze de kans krijgen, toch ook verbonden willen blijven met Moskou.


Volgens Ker-Lindsay is er weinig dat de EU daartegen kan ondernemen. 'Er zal misschien wat onrust zijn in sommige Europese kringen over het soort Russen dat nu ineens een EU-paspoort krijgt. Maar aan wie burgerschap wordt verstrekt, is in Europa een aangelegenheid van individuele lidstaten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden