Cultuurverschil begint al bij het hek

'Af en toe word je stapeldol van Fransen', laat de woordvoerder van de Amsterdamse effectenbeurs zich ontglippen. Hij staat met een kluitje Nederlandse journalisten voor de imposante zuilen van de beurs van Parijs, maar het hek eromheen blijft hermetisch gesloten....

Van onze correspondent Martin Sommer

De Nederlanders zijn per trein naar Parijs getogen om de beursgang van Euronext luister bij te zetten. Die beursgang moet de bekroning worden van de fusie van de Brusselse, de Parijse en de Amsterdamse beurzen. Maar voordat president J-.F. Théodore met zijn persconferentie kan beginnen, moet eerst het hek worden overwonnen. 'Journalisten dienen het gebouw aan de áchterkant te betreden', zegt de functionaris.

Problemen met cultuurverschillen tussen Fransen, Belgen en Nederlanders? President Théodore zet grote ogen op. Er zijn helemaal niet zulke grote verschillen, zegt hij. De beurzen zijn op dezelfde manier georganiseerd, we horen alledrie bij de stichters van de Europese Unie, en het integratie-proces is na negen maanden al een heel eind op streek. Ja, ze reizen veel op en neer, en wachten smartelijk tot de TGV-lijn Parijs-Amsterdam klaar is. Maar eventuele verschillen ervaart hij eerder als troef dan moeilijkheid.

Desondanks zijn de geslaagde Frans-Nederlandse bedrijven op de vingers van één hand te tellen. En elk intercultureel adviesbureau kan vertellen dat grensoverschreidende fusies vaak tot botsingen tussen totaal verschillende managementsculturen leiden.

Daar komt bij dat Frankrijk en Nederland juist op het beurzenvlak een totaal andere traditie kennen. Amsterdam heeft de oudste effectenbeurs van Europa, in Parijs is de beurs nog altijd ondergewaardeerd omdat de Fransen tot voor kort van aandelenbezit niets wilden weten. Maar ook het Nederlandse lid van de raad van bestuur, G. Möller, onderstreept dat cultuurverschillen 'eerder een kracht dan een zwakte' zijn.

Intussen dienen zich in Parijs de eerste moeilijkheden met de nieuwe partners aan. De Franse taal is er een van. President Théodore kondigt dapper aan dat 'wij volgens het principe van de Franse beleefdheid de taal van de gasten spreken', zodat de persconferentie in het Engels gehouden wordt. Ook in de burelen van Euronext is de voertaal Engels. Niet altijd tot tevredenheid van de Franse werknemers. 'Er zijn er die niet meer met hun hiërarchisch verantwoordelijke kunnen communiceren', schrijft Le Monde vandaag in een artikel over het vertroebelde sociale klimaat bij Euronext.

Er wordt gemord in het Franse kantoor. 'Ze hebben Hollanders benoemd aan het hoofd van de meeste directies, marketing, human resources, derivaten, accountancy', zegt een werknemer. Terwijl Parijs met 629 werknemers het grootste kantoor is. In Amsterdam werken 512 mensen, in Brussel 225. Ook de Nederlandse omgangsvormen in het bedrijf worden niet door iedereen op prijs gesteld. Flinke opwinding ontstond over een vragenformulier dat een Amsterdamse personeelsfunctionaris had opgesteld, en dat vervolgens onder de Franse collega's werd verspreid.

De Amsterdammer beschreef het spel 'zoo game'; het bedrijf werd vergeleken met het dierenrijk, 'waarin alle dieren een specifieke rol spelen om het ecosysteem in stand te houden. Zo werkt het ook in onze organisatie'. Nog minder gecharmeerd waren de Fransen van vragen die als impertinent werden ervaren. Werknemers moesten een 'zelfportret' schrijven, waarin ze zichzelf mochten kwalificeren als 'snel verveeld', 'dromerig' of 'manipulatief'.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden