Cubaanse overheid doet stapje terug

AMSTERDAM Cuba gaat overtollige arbeiders bij staatsbedrijven ontslaan en meer ruimte bieden aan kleine zelfstandigen en kleine ondernemingen. Dit heeft president Raúl Castro gezegd bij de tweejaarlijkse zitting van het Cubaanse parlement....

Van onze buitenlandredactie

Het nieuwe beleid betekent niet dat Cuba het communistische economische systeem, de zogenoemde planeconomie, overboord zet om de huidige financiële crisis het hoofd te bieden. Volgens Castro lijkt Cuba het ‘met de in ruim 55 jaar revolutionaire strijd opgebouwde ervaring’ niet zo slecht te doen. Bovendien zijn volgens de Cubaanse president ‘wanhoop en frustratie niet al die tijd onze metgezellen geweest’.

Castro hoopt door de staatscontrole over kleine bedrijven te verminderen en meer Cubanen toestemming te geven zelfstandig ondernemer te worden, meer ruimte te kunnen geven voor particulier initiatief. Een nieuwe belastingstructuur moet staatsemployés bovendien dwingen meer bij te dragen aan de staatskas.

Momenteel werkt 95 procent van de Cubaanse beroepsbevolking voor de overheid. Castro heeft gesuggereerd dat een op de vijf arbeiders bij staatsbedrijven nauwelijks productief zijn en feitelijk dus overbodig zijn.

Staatsemployés die door de nieuwe plannen zonder werk komen, worden omgeschoold of overgeplaatst. Volgens Castro ‘zal niemand aan zijn lot worden overgelaten’ en zal ‘de socialistische staat alle noodzakelijke hulp bieden voor een waardig leven’. Wel waarschuwde de president dat ‘we moeten breken met het idee dat Cuba het enige land is waar je niet hoeft te werken voor de kost’.

Eerder werden in bepaalde plaatsen cafés, fruitstalletjes en taxi’s min of meer geprivatiseerd. Ook is in 2008 (niet echt vruchtbare) grond aan particuliere ondernemers afgestaan. Minister van Economie Marino Murillo wees zondag naar de ervaring die is opgedaan met de kapperszaken die eerder dit jaar door de overheid aan het personeel zijn overgedragen. De kappers moesten huur betalen, maar mochten zelf hun tarieven bepalen.

‘Wij menen dat de staat in bepaalde activiteiten een stap terug moet doen’, zei Murillo, die niet van hervormingen wilde spreken, maar van ‘een aanpassing’ van het Cubaanse economisch model. ‘De waarden van het socialisme komen op de eerste plaats, niet die van de markt’, zei Murillo.

Castro heeft naast de aankondiging van zijn economische plannen ook gewaarschuwd dat er geen ‘straffeloosheid voor de vijanden van het vaderland’ zou zijn. Hij ging daarmee in het openbaar in op zijn beslissing om 52 politieke gevangenen vrij te laten. Dit gebeurde na bemiddeling van de rooms-katholieke kerk.

De 52 horen bij de ‘Groep van 75’ die in 2003 werd opgepakt en veroordeeld tot lange straffen. Onlangs kwamen de eerste 21 dissidenten vrij. Twintig vertrokken met hun gezinnen naar Spanje. Een dissident, Ariel Sigler, die in de gevangenis ernstig verlamd raakte, besloot naar de Verenigde Staten te reizen in de hoop te kunnen worden behandeld.

Pagina 16 Commentaar

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden