Cuba-wet is vat vol tegenstrijdigheden

De Senaat is akkoord gegaan met een versoepeling van het handelsembargo tegen Cuba: Amerikaans voedsel en medicijnen mogen weer verkocht worden....

Op de dag dat de Amerikaanse senatoren met 86 stemmen tegen acht hun goedkeuring gaven aan de afzwakking van de handelssancties, demonstreerden in de Cubaanse hoofdstad Havana bijna een miljoen mensen tegen dit besluit. De woede van de Cubanen, die sinds 1962 zuchten onder het Amerikaans embargo, lijkt vreemd maar is begrijpelijk. Het besluit is vooral symbolisch en verlicht op geen enkele wijze het lot van de verpauperde Cubanen.

Dit komt doordat de tekst een mengeling is van concessies en amendementen die een einde moesten maken aan een maandenlange strijd in het Amerikaanse Congres. Terwijl voorstanders van opheffing van het embargo tegen Cuba nieuwe markten voor de Amerikaanse boeren wilden openen, probeerden anderen de handelssancties zoveel mogelijk intact houden.

De kwestie-Cuba blokkeerde de voortgang van een pakket hulpmaatregelen ter waarde van 78 miljard dollar voor de Amerikaanse landbouw. Een deal was dus gewenst, maar de uitkomst maakt van zowel voor- als tegenstanders van opheffing van het embargo niet alleen winnaars maar ook verliezers. Voorstanders van de handelssancties zien de versoepeling als een eerste stap naar totale opheffing.

De Amerikaanse landbouw is blij met de maatregel. Voor het eerst in bijna veertig jaar kunnen Amerikaanse boeren hun producten afzetten op de Cubaanse markt. Veel lijkt dat overigens niet te worden.

De felle anti-Castrofactie wist de voorgenomen versoepeling te ondergraven door restricties op financiering en strengere reisregels voor Amerikaanse toeristen naar Cuba. Zij drong hier sterk op aan uit vrees dat de VS na het aanhalen van de economische banden met communistisch China ook tot een vergaande ontdooiing van de ijskoude politieke betrekkingen met Cuba zouden besluiten.

Door de restricties op de financiering - de Amerikaanse overheid en Amerikaanse banken mogen geen geld aan Cuba lenen - moet het eiland of contant betalen voor zijn aankopen in de VS of ergens een lening zien te krijgen. In de praktijk is het voor het armlastige Cuba dus heel moeilijk voedsel en medicijnen van de VS te kopen. Ook blijft het voor Havana verboden zijn producten in de VS te verkopen.

Bovendien lijkt de maatregel discriminerend. Voor andere landen waartegen Washington handelsbelemmeringen heeft opgeworpen en nu versoepeld, geldt de restrictie op financiering niet. Landen als Iran, Libië, Sudan en Noord-Korea, kunnen dus wel profiteren van de versoepeling op de export op voedsel en medicijnen.

Daarnaast beroven de strengere reisregels Cuba van de broodnodige dollars. Nu mogen Cubaanse-Amerikanen rechtstreeks vanuit de VS naar hun oude vaderland vliegen en kunnen andere Amerikanen via landen als Mexico naar het eiland reizen. Verboden om naar Cuba te reizen is het dus niet, maar veel Amerikaanse toeristen worden van een reis afgehouden door ze erop te wijzen dat hun uitgaven op het eiland een mogelijke schending van het embargo kunnen inhouden.

D eze regels worden vervangen door een wet die in feite een reisverbod naar Cuba inhoudt. Amerikanen mogen alleen naar het eiland afreizen als zij in het bezit zijn van een vergunning of als hun reis door een niet-Amerikaanse organisatie wordt betaald. Bovendien beslist voortaan de Senaat en niet de president over de toeristenstroom tussen de VS en Cuba.

Op Cuba heeft de toeristenindustrie al teleurgesteld gereageerd. Cuba hoopte dit jaar op ruim 150 duizend toeristen uit de VS. Dat de Amerikaanse boeren ook hun ongenoegen tonen over de beperkende reisregels voor Amerikaanse toeristen, zegt wat dat betreft meer over de gevolgen van de nieuwe wet. Het is fijn dat je na veertig jaar eindelijk kippen aan Cuba kunt verkopen maar er moeten toch zeker toeristen zijn om de kippenvleugels te kopen, aldus een Amerikaanse boer.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden