Crisiswet zal alleen op korte termijn helpen

Het kabinet moet beter samenwerken om vlot snelwegen aan te leggen. Regels afschaffen helpt niet, vinden Menno Huys, Bart de Jong en Marcel van Gils....

Met de Crisis- en herstelwet heeft de ministerraad de volgende stap gezet in het bestrijden van de gevolgen van de economische crisis. De Crisis- en herstelwet zorgt voor behoud van werkgelegenheid en voor meer duurzaamheid, bereikbaarheid en economische groei. De wet, die op 1 januari 2010 moet worden ingevoerd, versnelt de procedures voor grote ruimtelijke projecten door juridische belemmeringen weg te nemen voor een periode van ten minste vier jaar. Volgens het kabinet blijven de noodzakelijke waarborgen voor zorgvuldige besluitvorming hierbij gehandhaafd. Een bewering die inmiddels is aangevochten door diverse milieugroeperingen.

Wie het nieuws de afgelopen jaren heeft gevolgd, weet dat het kabinet-Balkenende IV, met minister Eurlings voorop, zich groen en geel ergert aan de trage besluitvorming over de aanpak van belangrijke infrastructurele knelpunten. Het is een doorn in het oog, aangezien een goede bereikbaarheid van groot belang is voor de economische groei en sociale ontwikkeling in Nederland.

Het kabinet wil de spade eerder de grond in zien te krijgen. Het programma Randstad Urgent werd bijvoorbeeld opgericht om een dertigtal integrale ruimtelijke plannen vlot te trekken. De Commissie-Elverding deed aanbevelingen om de besluitvorming rond de aanleg van wegen te versnellen en te verbeteren. In lijn met die aanbevelingen hebben de ministers van V en W (Eurlings) en VROM (Cramer) de interdepartementale projectdirectie Versnelling Besluitvorming Infrastructuur ingesteld. En nu is er dan de speciale Crisis- en herstelwet.

Het lijdt geen twijfel dat het daadwerkelijk aanleggen van wegen op de korte termijn voor werkgelegenheid kan zorgen. Echter, het eenmalig bevriezen van allerlei milieutechnische randvoorwaarden en het wegnemen van juridische belemmeringen biedt geen oplossing voor de lange termijn. Tot op heden wordt vooral gezocht naar de oorzaken van het gebrek aan snelheid. Vaak wordt het een woud aan regels genoemd. Het daadwerkelijke probleem ligt echter niet aan de hoeveelheid regels, maar aan de gebrekkige manier waarop partijen samenwerken. Mensen gaan zich met minder regels niet anders gedragen. Een verbeterde besluitvorming moet worden gezocht in duurzame samenwerkingsrelaties en die komen niet op miraculeuze wijze tot stand door te knippen in het woud van regels. Een andere manier van samenwerken is vereist. De bereidheid naar elkaar te luisteren en van elkaar te leren, moet een noodzakelijke randvoorwaarde zijn.

Uit reacties van bijvoorbeeld milieugroeperingen blijkt al dat de Crisiswet niet bepaald bijdraagt aan het bevorderen van duurzame samenwerking. Indien we hierbij optellen dat milieugroepen en overheid elkaar in de toekomst nog vaak zullen tegenkomen, dan is het niet onwaarschijnlijk dat de winst die het kabinet nu hoopt te behalen later driedubbel moet worden terugbetaald. Hiermee wordt het beoogde doel eerder kleiner dan groter en daar zal geen crisisargument wat aan veranderen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden