Crisis in Rembrandthuis

Het Rembrandthuis kampt met personeelsproblemen en een tekort van een kwart miljoen euro. Ook organiseert het minder tentoonstellingen dan gepland. 'Dit is een overgangsjaar.'

AMSTERDAM - Door vertrekregelingen voor ontslagen personeel en minder inkomsten uit de verkoop van toegangskaarten is bij museum Het Rembrandthuis in Amsterdam vorig jaar een verlies ontstaan van 260 duizend euro. Dat blijkt uit de onlangs vrijgegeven jaarrekening.


Het vertrek van directeur Janrense Boonstra en adjunct-directeur Michiel Kersten vorig jaar heeft het museum 150 duizend euro gekost aan vergoedingen en bemiddeling. Zij waren drie en zes jaar in dienst. Ook blijkt dat Boonstra's voorganger, de in 2009 vertrokken Ed de Heer, nog tot zijn pensioen in 2015 een directeurssalaris krijgt uitgekeerd. Hij is arbeidsongeschikt.


Volgens interim-directeur Marie-José Grotenhuis is het tekort eenmalig, omdat het verkleinen van de directie een besparing oplevert. 'We hadden gewoon te veel managers.' Volgens haar is sprake van 'een overgangsjaar'.


In september dit jaar viel er opnieuw een ontslag, ditmaal hoofdconservator Bob van den Boogert. Hij was het fundamenteel oneens met het beleid. In 2009 was hij al een keer ontslagen na een conflict met toenmalig directeur De Heer, maar na diens vertrek weer aangenomen. Volgens interim-directeur Grotenhuis kan de ontslagregeling van Van den Boogert zonder verder verlies worden bekostigd.


Het Rembrandthuis is gevestigd in het oude woonhuis van de schilder Rembrandt van Rijn (1606-1669). Rembrandtkenner en kunsthistoricus Ernst van de Wetering maakt zich 'ernstige zorgen' over de toekomst van het museum. 'Grotenhuis neemt zeer vergaande beslissingen voor een interim-directeur.' Van de Wetering, die zijn zorg niet nader wil toelichten, is als oprichter van het Rembrandt Research Project nauw betrokken bij het museum.


Grotenhuis is sinds het vertrek van Boonstra in augustus vorig jaar interim-directeur. Ruud Nederveen, voorzitter van de raad van toezicht: 'Binnenkort zullen we een mededeling doen over de sollicitatieprocedure voor een nieuwe directeur', meldt hij. Nederveen zegt de betrokkenheid van Van de Wetering te waarderen, maar zijn zorgen niet te delen. 'Het beleid is geheel volgens het plan dat we hebben ingediend bij de Amsterdamse Kunstraad.'


Zwaartepunt in het nieuwe beleid is wat 'de Rembrandt-ervaring' wordt genoemd. Bezoekers moeten een brede indruk krijgen van het leven van de schilder. 'Alsof hij ieder moment thuis kan komen'.


De nieuwe aanpak 'betreft geen aan de vermaaksindustrie ontleende staged history', zegt het beleidplan. Feit is dat het Rembrandthuis steeds verder van het museum als tentoonstellingsruimte af komt te staan. Volgens Grotenhuis is dat noodzakelijk om onderscheidend te blijven. 'Maar de etsen van Rembrandt blijven altijd te zien.'


De personeelswisselingen hebben volgens haar geen gevolgen voor de kwaliteit van het museum. Toch ging de eind 2012 geplande tentoonstelling Rembrandt en Dürer door ziekteverzuim niet door. Daarom daalde het aantal bezoekers van 200 duizend naar 190 duizend. Ook dit jaar zijn er drie tentoonstellingen, waar het museum er vier had willen organiseren.


Toezichthouder Nederveen zegt dat het ziekteverzuim lange tijd hoger was dan gebruikelijk. 'Inmiddels is dat genormaliseerd.' Op nadere vragen over het ziekteverzuim wil hij geen antwoord geven. Het verlies over 2012 noemt hij fors maar onvermijdelijk.


Het Rembrandthuis ontvangt jaarlijks een miljoen euro subsidie van de gemeente Amsterdam. De gemeente heeft vooralsnog geen zorgen over het museum, zegt een woordvoerder. Hoe het museum haar organisatie inricht is verder aan het bestuur. '


Oud-werknemers Boonstra, Kersten en Van den Boogert willen niet ingaan op de problemen bij Het Rembrandthuis.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden