Creatiehuis

Een van de manieren waarop de communistische overheden de literatuur in Oost-Europa trachtten te bevorderen, was door oprichting van schrijversbonden en speciale vakantieparken voor de leden ervan....

Sinds 1989 is de controle over wie er wel en wie er niet in de creatiehuizen mag verblijven verwaterd. De schrijversvilla's zijn prachtig gelegen en spotgoedkoop, via via mengen zich steeds meer gewone vakantiegangers onder de literatoren.

Gelukkig leggen de schrijvers ten opzichte van deze nietscheppende kunstenaars meestal een grote tolerantie aan de dag. Zo ook Remus, een bebaarde romancier uit Boekarest die in het ronduit schitterende creatiehuis van de schrijversbond in de glooiende heuvels van Maramures ¿ werkt aan wat naar eigen zeggen zijn magnum opus moet worden. Bij een door meerdere flessen rode wijn begeleide maaltijd in het meer dan uitstekende schrijversrestaurant, geeft hij aan de leken een uitgebreide uiteenzetting over zijn literaire werkzaamheden. Het wordt een soort Roemeense variant van le nouveau roman, zegt Remus, die goed thuis blijkt te zijn in de twintigste-eeuwse Franse literatuur. Pas om één uur 's nachts begeven schrijvers en leken zich enigszins aangeschoten naar hun bedden in de 'creatiekamers'.

De volgende ochtend om elf uur: uit creatiekamer 17, de schrijfsalon van Remus, klinkt zwaar gesnurk. Die is nog niet aan het werk, concluderen we. 's Middags liggen in de royale tuin van het creatiehuis allerhande gasten op badhanddoeken te zonnebaden. Onder hen ook een bebaarde man met in zijn oren de dopjes van een walkman. Een schrijver met walkman!? Dat vinden we toch een beetje teleurstellend.

De omgeving van het creatiehuis is prachtig. Je kunt er uren wandelen zonder op gemotoriseerd verkeer te stuiten. Wel zie je af en toe collega-wandelaars. Als we zo diep in de wouden zijn dat we denken niemand meer te zullen tegenkomen, doemt in de verte een gestalte op: Remus, in het gezelschap van twee vrouwen.

De avond daarna is er in het schrijversrestaurant een soort feest. Een zigeunerorkestje speelt tot diep in de nacht. Naarmate het gezelschap dronkener raakt, wordt er meer gedanst. In het centrum van de dansvloer laat een bebaarde man zien over een meer dan uitstekende danstechniek te beschikken. Om half twee 's nachts zien we hem nog een dorpsmeisje het hof maken.

Op onze laatste avond horen we Remus weer over de nouveau roman praten. Praten! Misschien dat de wereldse verleidingen in de creatiehuizen na 1989 te groot zijn geworden, stellen we ter Remus'verdediging. Maar ergens begrijpen we beter waarom nogal wat meesterwerken 's nachts werden gecreëerd door mensen die eigenlijk geen tijd hadden om te schrijven, of in schaarse vrije uren werden neergepend op de achterkant van stencils.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden