Nieuwscoronabeleid Zweden

Corona-buitenbeentje Zweden is nu een noordelijke paria

In een park in Stockholm komen mensen (dicht) bij elkaar.Beeld Getty

Het soepele Zweedse coronabeleid heeft veel van zijn beloften niet kunnen waarmaken. Tot verdriet van de lockdownsceptici.

Het gebeurt niet vaak dat het gezicht van een bebrilde, ascetisch ogende 64-jarige bureaucraat op een arm wordt getatoeëerd, maar wel in Zweden, waar chef-epidemioloog Anders Tegnell razend populair is. Tegnell is de architect van het soepele Zweedse coronabeleid. Terwijl de rest van Europa op slot ging, zaten in Stockholm terrassen vol, bleven de winkels open, gingen de kinderen naar school en mochten de Zweden gewoon gaan skiën in het noorden van hun land. Zo werd Zweden het favoriete land van de lockdownsceptici uit de hele wereld.

Maar het Zweedse sprookje is voorbij. In Zweden vielen veel meer doden dan in andere Scandinavische landen. En de schade kan verder oplopen, doordat de epidemie langzamer uitdooft dan elders. Volgens het European Centre for Disease Prevention and Control data was Zweden de afgelopen week het land waar de meeste doden per hoofd van de bevolking vielen.

Wilt u dit artikel liever beluisteren? Hieronder staat de door Blendle voorgelezen versie

Woensdagochtend zei Tegnell op de Zweedse radio dat zijn land strenger had moeten zijn. ‘We hadden het beter kunnen doen, dat is duidelijk’, zei hij. Met de kennis van nu zou Tegnell kiezen voor een middenweg tussen de soepele Zweedse koers en de strengere maatregelen in de rest van Europa. Maandag had de centrum-linkse regering van premier Löfven al een onderzoek naar het coronabeleid aangekondigd.

De Zweedse bevolking heeft de soepele koers altijd gesteund, maar de afgelopen weken namen de twijfels toe. Pijnlijk genoeg heropenden Denemarken en Noorwegen de grenzen voor elkaars burgers, maar niet voor Zweden, omdat de besmettingsgraad in het land te hoog wordt gevonden. Op ondubbelzinnige wijze werd Zweden uitgesloten door de landen waarmee het zich het meest verwant voelt. Zweden, in veel opzichten het hartland van Scandinavië, is opeens een regionale paria.

Stockholm

Het Zweedse coronabeleid heeft veel van zijn beloften niet kunnen waarmaken. In april suggereerde chef-epidemioloog Tegnell nog dat zijn land groepsimmuniteit kon bereiken, waardoor het minder kwetsbaar zou zijn voor nieuwe uitbraken van het virus. Maar in de regio Stockholm, het zwaarst door corona getroffen, bleek slechts 7,3 procent van de mensen antilichamen in zijn bloed te hebben, veel minder dan de 60 procent die nodig is voor groepsimmuniteit.

Bovendien hoopte Zweden zijn economie overeind te houden. Ook dat lijkt niet te lukken. Volgens de voorjaarsprognose van de Europese Commissie zal de Zweedse economie dit jaar krimpen met 6,1 procent, iets meer dan in Denemarken (5,9 procent) en wat minder dan in Nederland (6,8 procent). De Zweedse centrale bank is pessimistischer en houdt rekening met een krimp van 7 tot 10 procent. De werkloosheid zal naar verwachting oplopen van 6,8 naar 9 tot 10 procent.

Als exportland wordt Zweden getroffen door het stilvallen van de economie in de rest van Europa. Bovendien werd in Zweden weliswaar geen lockdown ingesteld, maar het was er aanzienlijk minder druk op straat dan normaal.  Ook gaven de Zweden minder geld uit. Zo werd er bij H&M slechts een beetje meer besteed dan bij H&M in het strengere Noorwegen. ‘Het is een mythe dat het normale leven in Zweden doorgaat’, zei minister van Buitenlandse Zaken Ann Linde hierover. Net als elders nodigde de gezondheidscrisis allerminst uit tot vrolijk consumptiegedrag.

Als enige durfde Zweden een weg te kiezen die door Nederland en Groot-Brittannië op het laatste moment werd verlaten: het gecontroleerd laten voortwoeden van het virus, in de hoop groepsimmuniteit te bereiken. Maar de economische resultaten vallen tegen, mede doordat de Zweedse economie zo sterk verweven is met die van de rest van Europa. En toen chef-epidemioloog Anders Tegnell op de radio werd gevraagd of er te veel doden waren gevallen, antwoordde hij: ‘Ja, absoluut.’

Kabinet zet weer een sein op groen: basisscholen volledig open en reizen naar 12 Europese landen weer mogelijk
Met de volledige openstelling van de basisscholen en een versoepeling van het reisadvies binnen Europa en het Koninkrijk zet het kabinet opnieuw een sein op groen op de uitweg uit de ‘intelligente lockdown’ die in maart van kracht werd. 

Wat weet jij van de nieuwe lockdownregels?
Met Pinksteren kwam Nederland weer een beetje verder tot leven. Maar het regeldoolhof van de anderhalvemetersamenleving blijft even ondoorgrondelijk. We leggen je een aantal situaties voor. Zou jij een boete krijgen? Doe de test. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden