Controverse om Vlaams 'pietenpact': het gaat te ver, en niet ver genoeg

Het Vlaamse 'pietenpact', dat vrijdag werd gepresenteerd om 'Sinterklaas zonder raciale stereotypen te vieren', kreeg dit weekeinde veel kritiek te verduren. Minderhedenorganisaties vinden het pact te weinig verregaand, terwijl voorstanders van de Zwarte Pietentraditie spreken van 'overdreven politieke correctheid'. In de praktijk beantwoorden verschillende Sinterklaasoptredens al aan het pact.

Een piet met roetvegen. Beeld anp

Afgelopen vrijdag presenteerden enkele Vlaamse scholenkoepels, kindertelevisiezenders, jeugdtheaters en een speelgoedketen het 'pietenpact'. Ze zetten zich in om 'Sinterklaas zonder raciale stereotyperingen te vieren'. In plaats van een Zwarte Piet met inktzwart gezicht, dikke lippen en kroeshaar zullen ze vanaf nu roetveegpieten, regenboogpieten of ongeschminkte pieten tonen.

De Zwarte Pietendiscussie waaide twee jaar geleden uit Nederland over naar Vlaanderen, maar doofde daar heel snel uit. Kindertelevisiezenders legden hun jonge kijkers uit dat Zwarte Piet zijn kleur in de schoorsteen opdoet, en op de intocht in Antwerpen werden de zwarte gezichten vervangen door roetvegen. De grootste Sinterklaasevenementen passen dus al binnen het pietenpact.

Het Vlaams-Nederlandse Huis deBuren, dat het initiatief nam voor het pietenpact, hoopt de neutrale pieten in Vlaanderen nog breder te verspreiden, en ook in Nederland de angel uit het debat te halen. 'We willen zeker geen revolutionaire veranderingen doorvoeren', aldus directeur Wim Vanseveren. 'Wat we voorstellen ligt in de lijn van wat al jaren aan het groeien is in Vlaanderen.'

Toch kreeg het pietenpact dit weekeinde veel kritiek. Het initiatief zou onnodig de Zwarte Pietendiscussie heropenen en daarmee een schaduw over het kinderfeest werpen. Bart De Wever, voorzitter van de Vlaams-nationalistische partij N-VA en burgemeester van Antwerpen, vindt het pietenpact 'compleet overbodig'. 'Het probleem was opgelost met roetpiet, waarom er nu weer over beginnen? In Nederland leeft het debat, hier niet.'

Veel Vlaamse critici hebben geen probleem met roetveegpieten, die nog steeds Zwarte Piet genoemd worden. Maar dat het pietenpact ook de deur openzet voor allerlei andere kleurtjes en namen, vinden ze een aantasting van de traditie. De Wever: 'Om nu ook blauwe pieten of stroopwafelpieten in te voeren, daar is niemand vragende partij voor in België.' Een bericht waarin de zwarte cabaretière Lies Lefever het pietenpact 'overdreven politieke correctheid' noemt, werd op sociale media massaal gedeeld.

Alleen bij het Minderhedenforum, dat opkomt voor mensen met een migratieachtergrond, klonk een afwijkend geluid. Zij vinden het pietenpact 'een goede eerste stap', maar willen het niet ondertekenen omdat het niet ver genoeg gaat. Het Minderhedenforum wil de figuur van Sinterklaas' helper nog grondiger aanpassen en wil dat de naam 'Zwarte Piet' volledig verdwijnt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden