NIEUWSCONFLICT

Conflict over nieuw systeem dat bedden telt brengt minister De Jonge in lastige positie

Terwijl er naarstig wordt gezocht naar extra ic-bedden is een conflict ontstaan over de uitrol van een nieuw softwaresysteem dat de beddencapaciteit in kaart moet brengen.

Beeld Getty

Daarbij staan zorgpartijen en topambtenaren van het ministerie van Volksgezondheid (VWS) tegenover elkaar en is minister Hugo de Jonge in een lastige positie gekomen. Dat blijkt uit documenten die de Volkskrant heeft ingezien.

Om de druk op ziekenhuizen te spreiden heeft het ministerie van VWS in maart het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS) in het leven geroepen. Bij het coördinatiecentrum zijn meerdere experts betrokken, onder wie datadeskundige en adviseur Marcel de Jong.

Op 25 maart stuurt het centrum een brief aan de voorzitters van de Nederlandse ziekenhuizen dat zij voor het ‘inzichtelijk maken’ van de beddencapaciteit voortaan de software van 2Twnty4 moeten gebruiken. Gebruik van dit nieuwe systeem, dat informatie uit een ziekenhuisdatabase haalt, staat vast en kan ‘niet vrijblijvend’ zijn, aldus de brief. ‘Dit betekent dat van alle ziekenhuizen volledige medewerking wordt verwacht.’ Opvallend: adviseur De Jong van het Coördinatiecentrum is betrokken geweest bij de oprichting van 2Twnty4.

Verbazing bij ziekenhuizen

Op 27 maart adviseert ook minister van Volksgezondheid Hugo de Jonge ziekenhuizen ‘nadrukkelijk’ om voor de duur van de coronacrisis 2Twnty4 te gebruiken. Dit zorgt voor verbazing bij ziekenhuizen, topambtenaren en het netwerk van medisch informatiespecialisten in de zorg (CMIO-netwerk). Er zijn al twee systemen om de beddencapaciteit bij te houden: zorg-capaciteit.nl en NICE. 

Bij die systemen vullen ziekenhuizen zelf in wat hun capaciteit is en ze houden daarbij rekening met allerlei factoren, zoals beschikbaarheid van personeel. 2Twnty4 haalt zelf informatie uit het Elektronisch Patiënten Dossier van een ziekenhuis. De voorzitter van het CMIO-netwerk, Ruud de Waal, stuurt daarom een brandbrief naar het landelijk coördinatieteam om ‘af te zien van de landelijke uitrol van 2Twnty4’.

De Waal noemt ‘belangrijke inhoudelijke bezwaren’: het risico op onbetrouwbare informatie omdat in de database van het ziekenhuis door het ombouwen van ziekenhuizen de gegevens niet meer kloppend zijn en het systeem het aantal bedden registreert, maar niet het aantal bemande bedden. 

Ook is de software niet gratis en zijn er twee bestaande systemen die wel kosteloos zijn. Nog een systeem zal bovendien leiden tot verwarrende informatie. De Waal: ‘Het zou in deze ernstig verstorend werken als het Landelijk Coördinatieteam zou besluiten dat 2Twnty4 moet worden uitgerold.’

Maandagavond houdt het ministerie van Volksgezondheid crisisoverleg. Het is onduidelijk of 2Twnty4 wordt doorgezet, woordvoerders waren niet bereikbaar voor vragen. Directeur Ton van Werkhoven van 2Twnty4 zegt evenwel dat hij ‘blij is’ dat er landelijke overeenstemming is over de invoering van zijn systeem. 

Af en toe weerstand

‘Voor mezelf, voor mijn familie en voor iedereen die corona kan krijgen. Want met dit systeem helpen we ze het best.’ Over het verzet tegen 2Twnty4 wil hij het liever niet hebben. ‘Maar ik loop lang genoeg mee in de zorgwereld om te weten dat er af en toe weerstand is.’

Ook Diederik Gommers, voorzitter van de Nederlandse Vereniging voor Intensive Care, heeft er volgens bronnen zondag bij het kabinetsberaad op aangedrongen de software van 2Twnty4 niet in te voeren. Daarmee is minister van Volksgezondheid Hugo de Jonge in een lastige situatie gekomen: afgelopen vrijdag moedigde hij ziekenhuizen nog aan de overstap te maken, maar de weerstand tegen 2Twnty4 is groot in de zorgwereld, net als op zijn eigen ministerie. Terugdraaien zou gezichtsverlies betekenen. Doorgaan betekent onvrede. 

Het CMIO-netwerk signaleert dat de onduidelijkheid ertoe leidt dat de ‘implementatie van externe software her en der gestart en weer gestopt’ is. Ook is er op ziekenhuizen ‘onrechtmatige druk uitgeoefend’ om 2Twnty4 in te voeren, schrijft De Waal. 

Hij raadt ziekenhuizen af om data te verstrekken aan het systeem en verdere implementatie te staken, en benadrukt het belang van het correct bijhouden van bestaande systemen zorg-capaciteit.nl en NICE. De Waal reageerde niet op een verzoek om commentaar.

In een eerdere versie van dit artikel stond dat de noodbrief van het CMIO-netwerk mede werd verstuurd namens de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ). De NVZ heeft echter laten weten als vereniging geen bezwaar te hebben tegen 2Twnty4, maar dat individuele ziekenhuizen wel bezwaar mogen uiten.

Er is nog rek, maar de ic-bedden zijn nagenoeg op

Het aantal ic-bedden is in korte tijd flink uitgebreid, maar het aantal coronapatiënten neemt zo hard toe dat de grens nu al weer in zicht is. 

De belangrijkste grafieken en kaarten over de uitbraak van het coronavirus op een rij

Elke dag publiceren het RIVM, de ziekenhuizen, wereldgezondheidsorganisatie WHO en allerlei landen cijfers over de uitbraak van het coronavirus. Maar welke cijfers zijn belangrijk? En hoe moeten we ernaar kijken?

Dit moet u weten over het coronavirus

Terwijl het sociale leven stilvalt, wordt er met man en macht gewerkt aan de bestrijding van het coronavirus. Hoe gaat dat in zijn werk? En hoe worden de economie, het klimaat en de cultuursector getroffen? In dit dossier leest u alles wat u moet weten over het virus.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden