'Compromis van VVD en PvdA staat ver van de realiteit'

VVD en PvdA zijn er na anderhalve week onderhandelen uit: er komt beperkte opvang voor illegalen en uitgeprocedeerden in de vijf grote steden. Voorwaarde is wel dat mensen meewerken aan vertrek. En elders moet de opvang dicht. De eerste politieke en maatschappelijke reacties zijn zeer kritisch.

VLNR minister van Sociale Zaken Lodewijk Asscher, staatssecretaris van Veiligheid en Justitie Klaas Dijkhoff, Halbe Zijlstra en Diederik Samsom tijdens het overleg over bed, bad en brood op het ministerie van Sociale Zaken. Beeld anp

Advocaat Pim Fischer, voerde veel rechtszaken voor uitgeprocedeerde asielzoekers: 'Het Europees Comité voor Sociale Rechten was overduidelijk: de overheid mag geen voorwaarden stellen aan de opvang. Je mag mensenrechten dus niet inzetten voor je vreemdelingenbeleid. Maar dat is precies wat PvdA en VVD nu wel zeggen. Namelijk dat je moet meewerken met de overheid, anders krijg je geen plek om te slapen en geen brood. Dit is een stap terug. En het is geen detail, dit is de kern van de uitspraak van het Comité.'

Jan Paternotte, fractievoorzitter D66 in Amsterdam, de grootste partij in het college: 'Dit is een dom en onwerkbaar compromis. Overal in Nederland sluit je de bed-, bad- en broodopvang. Die mensen stuur je naar Amsterdam, want de meesten zullen hierheen komen, en dan mogen wij ze na enkele weken weer op straat kwakken. Als je kiest voor een in tijd beperkte opvang, zoals nu het plan is, zwerven die mensen daarna weer op straat. Want een aantal mensen kan niet uitgezet worden, dat is nu juist het probleem.'

Ilhaam Awees, uitgeprocedeerd asielzoekster, lid van de actiegroep We are here: 'In 2012 ben ik gearresteerd en gedwongen om mee te werken aan mijn uitzetting. Maar Somalië werkte niet mee. Na drie maanden ben ik op straat gezet. Daarna ben ik zelf naar een asielzoekerscentrum gegaan, maar daar ben ik na een tijdje ook op straat gezet. In Amsterdam werkte ik mee aan een terugkeerproject, maar dat mislukte ook. Nu zitten we in een kraakpand. Het is elke keer hetzelfde verhaal. Dit plan verandert niets. Als ik me meld bij de bed-, bad- en broodopvang, sta ik na een paar weken wéér op straat.'

Anton van Kalmthout, hoogleraar straf- en vreemdelingenrecht in Tilburg: 'Dit is een herhaling van de schijnoplossingen die al sinds de jaren negentig de revue passeren. Politiek koopt het kabinet hoogstens tijd: over een aantal maanden moet Nederland in Europa rapporteren wat de maatregelen zijn en dan wordt dat weer getoetst. Een oplossing voor het illegalenvraagstuk wordt nauwelijks geboden, want er wonen 80- tot 100.000 mensen illegaal in Nederland. Bovendien is de vraag of uitgeprocedeerden zich überhaupt onder deze voorwaarden gaan melden. Ik denk het niet. Er moet juist meer worden geïnvesteerd in vrijwillige terugkeer met betere faciliteiten.'

Frans Ohm, lid van een ondersteuningsgroep van uitgeprocedeerde asielzoekers in Den Haag: 'Het politiek compromis van VVD en PvdA staat ver van de werkelijkheid af. Als je wil dat mensen terugkeren, vergt dat tijd, rust en activering. Geen dreigementen met eventjes opvang en dan vertrekken. Wij proberen als vrijwilligers te helpen. Eerst moet de frustratie eruit: ik heb slechte advocaat gehad, IND was niet eerlijk. Misschien hebben ze gelijk, misschien niet. In dat laatste geval zeg ik wel eens: al zet de gemeente je in het Hilton met schone lakens en een ontbijtbuffet, dan nog staat je leven stil.'

Tara Scally, raadslid voor coalitiepartij GroenLinks in Utrecht: 'Utrecht mag straks slechts een van de weinige steden bed, bad en brood bieden. Anders dan het huidige Utrechtse beleid wordt dit nu aan strenge regels gebonden. Dat is inhumaan, wij willen hier niet aan meewerken. De gevolgen zijn desastreus, in eerste instantie voor asielzoekers die geen kant op kunnen. Maar ook voor al die welwillende gemeenten die uit moreel plichtsbesef deze mensen een dak, een bed en een bord eten willen geven.'

GroenLinks-Kamerlid Linda Voortman op twitter: 'Krijg al signalen van GL-raadsleden in o.a. Nijmegen, Zwolle en Groningen dat #bedbadbrood gewoon blijft. Laten zich niet dwingen door kabinet!'

Eduard Nazarski, directeur van Amnesty International Nederland: 'Door mensen eventueel toch weer op straat te zetten zijn we weer terug bij af, zowel juridisch als praktisch. Nederland moet zo snel mogelijk uitvoering geven aan de uitspraak van Europese Comité voor Sociale Rechten. De aanbeveling van comité van ministers verandert niets aan dit inhoudelijk oordeel.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden