Compromis over Duitse goudvoorraad

De Duitse regering heeft haar conflict met de Bundesbank bijgelegd. Minister Waigel van Financiën en president Tietmeyer van de centrale bank bereikten dinsdagmiddag in Bonn een compromis over de herwaardering van de goud- en deviezenvoorraden....

WILLEM BEUSEKAMP

Van onze correspondent

Willem Beusekamp

BONN

De boekwinst, die na de opwaardering ontstaat, wordt pas volgend jaar en in 1999 uitgekeerd en niet dit jaar, zoals Waigel wilde. De Bundesbank wenste met de opwaardering te wachten tot 1999, zodra de Europese centrale bank begint. De centrale bankraad in Frankfurt moet het compromis nog goedkeuren.

Gemeten naar de huidige marktprijs levert de herwaardering een boekwinst op van 40 miljard mark. De helft hiervan vloeit naar de schatkist en wordt in mindering gebracht op de Duitse staatsschuld. Hierdoor kan de rentelast al dit jaar dalen, hetgeen Waigel goed van pas komt in zijn moeizame pogingen te voldoen aan de toelatingseisen van de euro.

Glos van de Beierse CSU verklaarde gisteren dat als gevolg van het compromis dit jaar, het beslissende jaar voor de euro, 'helaas geen extra ruimte ontstaat voor het opnemen van nieuwe leningen'. Belastingenverhoging noemt Glos 'onvermijdelijk'.

Dit leidt weer tot oplopende spanningen in de regeringscoalitie van CDU, CSU en Vrije Democraten (FDP). De FDP herhaalde gisteren dat zij geen enkele belastingverhoging voor het dekken van begrotingsgaten zal accepteren. Indien de partij bij haar standpunt blijft, is een regeringscrisis nabij.

Dinsdag kwam de leiding van de drie coalitiepartijen opnieuw bijeen en opnieuw werd geen overeenstemming bereikt over de plannen van Waigel. Voor dit jaar zoekt hij 27 miljard mark, terwijl zijn begroting voor 1998 al een tekort vertoont van 15 miljard mark.

Duidelijk is dat minister Waigel, en met hem bondskanselier Kohl, het verzet tegen de goudoperatie heeft onderschat. Plotseling was de onafhankelijkheid van de Bundesbank - in Duitsland onverminderd een heilig instituut - in het geding. Uitzonderlijk was de wijze waarop Bundesbank-president Tietmeyer de bewindsman in het openbaar op de vingers tikte en waarschuwde dat een voortijdige opwaardering van het goud de stabiliteit van de euro in gevaar brengt.

Ook in eigen gelederen koos men de zijde van de Bundesbank: gisteren werd bekend dat de christen-democraten (CDU) in de deelstaat Noordrijn-Westfalen massaal in verzet zijn gekomen tegen 'de greep naar het goud'. Zij eisten van partijvoorzitter Kohl dat hij aan de verlangens van de Bundesbank tegemoet zou komen. Maandag ontmoetten Kohl en Tietmeyer elkaar in Zwitserland, waar zij het compromis voorbereidden.

Omdat ook in Bonn steeds meer leden van de regeringsfracties dreigden tegen het vereiste wetsvoorstel te zullen stemmen, stond vast dat Waigel door de knieën moest. Vandaag komt de Bondsdag bijeen voor een speciaal 'gouddebat'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden