Compromis over collegegeld ligt voor de hand

De studenten zijn tegen een verhoging van het collegegeld, de universiteiten doen het voor vijfhonderd gulden, de hogescholen houden vooralsnog vast aan duizend gulden....

PETER GIESEN

Van onze onderwijsredactie

ZOETERMEER

De minister zal zelf de knoop moeten doorhakken. Hoe kan hij de verhoging van het collegegeld met duizend gulden (gedeeltelijk) terugdraaien en toch de instellingen van hoger onderwijs te vriend houden? Want hoe lager het collegegeld, hoe meer de universiteiten en hogescholen zelf moeten bezuinigen.

In elk geval kan Ritzen terug naar een verhoging met 750 gulden. In zijn oorspronkelijke plan rekende hij voor dat een verhoging met duizend gulden een bedrag van vierhonderd miljoen zou opleveren. Daarvan trok hij weer tweehonderd miljoen af, omdat hij de collegegeldverhoging voor studenten uit de lagere inkomensgroepen wilde compenseren met een aanvullende beurs. Uit cijfers van de universiteiten blijkt echter dat voor die compensatie slechts 140 miljoen gulden nodig is. Een verhoging met duizend gulden zou dus netto 260 miljoen opleveren. Met 750 gulden zou hij uitkomen op de geraamde opbrengst van tweehonderd miljoen.

Ritzen heeft dan de Tweede Kamer wel iets uit te leggen. Waarom heeft hij zo losjes gerekend? Het heeft er alle schijn van dat hij op deze manier een meevaller wilde creëren, een potje om aan te spreken in tijden van nood. Op die manier hoeft hij bij tegenvallers ook niet opnieuw het collegegeld te verhogen, met alle onrust van dien.

Een verhoging met 750 gulden is een erg geringe concessie aan de studenten. Ook de universiteiten zien graag dat Ritzen verdergaat. Daarom willen zij de compensatie voor de aanvullende beurzen uit eigen zak betalen, zolang het collegegeld met niet meer dan vijfhonderd gulden stijgt. Bij een verhoging met 450 gulden kost dat zeventien miljoen. Als de hogescholen hun 'arme' studenten ook zouden compenseren, zou de minister met 450 gulden al uit de brand zijn en een netto-opbrengst van tweehonderd miljoen kunnen inboeken. De hogescholen voelen daar echter niets voor. Zij hebben aanzienlijk meer studenten met een aanvullende beurs. Bij een verhoging met 450 gulden, zouden zij 47 miljoen kwijt zijn. In dat geval houden zij liever vast aan het oorspronkelijke bedrag van duizend gulden. Het budget van de hogescholen laat geen verdere bezuinigingen toe, vinden zij.

Ondanks de grote verschillen ligt een compromis voor de hand. Als minister Ritzen het collegegeld met een bedrag van rond de vijfhonderd gulden verhoogt, heeft hij de Tweede Kamer tevreden gesteld, en waarschijnlijk ook de angel uit het studentenprotest gehaald. Nu de universiteiten zeggen een kleine twintig miljoen gulden te kunnen missen, houdt hij een financieel probleem van ongeveer vijftig miljoen gulden over. Met een efficiency-korting hier en wat creatief boekhouden daar is zo'n bedrag snel gevonden.

Peter Giesen

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden