NIEUWS

Complotdenkers schenden grafrust, Bodegraven doet aangifte

Op meerdere plekken in het land legt een kleine groep complotdenkers bloemen en mededelingen bij de graven van onder anderen kinderen. In Bodegraven heeft de burgemeester aangifte gedaan wegens het verstoren van de grafrust. Hij roept op tot een landelijke aanpak.

Begraafplaats Vredehof in Bodegraven. Beeld Google Maps
Begraafplaats Vredehof in Bodegraven.Beeld Google Maps

De complotdenkers verspreiden verhalen over kinderen die in de jaren tachtig in Bodegraven zouden zijn misbruikt en vermoord. Volgens ‘getuigen’ was onder anderen RIVM-baas Jaap van Dissel hierbij betrokken. Voor deze theorie ontbreekt elk bewijs.

Het fenomeen maakt veel los in Bodegraven. Burgemeester Christiaan van der Kemp merkt dat de nabestaanden (van willekeurige overleden jongeren die op de begraafplaats in Bodegraven liggen) ‘zeer verdrietig zijn en boos over zoveel leugens en bedrog die worden verspreid op de sociale media’, zegt hij tegen het ANP. ‘Het gaat om een landelijk fenomeen dat we veel breder met elkaar moeten bespreken.’

Ook bij de gedenkstenen van onder anderen Marianne Vaatstra en Nicky Verstappen zijn recent boeketten geplaatst. Ook zij zouden volgens de complotdenkers het slachtoffer zijn geworden van ‘satanisch ritueel misbruik door hooggeplaatsten’.

De groep complotdenkers organiseert zich vooral online in Telegramgroepen met tientallen tot enkele honderden leden. De twee belangrijkste aanjagers van de complottheorieën bevinden zich in het buitenland, van waar zij hun video’s en berichten de wereld in sturen. Onder hen is een voormalige inwoner van Bodegraven die op basis van ‘hervonden herinneringen’ zegt misbruikt te zijn door onder anderen Van Dissel. Hij bevindt zich op dit moment in Spanje.

Smaad en laster

De belangrijkste initiatiefnemer van de acties is ex-journalist Micha Kat, tegen wie het RIVM al eerder aangifte deed van smaad en laster. Kat is al veroordeeld tot ruim een half jaar cel voor ongefundeerde beschuldigen aan het adres van NOS-hoofdredacteur Marcel Gelauff. Hij ontloopt zijn straf vooralsnog in Noord-Ierland, waar hij vorig jaar werd aangehouden. Nederland wacht op een beslissing over zijn uitlevering. Justitie kan in zulke situaties niet meer doen, zegt een woordvoerder.

Al langer doen theorieën over satanisch ritueel misbruik door een politieke elite de ronde. Vooral het afgelopen jaar kregen ze veel aandacht. Onder anderen rapper Lange Frans verwees in zijn, inmiddels van YouTube verwijderde, podcasts naar een wereldwijde pedofiele samenzwering. Daarnaast werden afgelopen zomer onder de hashtag #savethechildren op sociale media zoals Instagram vergelijkbare verhalen verspreid.

De complotdenkers die bloemen legden bij graven en gedenktekens verwijzen naar complottheorieën die al langer rondgaan. Zo staat op een van de boodschappen die is neergelegd bij het gedenkteken van Marianne Vaatstra de QAnon-leus WWG1WGA (where we go one, we go all). Aanhangers van die Amerikaanse complottheorie geloven dat een wereldwijde politieke elite aan satanisch ritueel misbruik doet. De beweging is vooral groot in de Verenigde Staten maar kent ook in Nederland een kleine schare volgers die vooral online actief zijn.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden