Commissie velt hard oordeel over functioneren Albayrak

Nurten Albayrak was als directeur van het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) niet alleen dominant, ze kon directeuren ook zo aanspreken, dat het als denigrerend en vernederend werd ervaren. 'Voorschriften en regels die voor iedereen golden, golden niet voor haar.' Dat concludeert de commissie-Scheltema, die de afgelopen periode onderzoek deed naar de bestuurscultuur bij het COA.

Nurten Albayrak (rechts) komt in maart van dit jaar aan bij de rechtbank in Den Haag. Albayrak wilde inzicht in de vertrouwelijke gesprekken die de commissie-Scheltema met medewerkers van het COA voerde.Beeld ANP

De commissie onderzocht de bestuurscultuur en het toezicht bij het COA, na klachten van medewerkers over de organisatie. Vandaag werden de resultaten gepresenteerd. Naar aanleiding van het rapport besliste minister Leers van Immigratie en Asiel eerder vanochtend dat Albayrak niet terug kan keren als directeur van het COA.

De commissie constateerde dat Albayrak een hoog salaris kreeg voor haar werkzaamheden, 'hoger dan de balkenende-norm', en dat ze bij het ministerie een lager salaris opgaf dan dat ze betaald kreeg. Ook heeft Albayrak volgens de commissie 'onjuiste informatie verschaft' over het privégebruik van haar dienstauto - die duurder was dan wat 'ministers plegen te rijden'. Albayrak stelde dat ze die niet privé gebruikte, terwijl dat volgens de commissie wel het geval was. Fraude wilde de commissie dat niet noemen, maar commissielid Jacqueline Rijsdijk noemde dat wel 'vreemd'. De wijze van optreden van Albayrak 'past niet in de publieke dienst', zei Rijsdijk.

Albayrak zorgde er, aldus het rapport, keer op keer voor dat tegenwicht in de organisatie werd geneutraliseerd. Ze kon niet of in elk geval slecht tegen kritiek, de wijze waarop ze informatie verzamelde werd 'als bedreigend ervaren'.

Ook was er stevige kritiek van de commissie op de Raad van Toezicht van het COA. Volgens commissievoorzitter Scheltema was de raad zich niet bewust van haar verantwoordelijkheden, en had de raad zich te sterk afhankelijk gemaakt van Albayrak voor wat betreft de informatievoorziening.

De commissie stelt in haar aanbevelingen niet dat het COA als organisatie op de schop moet. Wel concluderen de onderzoekers dat 'de huidige structuur niet goed heeft gewerkt'. Minister Leers heeft de Raad van Toezicht van het COA op verzoek van de leden ontslagen.

Ministerie
Naar de ministeries waaronder het COA viel, aanvankelijk Justitie, later Binnenlandse Zaken, deed Scheltema ook onderzoek. De commissie concludeert dat de departementen te weinig regie hebben gevoerd bij het aanstellen van een directeur en zijn of haar salariëring, maar met name de Raad van Toezicht heeft te lang gewacht met een voorstel daartoe. Daardoor kon het zo lang duren voordat klachten werden geregistreerd en duidelijkheid werd gegeven over het salaris van Albayrak.

Ook waren weliswaar de betrokken bewindslieden tevreden over de manier waarop het COA hun beleid uitvoerde, maar constateert de commissie dat er 'te weinig interesse' was bij met name Justitie in de doelmatigheid van het functioneren van het COA. In minder ambtelijke taal: of het COA wel effectief werkte. De ministeries hebben nog te weinig zicht op het functioneren van het COA. De commissie vindt dat de ministeries wel iets alerter hadden kunnen zijn, maar ziet in veel onduidelijkheden tussen COA en ministeries een belangrijke rol voor de Raad van Toezicht.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden