Commissie-De Vries: sportclub moet altijd politie inschakelen bij seksueel misbruik

Alle leden van sportverenigingen die horen over een geval van seksuele intimidatie of misbruik moeten dit in de toekomst verplicht melden bij het bestuur van hun vereniging. Deze meldplicht is een van de aanbevelingen van de commissie onder leiding van oud-minister Klaas de Vries, die het afgelopen half jaar onderzoek deed naar seksueel grensoverschrijdend gedrag in de sportwereld.

Commissievoorzitter Klaas de Vries dinsdagochtend bij de presentatie van het onderzoek naar seksuele intimidatie en misbruik in de sport.Beeld Freek van den Bergh

'Het leed door seksueel misbruik wordt vaak ernstig onderschat', zei De Vries dinsdag bij de presentatie van zijn rapport. Uit onderzoek in opdracht van de commissie blijkt dat een op de acht Nederlandse sporters als kind ten minste een ervaring heeft gehad met seksueel grensoverschrijdend gedrag. Bij 4 procent gaat het om ernstige vormen: aanranding en verkrachting.

De sporters noemen in ruim 40 procent van de gevallen een medesporter als pleger. De leeftijd waarop dit voor de eerste keer gebeurt, ligt bij driekwart onder de 16 jaar.

Onderzoek

De uitkomsten van het onderzoek noemt De Vries 'zonder meer onthutsend'. De sportwereld kijkt te vaak weg bij misbruik, stelt hij. 'Ik denk dat het in de hele samenleving zo is. Dat het onderschat wordt. Als dit rapport voor velen een wekker is, die iedereen wakker schudt, laat het dan een repeteerwekker zijn, die verhindert dat iedereen weer indommelt.'

De commissie wil sportbesturen op hun beurt verplichten alle tucht- en strafrechtelijke vergrijpen te melden bij hun sportbond. Vervolgens moet een onderzoekscommissie worden ingesteld om onderzoek te doen naar de feiten. In geval van strafrechtelijke vergrijpen moet een vereniging altijd de politie inschakelen. Omdat tot nu toe maar weinig misbruikzaken leiden tot aangifte en vervolging, moet het ministerie van Justitie en Veiligheid onderzoeken waar dit aan ligt.

Een meldplicht heeft volgens De Vries een aantal voordelen. 'Slachtoffers weten dat hun melding serieus moet worden behandeld. Sporters weten dat ze hun medesporters moeten beschermen. Sportbestuurders weten wat hen te doen staat en hoeven zich hierover niet langer te rechtvaardigen. Plegers weten dat er tegen hen wordt opgetreden.'

Eerder werd in het onderwijs ook een meldplicht ingevoerd. 'Dat heeft in die wereld voor een enorme helderheid gezorgd. Men weet precies wat men moet doen.' De Vries weet niet of deze meldplicht daar heeft geleid tot meer meldingen, maar hij verwacht dat het in de sport wel zo zal zijn.

Aanbevelingen

In totaal doet de commissie 42 aanbevelingen. Zo moeten verjaringstermijnen in tuchtreglementen worden geschrapt, zodat slachtoffers ook na geruime tijd melding kunnen doen. Bij Vertrouwenspunt Sport van NOCNSF, waar nu de meldingen kunnen worden gedaan, moet een eind worden gemaakt aan de verwarring tussen de functie van vertrouwelijk adviseur en die van meldpunt.

In kantines en kleedruimtes moet altijd informatie hangen over de vertrouwenscontactpersoon. Binnen verenigingen moet een open cultuur worden bevorderd. 'Op communicatie over seksueel misbruik rust een taboe', aldus De Vries. 'Je kunt dit anderen alleen besparen als het bespreekbaar wordt.'

De onderzoekscommissie werd aangesteld door sportkoepel NOCNSF na getuigenissen van tientallen sporters in de media over seksueel misbruik door trainers, coaches of medesporters. Uit hun verhalen bleek dat ze vaak geen idee hadden waar ze een melding hadden moeten doen.

Boven alles hoopt De Vries dat de sportwereld het rapport zal omarmen en de aanbevelingen zal uitvoeren. 'Dit probleem waait niet over, gaat niet voorbij, lost zich niet vanzelf op, en kan niet onder de pet worden gehouden.'


Wat wij eerder schreven over seksueel misbruik in de sport

Slachtoffers kritisch over aanpak onderzoek seksueel misbruik in de sport
Slachtoffers en betrokkenen zijn kritisch over de aanpak van het onderzoek. Van de negen slachtoffers die de Volkskrant de afgelopen weken naar het onderzoek vroeg, hebben er vijf zich niet bij De Vries en zijn team gemeld.

Onderzoekscommissie misbruik in sport vraagt slachtoffers zich te melden

De commissie onder leiding van oud-minister Klaas de Vries die seksueel misbruik binnen de sport onderzoekt, vraagt slachtoffers zich te melden. 'Een van de belangrijkste dingen is dat mensen zich niet door het taboe laten bedreigen, maar het doorbreken', aldus De Vries. 'Meldingen zijn voor ons van het grootst mogelijke belang.'

'Hij hield mijn hand vast en bewoog hem heen en weer'
De intense band tussen pupil en coach en het vaak grote vertrouwen van ouders in begeleiders maken dat veel slachtoffers van seksueel misbruik in de sport hun leven lang zwijgen. Vier van hen doen nu hun verhaal. 'Het taboe moet worden doorbroken.' (+)

Seksueel misbruik bij PSV en Vitesse: twee oud-jeugdspelers treden naar buiten
Voor het eerst treden slachtoffers van seksueel misbruik in het Nederlandse profvoetbal naar buiten. Het gaat om twee oud-jeugdspelers van PSV en Vitesse.

Waarom slagen onderzoek naar misbruik in sport niet gegarandeerd is
'Mensen moeten niet het idee krijgen dat ze voor een tribunaal worden gezet' (+)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden