NieuwsColombia

Colombiaans hooggerechtshof plaatst populaire ex-president onder huisarrest

Het Colombiaanse hooggerechtshof heeft dinsdag de voormalige president Álvaro Uribe Vélez onder huisarrest geplaatst. Hij wordt verdacht van banden met paramilitaire groepen en het onder druk zetten van getuigen. Het is voor het eerst dat een Colombiaanse ex-president wordt vervolgd.

Voormalig president Álvaro Uribe Vélez.Beeld REUTERS

Uribe (68) was president van 2002 tot 2010 en is nog steeds een populair en invloedrijk politicus. Zijn twee regeringstermijnen stonden in het teken van een harde strijd tegen de marxistische guerrillabewegingen Farc en ELN. De nietsontziende aanpak van de militante groeperingen leverde hem binnenlandse populariteit en internationale lof op, maar Colombia betaalde tegelijkertijd een hoge prijs voor de oorlog tegen de guerrillero’s. Duizenden onschuldige Colombianen kwamen om in het conflict tussen het leger, de communistische strijders en tal van rechtse paramilitaire groeperingen. Uribes opvolger Juan Manuel Santos koos een radicaal andere koers en sloot in 2016 een vredesakkoord met de Farc.

Tien jaar na Uribes laatste termijn hangt het voormalig staatshoofd een gevangenisstraf boven het hoofd en moet hij het verloop van het onderzoek in huisarrest afwachten. Hij wordt ervan verdacht banden te hebben onderhouden met paramilitaire groepen die in de afgelopen decennia vele onschuldige slachtoffers maakten. Ook zou hij getuigen in een eerdere zaak onder druk hebben gezet om een verklaring aan te passen.

Een demonstratie tegen voormalig president Álvaro Uribe Vélez.Beeld AFP

Extreem-rechtse groepering

Die eerdere zaak draaide om de linkse senator Iván Cepeda, die in 2014 tijdens een debat in het congres beweerde dat de ex-president samen met zijn broer Santiago Uribe een paramilitaire beweging had opgericht. Het zou om een aftakking gaan van de Verenigde Zelfverdedigings-strijdkrachten van Colombia (UAC), een extreem-rechtse gewapende groepering die tussen 1997 en 2006 deelnam aan de bloedige strijd en de drugshandel in de Colombiaanse jungle. Uribes broer zit momenteel vast op verdenking van het oprichten van een andere paramilitaire groep.

Uribe spande een zaak aan tegen Cepeda, maar dit pakte averechts voor hem uit. De Colombiaanse justitie sloot het onderzoek naar Cepeda in 2018 en opende vervolgens een onderzoek naar de ex-president. Dinsdag verklaarde het hooggerechtshof dat het huisarrest noodzakelijk is om te voorkomen dat Uribe de rechtsgang zou belemmeren. De politicus reageerde op Twitter, hij ervoer ‘groot verdriet voor mijn vrouw, voor mijn familie en voor de Colombianen die nog geloven dat ik iets goeds heb gedaan voor het land’.

Het huisarrest doet de gemoederen hoog oplopen in Colombia. Onder anderen de huidige president Iván Duque, die in 2018 met steun van Uribe aan de macht kwam, uitte kritiek op de arrestatie van zijn mentor. In een filmpje van tweeënhalve minuut verklaarde hij zijn heilige geloof in de onschuld van ‘de patriot’ Uribe en bekritiseerde het rechtssysteem waaraan hij leiding geeft. In de stad Medellín gingen dinsdag honderden mensen de straat op, in weerwil van de coronarestricties, om hun steun te betuigen.

Anderen prijzen juist de stap van het hooggerechtshof als vooruitgang. In Zuid-Amerikaanse buurlanden zijn vaker presidenten vervolgd wegens machtsmisbruik en corruptie, in Colombia gingen de machtigste politici tot nu toe vrijuit. ‘Dit is een politiek feit met enorme impact’, zegt de Colombiaanse politicoloog Yann Basset in de Colombiaanse krant El Tiempo. Hij wijst op de polarisatie die kan volgen op de arrestatie: ‘Uribe is nog steeds een krachtig politicus.’

Een optocht om steun te betuigen aan voormalig president Álvaro Uribe Vélez in Medellín. Beeld AFP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden