Colombia's hoogste generaal legt het af tegen guerrillero's

Geheel onverwacht heeft president Ernesto Samper van Colombia zijn opperbevelhebber ontslagen om wat officieel 'staatsbelangen' heet. Generaal Harold Bedoya, een hardliner, ventileerde de afgelopen weken steeds openlijker kritiek op Sampers voornemen tot vredesbesprekingen met linkse guerrillagroepen....

INEKE HOLTWIJK

Van onze correspondente

RIO DE JANEIRO

Bedoya wordt opgevolgd door generaal Manuel José Bonett, de chef van de landmacht. Bonnett staat ook bekend als een havik, maar is soepeler in de omgang.

Samper had Bedoya nog geen jaar geleden tot opperbevelhebber benoemd tijdens een offensief van de Farc, de grootste guerrillabeweging. De idee was dat Bedoya, een in de Verenigde Staten opgeleide militair met ervaring in de guerrilla-oorlog, de opmars van de rebellen tot staan zou weten te brengen.

De guerrillastrijders - wier aantal wordt geschat op 18 duizend - waren toen opgerukt tot de hoofdstad Bogotá. Voor het eerst in veertig jaar begonnen de commentatoren te speculeren op een overwinning voor de rebellen. Die zitten zeer ruim bij kas, dankzij het losgeld van ontvoeringen en 'oorlogsbelasting', zoals zij de afpersing van bedrijven en drugsmafia noemen.

Voor Bedoya waren beter materieel en meer manschappen de oplossing van het guerrillaprobleem. Hij kreeg deels zijn zin, maar wist de rebellen niet terug te dringen. Enkele weken geleden moest hij zijn grootste vernedering verwerken, toen de Farc zeventig militairen na maanden gijzeling vrijliet. De operatie was een pr-show van de Farc, die de condities had gedicteerd aan president Samper. Op bevel van Samper moest de opperbevelhebber zijn mannen terugtrekken uit door de guerrillero's aangegeven gebieden in het oerwoud.

Bedoya ziet de Farc als een drugskartel en hij is tegen het plan voor een vredesdialoog dat Samper heeft gelanceerd. Samper wil de geschiedenis ingaan als vredestichter. Volgende week stemt het parlement over zijn voorstel voor een Nationale Vredesraad, bestaande uit allerlei maatschappelijke vertegenwoordigers.

De nabije toekomst van Bedoya is onduidelijk. Hij zal vermoedelijk door ultra-rechts gevraagd worden zich kandidaat te stellen voor de presidentsverkiezingen van volgend jaar. In deze kringen is de generaal populair.

Mensenrechtengroepen hebben hem echter beschuldigd van samenwerking met ultrarechtse doodseskaders, die op eigen gezag schoonmaak houden onder burgers die ze ervan verdenken te sympathiseren met het verzet. Deze eskaders worden bewapend door grootgrondbezitters en ondernemers die afgeperst worden door guerrillero's.

Het is vermoedelijk een van deze doodseskaders geweest die het bloedbad in het dorp Mapiripan in het oerwoud van Oost-Colombia heeft aangericht. Volgens dorpsbewoners hebben zij dertig mensen vermoord. Sommigen werden onthoofd, de beproefde methode waarmee de doodseskaders de overlevenden angst aanjagen. Donderdag waren slechts vijf lijken gevonden. De andere zijn vermoedelijk de rivier afgedreven, zeggen ooggetuigen. De meeste van de drieduizend inwoners hebben het dorp inmiddels uit angst verlaten, sommigen in een door het Rode Kruis gecharterd vliegtuig.

De moordenaars waren volgens de dorpsbewoners gekleed in militair uniform en hadden lijsten van hun slachtoffers bij zich. De groep identificeerde zich met leuzen op de muur als ACCU, het beruchtste doodseskader.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden