Coffeeshops mogen buitenlanders weren

VAN ONZE VERSLAGGEVERS MAARTJE BAKKER en PETER DE GRAAF

DEN HAAG/DEN BOSCH - Het weren van buitenlanders uit coffeeshops is rechtmatig. Dat heeft het gerechtshof in Den Bosch woensdag bepaald in 22 rechtszaken tegen eigenaren en personeel van Maastrichtse coffeeshops die tegelijk werden behandeld.

Volgens het Hof is 'onderscheid op grond van nationaliteit gerechtvaardigd, vanwege de bestrijding van het drugstoerisme en de overlast die daarmee gepaard gaat'. De verdediging had juist aangevoerd dat het zogenoemde 'ingezetenencriterium' in strijd is met het EU-recht en verschillende discriminatieverboden.

Het maakte volgens de rechters niet uit dat het ingezetenencriterium niet wordt gehandhaafd in de meeste Nederlandse gemeenten. Het Hof oordeelde dat de strafrechtelijke vervolging 'niet in strijd is met de beginselen van een behoorlijke procesorde', zoals de verdediging had aangevoerd.

Het ingezetenencriterium is een uitvinding van Ivo Opstelten. Hij probeerde als minister van Veiligheid en Justitie eerst besloten clubs te maken van coffeeshops, waar gebruikers slechts op vertoon van een wietpas naar binnen mochten. Toen de PvdA tot de regering toetrad, werd Opstelten iets minder strikt: lidmaatschap van de wietclub is niet meer nodig, maar bezoekers van coffeeshops mag wel worden gevraagd om aan te tonen dat ze in Nederland wonen.

Het toverwoord daarbij is 'lokaal maatwerk': gemeenten mogen zelf bepalen of ze controleren. Uit recent onderzoek blijkt dat buitenlanders nog steeds in 85 procent van de coffeeshops terecht kunnen. Slechts in 23 van de 103 coffeeshopgemeenten wordt de verkoop aan buitenlanders daadwerkelijk gecontroleerd, vooral in de zuidelijke provincies. Amsterdam, dat verreweg de meeste coffeeshops telt, legt buitenlanders geen strobreed in de weg.

Toch hield Opstelten woensdag tijdens een debat in de Tweede Kamer vol dat hij 'bezig is het uit de hand gelopen beleid terug te dringen'. Het is de reden dat de VVD'er onwrikbaar op het standpunt staat dat gemeenten geen wietteelt mogen toestaan, ook al hebben 49 burgemeesters een manifest getekend dat daarvoor pleit. Opstelten meent dat gereguleerde wietteelt niet mag vanwege internationale verdragen. Bovendien zegt hij dat hennepkwekerijen niet zullen verdwijnen, omdat de meeste wiet voor het buitenland is bedoeld.

Coalitiepartner PvdA schaart zich aan de zijde van de burgemeesters. Door tegen te sputteren, dwong ze al twee onderzoeken af. De Radboud Universiteit gaat onderzoeken of er werkelijk juridische bezwaren zijn tegen gereguleerde hennepteelt. Het studiecentrum van het ministerie bekijkt nog eens of er echt zo veel hennep de grens over gaat. 'Ik wil dat gaarne valideren', sprak Opstelten welwillend. 'Ik vind het niet nodig, maar ik doe het wel.'

Opstelten beloofde verder dat hij nog eens zou vragen of er extra politieagenten nodig zijn om de criminele organisaties achter hennepkwekerijen op te sporen. 'De hele dag zit ik vanaf mijn departement, op de achtste etage, met een uitgestoken hand.'

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden