interview

'CO2? In de echte wereld draait alles om energie'

Een akkoord stopt de opwarming niet, dat doet alleen schone technologie, zegt de Amerikaanse dwarsligger in het klimaatdebat.

Roger Pielke, hoogleraar beleidsstudies, in het Science Centre Delft. Beeld Freek van den Bergh

De media praat - Roger Pielke jr. er niet van. In 2007 was het deze hoogleraar beleidsstudies uit Boulder, Colorado, die als eerste een paar spraakmakende fouten aanwees in het vierde rapport van VN-klimaatpanel IPCC. Omdat het fouten waren, meer niet; maar voor klimaattwijfelaars was het een cadeau.

Het toonaangevende blad Foreign Policy zette Pielke kort erna op een lijst van prominente klimaatsceptici, en daar is hij nooit meer van afgekomen, 'hoe hard ik ook in mijn boeken opschreef dat we het klimaat naar de knoppen helpen en dat daar echt iets aan moet gebeuren'.

Het broeit wereldwijd. En in Nederland.

Meningen genoeg over de verandering van het klimaat, je zou er de feiten bijna door vergeten. Deze drie interactieve visualisaties laten harde data achter de wereldwijde opwarming zien: volkskrant.nl/klimaatkennis
Hoe het met de opwarming van Nederland zit, is te zien op volkskrant.nl/warmterecords

Aan de vooravond van de klimaatconferentie zit Pielke (47) in een Delftse hotellobby, nu hij even in Nederland is voor wat lezingen, en bekent dat hij het eigenlijk helemaal gehad heeft met het klimaat. 'Ik bestudeer de laatste tijd de dopingregulering van de FIFA. Een heel interessant snijvlak van wetenschap en beleid', zegt hij tussen bitter en opgelucht in. Dat Pielke in het klimaatdossier geldt als een dwarsligger komt vooral doordat hij jarenlang graag een stap achteruit deed om het gepolariseerde debat beter te begrijpen. De eeuwige heisa tussen klimaatactivisten en sceptici, zegt hij, is in feite oninteressante ketelmuziek. Het echte debat moet gaan over de vraag of het klimaatprobleem wel op de juiste manier wordt besproken en aangepakt.

Hoe gaan mensen om met klimaatverandering?

De Volkskrant reist rond met een cameradrone om daar achter te komen. Lees en bekijk alles hier.

En dat is niet zoals Parijs beoogt met een harde, mondiale afspraak over de beperking van de uitstoot van broeikasgassen?

'Er wordt gezegd dat een akkoord in Parijs hoe dan ook winst zal zijn. Ik betwijfel dat. Akkoorden stoppen de opwarming niet. De enige oplossing is: zo snel mogelijk zo veel mogelijk schone technologie, vooral energie.'

Afspraken over minder broeikasemissies dwingen dat niet af?

'Het punt is dat emissies de uitkomst zijn van iets heel anders, vooral van energievoorziening en economische groei. Een opkomend land als India zal nooit in emissie-afspraken meegaan die de groei belemmeren. Zo simpel is het.'

U zegt eigenlijk: we hebben de verkeerde discussie gevoerd.

'De basisfilosofie van 'Parijs' is dat landen omwille van het klimaat de goeie dingen moeten gaan doen. Maar belangrijk is alleen dat ze de goeie dingen doen. Wat hun motieven verder ook zijn.'

Klimaat ís toch het probleem?

'Voor sommige partijen wel. Voor andere niet, die hebben het over ongelijkheid, over energiezekerheid, over gezondheid, bos.'

Wat betekent dat diplomatiek?

'Als mijn kinderen thuis te druk zijn, roep ik niet altijd dat ze moeten ophouden, maar vraag ik liever of ze buiten komen voetballen. Dat is leuk en nog gezond ook. Het resultaat telt, de weg erheen is bijzaak en voor iedereen verschillend. Voor principes koop je niks.'

Wat zouden die pragmatische motieven in klimaatverband zijn?

'Volksgezondheid is bijvoorbeeld in India en China een serieus probleem. Er is een schreeuwende behoefte aan energie, maar die landen stikken letterlijk in de smog. Dat is een heel concrete reden om schonere energiebronnen te promoten, die meteen ook minder broeikaseffect geven. Voor andere landen zijn grondstoffen een punt, plattelandsontwikkeling, of de energiekosten.'

U pleitte eerder in uw boek The Climate Fix voor internationale energiedoelen in plaats van emissieafspraken.

'De hele wereld de energie van het huidige Duitsland, maar dan 95 procent zo schoon en goedkoop, in 2050. Dat is een positief, aantrekkelijk thema, waar iedereen zijn eigen voordelen in kan ontdekken. En het is haalbaar, zeker als overheden er serieus in investeren. Energie wordt te veel aan de markt overgelaten. Dat doen we met defensie ook niet.'

Is er nog wel tijd om opnieuw te beginnen?

'Waarom het ditmaal wel zou moeten lukken, weet ik eerlijk gezegd niet. De focus is verkeerd. CO2 en de temperatuur zijn wetenschappelijk interessant, maar niet de hoofdzaak in de echte wereld. Daar draait alles om energie. Mijn definitie van waanzin is: steeds hetzelfde doen en hardnekkig denken dat er ooit zomaar iets anders uit komt. Parijs ligt aan de verkeerde route. Dat kunnen we ons niet lang meer permitteren.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden