Clubkleuren tellen niet, iedereen denkt rood

Turkije hoopt op het WK voetbal, maar Oranje geeft vandaag niks weg, zegt Van Gaal. 'Wij doen ons best om te winnen.'

ISTANBUL - Hectiek, onvriendelijkheid? Louis van Gaal heeft er nog niets van gemerkt in Istanbul. Of Turkse fans de bondscoach en de voetballers van het Nederlands elftal uit hun slaap zullen houden, zoals de mare altijd gaat over heethoofdig Zuid-Europa? Hij denkt van niet. 'En volgens mij heeft ons hotel trouwens dubbel glas.'


Voetbal of geen voetbal, het is sowieso feest in Turkije. Het is Kurban Bayrami, Offerfeest, gedurende vier dagen. Turken bezoeken familie, eventueel op het platteland. Zelfs het mierennest Istanbul oogt wat rustiger. Moslims slachten schapen. Ze offeren vlees aan minder bedeelden.


Alleen voor een offer in het voetbal is geen ruimte. Turkije moet immers winnen van het Nederlands elftal om kans op WK-plaatsing te houden, terwijl Nederland al is gekwalificeerd voor Brazilië. Een aantal internationals krijgt weer een kans, onder wie Sneijder. Strootman blijft vrijwel zeker aan de kant, met een lichte enkelblessure. In het weekeinde speelt AS Roma bovendien tegen Napoli.


Chaos en rellerigheid

Van Gaal lacht de lach van de winnaar. Op twee lange vragen, in een hete perszaal, geeft hij twee ultrakorte antwoorden, waarna hij breed lacht. Vijf woorden, samen. 'Ik denk het niet', zegt hij eerst na de vraag of Kuijt en Sneijder, mochten ze spelen, zullen bezwijken onder de druk. En of hij een aanbieding van een Turkse topclub heeft gekregen? Nee.


Turks voetbal staat voor hectiek. Van Gaal zegt weer eens dat hij graag speelde in 'hete' omstandigheden, zonder erbij te zeggen wanneer die zich precies hebben voorgedaan. Hij was immers oud-speler van onder meer FC Antwerp, Sparta en Telstar.


De belangstelling waaiert uit over tal van onderwerpen. Voor stadion Sükrü Saracoglu geeft de Nederlandse verslaggever Leon ten Voorde een rechtstreeks interview aan NTV Spor. Binnen een paar minuten krijgt hij reacties uit Nederland, waar veel Turken wonen. Ze hebben hem op tv gezien. Het zegt iets over de dwarsverbanden.


Geen Turk gelooft dat naaste concurrent Roemenië faalt tegen Estland, dus Turkije móét winnen. Bondscoach Fatih Terim, bijgenaamd Imperator (Keizer) vanwege zijn almacht in het Turkse voetbal, ontmoet dus koning Van Gaal, die lustig experimenterend richting WK drijft.


Terim, onlangs ontslagen bij Galatasaray doch op dat moment al aangetrokken als potentiële redder van het nationale voetbalgevoel, stelt een paar uur voordat Van Gaal spreekt: 'In de harten van de mensen zijn we al in Brazilië. Maar mochten we het WK niet halen, dan mag dat niet worden bestempeld als een enorme ramp.'


Voetbal regeert. Grappig is de foto van Sneijder en Kuijt met twee grote messen bij een spies kebab. De messen zijn geslepen, staat bij de lachende gezichten in De Telegraaf. Precies dezelfde foto siert de Turkse krant Fanatik, waarmee de Nederlandse krant samenwerkt. Het is ook een spel van gemoederen oppoken.


Want het zij gezegd: Turks voetbal is chaos, schitterende samenzang, corruptie, rellerigheid. En voetbal is ook politiek. Supporters speelden een rol bij de rellen op het Taksimplein, deze zomer. De harde kern van het als links bekend staande Besiktas liep voorop. Toen fans van Besiktas in een duel met Galatasaray het veld bestormden, oordeelde menigeen dat het knokploegen waren van Erdogan, die ook een verbod afkondigde op het slaken van politieke slogans in de stadions.


Misschien dat voetbal soms verdeelt. Maar vandaag moet voetbal binden. Vandaag is corruptie vergeten, of de schrijnende tekorten van menig club. Vandaag denkt iedereen die van Turkije houdt rood, zoals zestien jaar geleden, toen Hakan Sükür in Bursa de enige treffer maakte in een duel voor de EK-kwalificatie. Seedorf miste een beroemde strafschop.


Heerlijke kuip

'Welkom in de hel', of een uitspraak van dergelijk allooi, is wat overdreven. Van Gaal vindt het fantastisch, dergelijke sfeer, en hij prijst de Turken om hun spel. Hij vond ze de beste tegenstander in de kwalificatie. Het stadion van Fenerbahçe is een heerlijke kuip, een prachtig, intiem stadion. De sfeer is de ene keer bedwelmend, dan weer beangstigend.


De Turken hopen dat Nederland een handje toesteekt. Misschien dat ze daarom niet toeteren bij het spelershotel. Van Gaal kan niets beloven. 'Wij zullen ons best doen om te winnen, hoe moeilijk dat ook zal zijn.'


NEDERLANDS TINTJE

Dankzij verdediger Aykut Demir (24) heeft de Turkse selectie een Nederlands tintje. De in Bergen op Zoom geboren speler met een Turks en Nederlands paspoort speelde tot zijn twintigste voor NAC. Daarna verhuisde hij naar Turkije, waar hij in 2012 voor het eerst werd uitgenodigd voor het nationale team. Tot een debuut bij Turkije is het nog niet gekomen.

Elf jaar was Demir toen hij door NAC werd weggeplukt bij DOSKO uit Bergen op Zoom. Zes jaar later maakte hij zijn debuut bij de Bredase club, maar daar maakte hij weinig indruk. De Nederlandse Turk speelde slechts negen duels voor NAC. De laatste twee seizoenen werd hij verhuurd aan Excelsior, waar hij onder coach Ton Lokhoff wel veel minuten maakte. 'Demir heeft een winnaarsmentaliteit', zei Lokhoff in 2008 in het Algemeen Dagblad. 'Als je tegen hem speelt, heb je het niet makkelijk. Hij hangt constant in je nek, komt naar de bal toe en wacht niet af.'

Na twee seizoenen op huurbasis bij Excelsior liep Demirs contract af. Hij wilde eigenlijk in Nederland blijven, want hij vond dat hij zich verder moest ontwikkelen. Maar toen bleek dat geen enkele Nederlandse club geïnteresseerd was, besloot hij de overstap te wagen.

In 2009 vertrok Demir naar het land waar zijn ouders zijn opgegroeid: Turkije. Daar bloeide hij op bij middenmoter Gençlerbirligi. Het leverde hem een uitnodiging op voor het nationale elftal en een transfer naar het hoger aangeslagenTrabzonspor, war hij inmiddels basisspeler is. Er staan nog geen interlands op zijn naam.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden