Clinton treft begrotingswet van Congres met zijn eerste veto

WASHINGTON De Amerikaanse president Clinton heeft woensdag voor het eerst gebruik gemaakt van zijn vetorecht. Staande tussen schoolkinderen in de tuin van het Witte Huis verklaarde de president niet te zullen instemmen met de wet waarmee het Congres 16,4 miljard dollar wilde bezuinigen op de begroting van 1300 miljard dollar....

Van onze correspondent

Oscar Garschagen

Het meningsverschil tussen de president en het door Republikeinen gedomineerde Congres betrof overigens slechts een fractie, 1,4 miljard dollar, van de voorgestelde bezuinigingen. Clinton motiveerde zijn veto met het argument dat het onderwijs en enkele sociale programma's te hard zouden worden getroffen door het begrotingswetje van het Congres.

'Ik kan het niet voor mijn verantwoording nemen dat er wordt bezuinigd op onderwijs ten gunste van stokpaardjes van het Congres', aldus de president.

De bezuinigingen zouden vooral de programma's raken om scholen vrij van drugs te maken en te houden. Tegen de bezuinigingen op volkshuisvesting en de aanleg van wegen en vliegvelden had hij overigens geen bezwaar. De president heeft echter niet de bevoegdheid een wet op onderdelen goed of af te keuren.

Volgens Clinton is het mogelijk om te bezuinigen zonder de onderwijs- en milieuprogramma's te treffen. Met tweederde van de stemmen kan het Congres een presidentieel veto terzijde schuiven, maar over een dergelijke supermeerderheid beschikken de Republikeinen niet.

De voorzitter van het Huis van Afgevaardigden, Newt Gingrich, reageerde dan ook bozig op het veto van Clinton. 'Wanneer zegt deze president eens ja tegen echte bezuinigingen in plaats van goede plannen steeds weer te dwarsbomen', klaagde hij.

Een bijkomend probleem van het veto is dat nu de financiering van rampenhulp, zoals in Oklahoma City, gevaar loopt. De wet bevatte namelijk bezuinigingen om deze hulp te financieren. Clinton denkt dat probleem te omzeilen door daarvoor een aparte begrotingswet in te dienen.

Het eerste veto van Clinton zal niet het enige zijn als de Republikeinse begrotingsvoorstellen voor 1996 op zijn bureau komen. De president heeft al laten doorschemeren zich krachtig te zullen verzetten tegen de zware bezuinigingen op de gezondheidsvoorzieningen voor bejaarden, armen en gehandicapten.

Commentatoren, zoals Thomas Mann van het Brookings Institute, wezen er op dat Clinton eigenlijk tegen zijn zin van het vetowapen gebruik heeft gemaakt. 'Presidentiële veto's zijn zeer impopulair bij de kiezers. Veto's zijn een teken van besluiteloosheid en machteloosheid in Washington. Kiezers hebben daaraan een gloeiende hekel. Bovendien heeft Clinton actie beloofd en een veto is juist het tegenovergestelde', aldus Mann.

Dat de presidentsverkiezingen van 1996 al hun schaduw vooruit werpen, blijkt ook uit het verzoek van Clinton aan vice-president Gore om in 1996 opnieuw samen een ticket te vormen. Tijdens een gezamenlijk vraaggesprek met Larry King van CNN nodigde Clinton Gore uit opnieuw kandidaat te zijn voor het vice-presidentschap.

Gore zei met enige omhaal van woorden ja. Clinton was gisteravond dan ook de eregast van een feest van Gore om voor de campagne 1996 fondsen te werven. De campagne van Clinton wordt voorbereid door First Lady Hillary Rodham Clinton.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.