Nieuws Staatsbezoek Noord-Korea

Chinese president drukt Noord-Korea weer aan de borst

Voor het eerst in veertien brengt een Chinees staatshoofd een bezoek aan Noord-Korea. Het bezoek van president Xi Jinping aan het communistische land heeft vooral een strategische doel. 

Een Noord-Koreaanse propagandafoto van de aankomst van de Chinese president Xi Jinping (midden) donderdag op het vliegveld van Pyongyang. Hij wordt verwelkomd door zingende kinderen. Beeld AP

De Chinese president Xi Jinping was tijdens zijn staatsbezoek aan Pyongyang al door tienduizenden mensen langs de kant van de weg hartstochtelijk toegejuicht, toen hij donderdagavond werd getrakteerd op een Noord-Koreaans massatheater waarbij duizenden Noord-Koreanen een plakkaat vasthielden die samen het gezicht van Xi vormden, ingebed in de Chinese vlag. Even later zongen de 110 duizend bezoekers ook nog eens uit volle borst het lied Van u houd ik, China.

Het Noord-Koreaanse regime haalde de afgelopen twee dagen alles uit de kast om de relatie met zijn belangrijkste bondgenoot – 90 procent van de Noord-Koreaanse handel loopt via China – de hemel in te prijzen. Begrijpelijk, want de afgelopen veertien jaar werd Pyongyang angstvallig gemeden door Chinese leiders, uit frustratie over het snelgroeiende Noord-Koreaanse kernwapenprogramma.

Man van de dialoog

Sinds Kim Jong-un zich presenteert als man van de dialoog en met de Amerikaanse president Trump onderhandelt over een ontwapeningsakkoord, is de relatie met China weer aan de betere hand. Kim mocht al vier keer op audiëntie komen in China en drong de afgelopen maanden herhaaldelijk aan op een tegenbezoek.

Dat Xi nu zijn reserves opzijzet en dat verzoek inwilligt, lijkt een hoger doel te dienen. Voor hem is dit een kans om Trump nog eens in te wrijven dat hij aanzienlijke invloed kan uitoefenen op de Noord-Koreaanse dictator. Die troef heeft Xi nodig, aangezien de Amerikaanse president hem met de ene na de andere invoerheffing om de oren slaat. Volgende week ontmoeten de twee elkaar tijdens de G20 in het Japanse Osaka en het kan goed zijn dat de Chinese leider hiermee alvast een boodschap afgeeft: als je deze handelsoorlog blijft volhouden, kun je een deal met Noord-Korea wel vergeten.

Een 'masterplan’

In een ingezonden stuk dat woensdag op de voorpagina van de Noord-Koreaanse staatskrant Rodong Sinmun verscheen, wond Xi er geen doekjes om. Hij schreef dat China bereid was samen met Noord-Korea (lees: zonder de VS) ‘een masterplan’ te ontwerpen waarmee ‘een blijvende vrede’ zou worden bewerkstelligd op het Koreaanse schiereiland. Xi schreef dat Pyongyang op ‘de juist weg’ was en suggereerde ook dat het land zo langzamerhand wel sanctieverlichting verdiende.

Laat dat nou nét het breekpunt zijn waarop de nucleaire ontwapeningstop tussen Trump en Kim in Hanoi afgelopen februari stukliep. De Noord-Koreanen willen graag een stap-voor-stapbenadering waarbij ze een stukje van het kernwapenprogramma opdoeken in ruil voor sanctieverlichting. Washington wil juist dat Noord-Korea eerst (een deel van) de kernwapens inlevert voordat het sancties opheft. Xi lijkt Kim nu te steunen in zijn strategie. ‘Geen onrealistische voorstellen meer doen’, adviseerde het Chinese staatspersbureau eerder deze week aan Trump.

Economische ontwikkeling

China is nog altijd niet blij met de kernwapens in het buurland en steunde de afgelopen jaren de zwaardere sancties tegen het land.  Tegelijkertijd wil Xi het Noord-Koreaanse regime niet in gevaar brengen waardoor potentieel chaos ontstaat aan de grens. De Chinese leider heeft vooral behoefte aan een stabiele bondgenoot, een buffer bovendien met Zuid-Korea, waar Amerikaanse soldaten en raketten zijn gestationeerd.

Daarnaast lijkt Pyongyang steeds ontvankelijker voor het advies van Beijing om de pijlen niet op militaire maar economische ontwikkeling te richten. Op verschillende punten aan de Chinees/Noord-Koreaanse grens liggen spiksplinternieuwe snelwegen, bruggen, industriegebieden en woonwijken voor zakenlieden te wachten op vrede.

Buitenlandse hulp

Kim wil zijn kernwapens niet opgeven, maar hij moet wel dringend van de zware sancties af om zijn volk op de lange termijn onder de duim te kunnen houden. De economie groeide de laatste jaren, maar het regime is nog altijd afhankelijk van buitenlandse hulp, met name van China. Volgens schattingen van de Verenigde Naties hebben momenteel 10 miljoen Noord-Koreanen te weinig te eten. Zuid-Korea maakte deze week bekend 50 duizend ton rijst naar het noorden te sturen. Wellicht dat Beijing binnenkort volgt.

Ook een ander verzoek van Noord-Korea werd de afgelopen maanden al ingewilligd: de Chinese autoriteiten hebben de controle op Noord-Koreaanse vluchtelingen aangescherpt. Volgens persbureau Reuters zijn sinds medio april minstens dertig Noord-Koreanen in de grensregio opgepakt. De meesten zullen bij terugkomst in Noord-Korea worden gestraft. Volgens de VN valt marteling niet uit te sluiten. 

Waar interessante en spraakmakende verhalen online en in de krant ophouden, gaat het Volkskrantgeluid verder. Wat is een zwart gat precies? En hoe gaat het eraan toe in tbs-klinieken? Onze verhalenmakers leggen het uit.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden