Chinees ruimtestation valt binnenkort uit de hemel. Klein probleem: Beijing is de controle erover kwijt

Het Hemels Paleis valt komend weekend uit het zwerk

Ook luchtkastelen kunnen te pletter slaan: komend weekend valt het Hemels Paleis uit het zwerk, China’s eerste bemande ruimtestation dat sinds 2011 in een baan om de aarde draait. De missie zit erop, aldus de baas van China’s bemande ruimtevaart vorig jaar tijdens een congres. Klein probleem: Beijing is al lange tijd de controle kwijt over Tiangong 1, zoals het ruimteverblijf officieel heet. Dit betekent dat de terugval naar aarde ongecontroleerd zal verlopen.

China's eerste bemande ruimtestation, Tiangong 1.

Doordat het ruimtestation relatief klein (9 meter) en zwaar is (ruim 8 ton), is de kans groot dat het bij terugkeer in de dampkring niet volledig zal verbranden. Gloeiende brokstukken met een gewicht tot honderd kilogram kunnen hierdoor met hoge snelheid inslaan. Wanneer dit boven bevolkt gebied gebeurt, kan fikse schade ontstaan aan gebouwen, en mogelijk erger. Ruimtevaartexperts benadrukken dat de kans extreem klein is dat gebouwen of mensen worden geraakt. Waarschijnlijker is dat ze in zee vallen of in onbevolkt gebied.

In Nederland hoeft niemand zich zondag zorgen te maken; de kans dat hier brokstukken neerkomen is nul, omdat de baan van het vaartuig niet zo noordelijk reikt. Landen rond de Middellandse Zee liggen wel in het pad.

Dat het station nu pas neerstort komt door de minieme ‘luchtweerstand’ die zelfs op honderden kilometers hoogte nog bestaat. Sinds China de controle over zijn paleis kwijt is, is de snelheid door deze weerstand telkens een beetje afgenomen. Hierdoor is het station beetje bij beetje dichter richting de aarde gespiraald. In januari vorig jaar was het hoogste punt van de baan nog bijna 470 kilometer boven de aarde, woensdag lag het laagste punt op nog maar 196 kilometer.

De komende dagen remt het gevaarte steeds sneller af, doordat de luchtweerstand dichter bij de aarde toeneemt. Zeker op het laagste punt van zijn baan tipt het ruimtestation een laagje van de thermosfeer aan met een hogere dichtheid, waardoor het telkens een beetje meer energie en hoogte verliest. Volgens schattingen door Joint Space Operations Center, de Amerikaanse militaire organisatie die de banen van ruimteobjecten volgt, zal het station zondagochtend in alle vroegte zo veel weerstand ondervinden dat het in een grote vuurbal neerstort. De onzekerheid bedraagt nu nog een kleine dag. Hoe dichter het moment nadert, hoe beter de schattingen zullen zijn.

Extra problematisch bij het maken van de berekeningen is dat het station elke twee minuten een rondje om zijn as draait, blijkt uit radarbeelden die het Duitse Fraunhofer Instituut dinsdag toonde. Doordat het ruimtepaleisje tolt, varieert de weerstand, wat het voorspellen van het moment van neerstorten bemoeilijkt.

Het gebeurt geregeld dat satellieten of delen van draagraketten neerstorten en verbranden in de atmosfeer. Afgelopen zondag was boven Italië te zien hoe een deel van een Russische Sojoezraket verbrandde in de atmosfeer. Van deze raket zijn voor zover bekend geen brokstukken aangetroffen. Soms komen restanten wel eens neer op land: in 1979 stortten delen van het Amerikaanse Skylab neer in Australië, na een ongecontroleerde re-entry. De gebeurtenis kwam Nasa op een Australische boete te staan van vierhonderd dollar wegens het illegaal dumpen van afval. De geldstraf is nooit door Nasa betaald.

[Hier kan de actuele baan van het Hemels paleis worden gevolgd]

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.