Nieuws

China opent kliklijn voor Chinezen die ‘geschiedenis vervalsen’

De Chinese overheid heeft een meldpunt geopend voor negatieve berichten over de geschiedenis van de Communistische Partij. Internetgebruikers worden opgeroepen om ‘historisch nihilisme’ te rapporteren – een eufemisme voor alles wat afwijkt van de officiële geschiedschrijving. Beijing hoopt zo elk tegengeluid te smoren in aanloop naar de honderdste verjaardag van de CCP.

‘Verspreiding van geruchten’, het ‘uitlokken van problemen’, en sinds kort ook voor het ‘belasteren van de eer van nationale helden’ is in China strafbaar tot drie jaar cel. Beeld REUTERS
‘Verspreiding van geruchten’, het ‘uitlokken van problemen’, en sinds kort ook voor het ‘belasteren van de eer van nationale helden’ is in China strafbaar tot drie jaar cel.Beeld REUTERS

De opening van het meldpunt is afgelopen vrijdag aangekondigd op de website van de Cyberspace Administratie van China, een interministerieel agentschap dat het Chinese internet reguleert. Het meldpunt richt zich op informatie die ‘de geschiedenis van de CCP verdraait’, ‘de ideologie van de Partij aanvalt’, ‘nationale helden zwartmaakt’ of ‘de geavanceerde socialistische cultuur ontkent’.

Het Chinese internet wordt streng gecontroleerd, en veel buitenlandse websites zijn er geblokkeerd. Chinese internetgebruikers worden al langer aangemoedigd om ‘schadelijke informatie’ te rapporteren. Vorig jaar kwamen bij de Cyberspace Administratie 18,2 miljoen meldingen binnen, naast 145 miljoen meldingen op sociale media zelf. In de meeste gevallen ging het om geweld of pornografie, maar 8 procent van de meldingen betrof politieke inhoud.

Officiëel overheidsnarratief

In aanloop naar de viering van de honderdste verjaardag van de CCP – op 1 juli 2021 – worden internetgebruikers nu aangemoedigd specifiek uit te kijken voor ‘historische nihilisme’, een term die gebruikt wordt voor alles wat ingaat tegen het officiële overheidsnarratief. ‘Sommigen willen zogenaamd reflecteren op de geschiedenis of de waarheid herstellen, maar hebben bijbedoelingen’, aldus het bericht van de Cyberspace Administratie van China.

De officiële geschiedschrijving in China is bedoeld om de staat en de partij te dienen, en de ideologie van de CCP te versterken. Daarin is dus geen plaats voor de hongersnood tijdens de Grote Sprong Voorwaarts (1958-1961), de vervolging tijdens de Culturele Revolutie (1966-1976) of het bloedig neerslaan van de studentenopstand op het Tiananmenplein (1989). Volgens de CCP is iedereen die op die zwarte bladzijden wil terugblikken, er slechts op uit de Partij én China te ondermijnen.

Het aangeven van ‘historische nihilisten’ kan telefonisch, via een app of e-mail, of rechtstreeks op het sociale medium waar de ongewenste geschiedschrijving plaatsvindt. Op Weibo, het Chinese equivalent van Twitter, zit een knop om ‘schadelijke informatie’ te rapporteren. In februari merkten gebruikers daar dat naast de bestaande categorieën – terrorisme, dierenmisbruik, etnisch of religieus verzet – ook een categorie voor ‘historisch nihilisme’ was toegevoegd.

Celstraffen

De aankondiging van het meldpunt bevatte geen informatie over de straffen voor ‘historisch nihilisme’, maar internetgebruikers in China riskeren al langer celstraffen voor kritiek op politieke leiders of historische figuren. Ze kunnen vervolgd worden voor het ‘verspreiding van geruchten’, het ‘uitlokken van problemen’, en sinds kort ook voor het ‘belasteren van de eer van nationale helden’, strafbaar tot drie jaar cel.

Afgelopen maand werd een eerste rechtszaak voor het ‘belasteren van de eer van nationale helden’ opgestart, tegen een internetgebruiker die het officiële Chinese dodental tijdens een militaire schermutseling aan de grens met India in twijfel had getrokken. Meestal worden kritische berichten door de internetbedrijven zelf weggehaald. Zij kunnen boetes krijgen of tijdelijk offline worden gehaald als zij te veel ‘schadelijke’ berichten toelaten.

Op Chinese sociale media kwam weinig reactie op de aankondiging van het meldpunt, waarschijnlijk door de gevoeligheid van het onderwerp. Op Weibo, dat door het censureren van tegengeluiden steeds nationalistischer wordt, reageerde een handvol mensen positief. Op Zhihu, het Chinese Quora, leverde de zoekterm ‘historisch nihilisme’ geen resultaten op. Dit wijst erop dat er discussie over het onderwerp was, maar dat die discussie inmiddels verboden is verklaard en verwijderd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden