NIEUWSSpanningen VS en China

China en VS ruziën door: Amerikaans consulaat in miljoenenstad Chengdu moet dicht

China heeft de Verenigde Staten opgedragen het consulaat in de stad Chengdu te sluiten. Dat besluit is een vergelding voor de Amerikaanse beslissing om de Chinezen uit het consulaat in Houston te zetten. 

Het Amerikaanse consulaat in Chengdu.Beeld AFP

De vergaande maatregelen laten zien hoe de relatie tussen de landen in rap tempo verslechtert. Amerika sloot eerder deze week het consulaat in Houston, vanwege de ‘bescherming van Amerikaans intellectueel eigendom en privé-informatie van Amerikanen’. De Chinezen kregen 72 uur om hun koffers te pakken. Zij staken snel zo veel documenten in brand, dat de brandweer werd gealarmeerd door de rook op de binnenplaats. Zij mochten het gebouw echter niet in.

Het Chinese besluit kwam enkele uren na een toespraak van Mike Pompeo, de Amerikaanse minister van buitenlandse zaken, in het Nixon Center in Californië. Ironisch, want Nixon was de president die de banden met China juist aanhaalde. In zijn speech zei Pompeo dat de Amerikanen ‘een harde waarheid’ onder ogen moesten zien: ‘Als wij een vrije 21ste eeuw willen kennen, en niet een Chinese zoals Xi Jinping droomt, dan zal dat niet gebeuren met het oude paradigma van blind vertrouwen in China. Dat moeten we niet voortzetten en daar moeten we niet toe terugkeren.’

Een woordvoerder op het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken omschreef Pompeo’s toespraak op Twitter als ‘even nutteloos als een mier wanneer de boom schudt’. Ze beschuldigde de Amerikanen van een ‘kruistocht tegen China in een geglobaliseerde wereld’.

Informatie vergaren

Het consulaat in Chengdu, één van de vijf van de Verenigde Staten in China, is de meest westelijk gelegen. Het sluiten ervan bemoeilijkt voor de Amerikanen het vergaren van informatie over China’s optreden in de provincies Tibet en Xinjang, waar – zo stellen westerse landen en internationale mensenrechtenorganisaties – China op grote schaal de mensenrechten schendt.

Over de sluiting van het Chinese consulaat in de VS schreef Marije Vlaskamp, verslaggever van de Volkskrant en oud-China-correspondent, deze week: ‘Hiermee worden consulaten het nieuwste wapen in de verbeten rivaliteit tussen de VS en de Volksrepubliek China. Het sluiten van consulaten is een ernstig signaal van verslechterde relaties. De VS sloten in 2017 een Russisch consulaat en twee dependances als vergelding voor Russische beperkingen van het aantal Amerikaanse diplomaten in Moskou, en uit woede over Russische inmenging met de presidentsverkiezingen in 2016.

‘Eerder kwamen de twee grootste economieën ter wereld in aanvaring over handel. Daarna verplaatste het front zich naar hightech en mensenrechtenkwesties. De Amerikaanse president Donald Trump geeft China de schuld van de covid-19-pandemie. 

Zwarte lijst

‘Deze week dreef Washington vrijwel dagelijks het conflict met China op de spits. Washington zette elf nieuwe Chinese bedrijven op een zwarte lijst wegens vermeende betrokkenheid bij mensenrechtenschendingen in de West-Chinese provincie Xinjiang. Trump overweegt een inreisverbod voor alle leden van de Communistische Partij van China, een ongeëvenaarde maatregel die 270 miljoen Chinezen de toegang tot de VS ontzegt.

‘Deze week klaagden de VS twee Chinese hackers aan, die in tien jaar tijd miljoenen dollars zouden hebben buitgemaakt. Volgens de aanklacht verkochten de hackers gestolen bedrijfsgeheimen en chanteerden ze bedrijven. 

‘De hackers werkten echter ook voor de Chinese staatsveiligheidsdienst: via malware kwamen ze aan emails en wachtwoorden van Chinese dissidenten, leiders van ondergrondse christelijke gemeentes in China en anti-Chinese activisten in Hongkong. Ze braken volgens de aanklacht ook in op de computers van bedrijven en instellingen die bezig zijn met het ontwikkelen van een vaccin tegen covid-19. Beijing ontkent iedere betrokkenheid bij cyberspionage.’

Washington en Beijing zoeken op steeds meer terreinen de confrontatie. Dit overzicht laat zien hoe een geschil over handel zich ontwikkelt tot een totale aftakeling van de Chinees-Amerikaanse relaties. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden