China benut tochtplek Nan'ao

TUSSEN DE rotsen voert een steil hobbelpad naar boven. Arbeiders zijn bezig er een weg van te maken. Vastgeplakt op een graafmachine staart een vergeelde Mao onbewogen uit over het grootste windmolenpark van China....

Nan'ao, vijf kilometer voor de kust van de stad Shantou, staat bekend als smokkelnest. Geen punt in China ligt zo dicht bij Taiwan als dit groene eiland met zijn prozaïsche naam, Zuidbaai. Als de spanning tussen China en Taiwan stijgt, wemelt het er van de Chinese militairen. In normale tijden domineren slechts windmolens.

's Winters is Nan'ao een van China's winderigste streken, dankzij zijn ligging aan het uiteinde van de flessenhals tussen Taiwan en de kust. Het eiland, bestaande uit twee bergachtige delen, schreeuwde haast om windmolens.

In het begin van de jaren tachtig kwamen de eerste. Nu zijn het er 132, verdeeld over vier kleine turbineparken en een groot. De kleintjes zijn Chinese projecten, het grote bestaat uit veertig molens van de Shantou Dan Nan Wind Power Company. Deze joint venture is voor 55 procent eigendom van het Nederlandse energiebedrijf Nuon en voor 45 procent van drie Chinese overheidsbedrijven.

Een bergtop biedt uitzicht over een ruw land vol bomen en ranke windmolens. Horizonvervuiling of niet, dit bizarre contrast heeft wel wat. De masten zijn veertig meter hoog, de doorsnee van de rotoren is even groot. Een van de masten staat er bloot bij. De rotor en de tandwielkast liggen op de grond. De Deense turbinefabrikant NEG Micon is bezig in alle turbines onderdelen te vervangen.

De molens zijn 99 procent van de tijd in bedrijf. Samen leveren ze 24 megawatt, dat in het net van Shantou wordt gestopt. Ter vergelijking: de twee windparken bij Lelystad wekken samen 30,3 megawatt op. Gezamenlijk produceren de windturbines in heel China 280 megawatt.

Dit komt overeen met een miezerige 0,1 procent van alle in China opgewekte elektriciteit, die voor 73 procent uit steenkool komt. Waterkracht levert 22 procent, de rest komt van atoomcentrales, diesel, gas en andere bronnen, waaronder de wind en, op nog kleinere schaal, de zon.

'China heeft belangstelling voor windenergie', zegt Wim Lansink (39), die voor Nuon het Nan'ao-project leidt en in de elfkoppige joint venture de enige Nederlander is, 'maar er is nu een overcapaciteit aan opwekvermogen. Over twee à vier jaar gaat de windenergiemarkt zich ontwikkelen. Het windpotentieel van China is enorm: 250 duizend megawatt, ongeveer evenveel als de totale energieproductie.'

Dit potentieel bevindt zich echter goeddeels in arme, verre streken in Midden- en West-China, waardoor de productie niet lonend is. De komende tien jaar kan tienduizend megawatt uit windenergie worden opgewekt. Dat wordt lonend als de kosten van kolencentrales stijgen vanwege hogere milieu-eisen. De huidige centrales zijn berucht om hun vervuiling en de kolenmijnen om hun vele ongelukken.

Hoopgevend is ook het recente regeringsbesluit dat iedere provincie aan het eind van het komende vijfjarenplan (2001-2005) minstens 5,5 procent 'schone' energie moet distribueren. Provincies die die energie niet zelf kunnen produceren, moeten haar betrekken uit een naburige provincie.

Het project op Nan'ao komt uit de koker van het Deense turbinebedrijf, dat voor de exploitatie terechtkwam bij Nuon, producent en distributeur van gas, water en - liefst groene - elektriciteit. In 1998 begonnen de molens te draaien. Het project, kosten dertig miljoen dollar, loopt goed, de Chinese partner - in andere joint ventures vaak een blok aan het been - gedraagt zich voorbeeldig, en het energiebedrijf van Shantou betaalt de stroomrekening prompt.

Het windpark stelt Nuon in staat handel te drijven in de door het Kyoto-Protocol gedefinieerde CO 2-rechten. Vooruitlopend op een toekomstig wereldsysteem heeft de joint venture deze rechten vorig jaar opgekocht, waarna Nuon ook de 45 procent opkocht van de Chinese partner.

Dat kon omdat China het Protocol van Kyoto niet heeft ondertekend. En waarom niet? Lansink: 'Waarschijnlijk omdat het land de reductie van de CO 2-emissie niet aan kon. Bovendien zou ondertekening erkenning hebben betekend van het bestaan van een CO 2-probleem.' En dat gezichtsverlies durfde de kampioen vervuiling zich niet te permitteren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden