Chávez kan niet verliezen

De recessie, de rantsoenering van drinkwater en elektriciteit, en de hoge criminaliteit in Venezuela hebben de populariteit van president Hugo Chávez aangetast. Maar de nieuwe kieswet en de hervorming van de electorale districten maken een nederlaag van de socialistische regering in de parlementsverkiezingen van zondag praktisch onmogelijk.

De oppositie mikt op ruim eenderde van de 165 zetels van de nationale assemblee om Chávez’ radicaalste politieke en economische plannen te kunnen tegenhouden.

Teodoro Petkoff, politiek commentator van de regeringskritische krant Tal Cual uit Caracas, zegt dat Venezuela de afgelopen vijf jaar als gevolg van de boycot door de oppositie van de vorige parlementsverkiezingen in een ‘democratische karikatuur’ is veranderd. ‘Het huidige parlement is een bassin vol tamme zeehonden: gehoorzaam, onderworpen en altijd applaudisserend’, verzucht hij.

Volgens Petkoff is het oppositieblok MUD, dat ditmaal wel meedoet, ‘iets te optimistisch’ over zijn mogelijkheden zondag. ‘Het is moeilijk Chávez definitief uit de harten van de lagere klassen te verjagen’, zegt hij. ‘Ik hoorde onlangs een vrouw uitgebreid klagen over de regering en de president. Maar ten slotte zei ze: toch hou ik nog steeds van mijn commandant.’

‘De populariteit van de president is in twee jaar gedaald van 70 naar minder dan 50 procent’, zegt Luis Vicente León, directeur van het enquêtebureau Datanálisis. ‘Daarom heeft de regering de kiesregels aangepast.’ León legt uit dat een stem in de nog altijd door Chávez gecontroleerde plattelandszones veel zwaarder weegt dan een stem in de stedelijke gebieden, die de bastions van de oppositie vormen. ‘In de dunbevolkte deelstaat Amazonas heeft een kandidaat slechts 20 duizend stemmen nodig om het parlement te halen’, aldus León. ‘In dichtbevolkte steden zoals Caracas en Maracaibo zijn liefst 400 duizend stemmen vereist om een zetel te bemachtigen.’

Op de laatste dag van de campagne deelt Tania Díaz, kandidate voor de regeringspartij PSUV, folders uit in de drukke Avenida Victoria in Caracas. Overal op de brede avenue staan vrachtwagens geparkeerd, met vuurrode vlaggen en grote luidsprekers waaruit socialistische hymnen schallen. ‘We hebben dezelfde nationale assemblee nodig die we vandaag hebben: revolutionair, honderd procent chavistisch’, zegt Díaz. ‘Een triomf van de contrarevolutionaire oppositie zou rampzalig zijn. De bourgeoisie wil alle sociale verworvenheden terugdraaien en onze prachtige staatsbedrijven in de uitverkoop zetten.’ De meeste mensen lopen de kandidate straal voorbij. Ze zijn op weg naar slijterijen en supermarkten. Chávez heeft onverwacht de zogeheten Ley Seca een dag eerder afgekondigd: Caracas wordt vanwege de verkiezingen 72 uur lang drooggelegd.

Oppositiekandidaat Julio Borges doet mee aan de slotmanifestatie van het MUD-blok in Los Teques, een grote buitenwijk van de hoofdstad. ‘De regering van Chávez hoopt zonder democratisch tegenwicht het tempo van de overgang naar een marxistisch en autoritair model op te voeren’, zegt hij. ‘Als we ten minste 56 zetels binnenslepen, zal de president over de belangrijkste wetten met ons moeten onderhandelen.’ Volgens de oppositiekandidaat zijn de anti-chavisten ‘feitelijk’ in de meerderheid. ‘Ik verwacht dat we zeker 50 procent van de stemmen behalen, maar dat we toch in de minderheid blijven in de assemblee’, zegt hij.

Borges wordt aangesproken door een man die hem vraagt een briefje door te geven aan, nota bene, Chávez. ‘Met de president heb ik het vele malen geprobeerd, maar ik kom niet door zijn veiligheidskordon’, legt de man uit. ‘Misschien heeft u meer geluk.’ Borges aarzelt, maar neemt het briefje uiteindelijk in ontvangst. ‘Ik zal mijn best doen’, belooft hij.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden