Nieuws

Centraal Planbureau optimistisch. Nederlandse economie gaat nog iets sneller groeien dan gedacht

De voorspellingen voor de Nederlandse economie door het Centraal Planbureau zijn goed. Economie en koopkracht groeien, werkloosheid en begrotingstekort nemen af. Het geeft het demissionaire kabinet speelruimte bij het opstellen van de komende Miljoenennota. Al kan alles weer anders lopen bij nieuwe lockdowns.

Demissionair minister van Financiën Wopke Hoekstra (recht) krijgt het met zijn kabinet iets makkelijker bij het opstellen van de Miljoenenota voor Prinsjesdag komende maand. Beeld ANP
Demissionair minister van Financiën Wopke Hoekstra (recht) krijgt het met zijn kabinet iets makkelijker bij het opstellen van de Miljoenenota voor Prinsjesdag komende maand.Beeld ANP

Minister Wopke Hoekstra van Financiën kan de komende maand lekker relaxed een begroting in elkaar flansen. Het slechte gesternte waaronder hij en zijn ambtenaren vorig jaar moesten werken is helemaal omgeslagen. Het Centraal Planbureau (CPB) heeft vrijdagochtend het fundament voor een optimistische Miljoenennota gelegd. De rekenmeesters van de Bezuidenhoutseweg presenteren een economische raming die alwéér beter is dan de vorige, terwijl de juniraming ook al beter was dan de voorspelling uit maart. Het Planbureau verwacht de komende anderhalf jaar meer economische groei, meer koopkracht, minder werkloosheid en een kleiner begrotingstekort dan eerder aangenomen.

De Nederlandse economie zal dit jaar met bijna 4 procent groeien, denkt het Planbureau nu. Die nieuwe schatting is maar liefst 0,6 procentpunt hoger dan het cijfer dat het CPB twee maanden geleden ophoestte. De krapte op de arbeidsmarkt zal voorlopig aanhouden. Hoewel Nederland nog maar net uit recessie is, is de werkloosheid gedaald naar een niveau dat normaal bij een hoogconjunctuur hoort. In juni dacht het CPB nog dat de werkloosheid volgend jaar op 4,1 procent zou uitkomen. Die verwachting heeft het nu verlaagd naar 3,6 procent.

null Beeld

Dat is nog maar ietsje hoger dan voor de pandemie. In het eerste kwartaal van 2020 tikte de werkloosheid even een extreem lage 3,0 procent aan, om daarna weer licht te stijgen. Maar de 3,4 procent die voor 2021 uit de CPB-computers rolt is een wereld van verschil met de dramatische vooruitzichten van een jaar geleden. Toen stuurde het Planbureau het kabinet het nieuwe begrotingsjaar in met een werkloosheidsverwachting van 6,5 procent. Met daarbij een negatieve bijsluiter waarin stond dat die werkloosheid wel eens naar om en nabij 10 procent kon oplopen als er in het najaar een tweede coronagolf zou komen.

Die tweede (en derde) golf kwam er, maar de voorspelde hoge werkloosheid bleef weg. Het CPB wijst naar de omvangrijke economische steunpakketten die de regering vanaf maart 2020 optuigde om die discrepantie te verklaren. In de zomer van 2020 hield het CPB immers nog geen rekening met deze langdurige overheidssteun voor het bedrijfsleven. De miljardenuitgaven aan onder andere de Noodmaatregel Overbrugging voor Werkgelegenheid (NOW) heeft veel werknemers voor ontslag behoed, constateert het Planbureau.

Het opvoeren van de overheidsuitgaven in tijden van crisis is een standaardmaatregel uit het economisch handboek die in dit geval zeer goed heeft gewerkt. Hoewel de staatsschuld in euro’s fors is gestegen, valt de relatieve schade mee doordat de economische groei veel hoger is dan geraamd. Daardoor zal de schuld in verhouding tot het nationaal inkomen in 2022 alweer dalen, verwacht het CPB.

Koopkracht

Ook de koopkracht ontwikkelt zich in 2021 en 2022 beter dan in de raming van een paar maanden geleden. De vooruitzichten zijn nog steeds niet florissant, maar voor een land dat net twee crisisjaren heeft verstouwd vallen de koopkrachtplaatjes mee. De bestedingsruimte van de gemiddelde Nederlander neemt dit jaar met 0,8 procent toe. Volgend jaar maakt de koopkracht een pas op de plaats, terwijl het CPB in juni nog een daling voorzag.

Zoals bij elke raming sinds het begin van de coronapandemie waarschuwt het instituut dat al dit positivisme in de prullenbak kan als er nieuwe lockdowns nodig zijn. De koopkrachtplaatjes zeggen ook zonder nieuwe lockdown bijzonder weinig, want die gelden bij ongewijzigd kabinetsbeleid. En kabinetten, ook demissionaire kabinetten, kondigen op Prinsjesdag altijd nieuw beleid aan. Het CPB rekent alles daarom nog een keer door in de beleidsanalyse die het op Prinsjesdag publiceert.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden