Cees Nooteboom maakt altijd wel een kans. Harry Mulisch ook?'

Vandaag wordt bekendgemaakt wie de Nobelprijs voor literatuur krijgt. Het Nederlands Literair Productie- en Vertalingenfonds promoot de Nederlandse literatuur in het buitenland....

In gespannen afwachting?

‘Valt wel mee. Het blijft een kansspel, en tot nu toe hebben we nog nooit gewonnen. Het dichtstbij kwamen we in 1911, toen de Belgische symbolist Maurice Maeterlinck won. Maar ja, dat was wel een Franstalige schrijver.’

Dus de opwinding gaat aan de Nederlandse literaire wereld voorbij?

‘Het is jammer dat de Frankfurter Buchmesse pas volgende week woensdag begint. Vaak vallen de bekendmaking en de Buchmesse samen. Dan wordt er druk gespeculeerd over wie de winnaar wordt. Daar doen de Nederlandse uitgevers en schrijvers natuurlijk ook aan mee.’

Maar toch: Mulisch, Nooteboom, Haasse. De namen worden genoemd.

‘In Nederland zeker, en terecht. Maar of dat in Zweden op dit moment ook zo is? De Nobelprijs bestaat sinds 1901, en is sindsdien een keer of honderd uitgereikt. Een keer is hij naar een zwarte Afrikaanse auteur gegaan, elf keer naar een vrouw, en voor de rest ligt de nadruk op het Angelsaksische en het Franse taalgebied. Daar komt Nederland niet zo makkelijk tussen. Het is wel zo dat Nederlandse auteurs eerder op de Nobellijstjes hebben gestaan. Officieel kent de prijs geen nominaties, maar officieus wel. Ook bijvoorbeeld Theun de Vries en Jan de Hartog maakten een kans.’

Waar ligt het dan aan dat Nederland niet wordt bekroond?

‘Nobel wilde dat schrijvers met een boodschap zouden worden bekroond. De politiek-maatschappelijke geëngageerdheid speelde ook een rol, en Nederlandse schrijvers hebben wat dat betreft geen grote rol gespeeld op het wereldtoneel. Wat ook meespeelt is dat landen met een grote literaire geschiedenis vaker beloond worden. Internationaal hebben we lang de nadruk gelegd op onze contemporaine literatuur. Pas sinds een tijdje zijn we bezig te laten zien dat ook Nederland een rijk verleden heeft. Dat Hermans nu volop wordt vertaald, is natuurlijk heel goed voor ons.’

Moet uw fonds geen rol spelen in een Nederlandse Nobel-lobby?

‘We hebben van het ministerie van Cultuur ooit geld gehad voor een Nobelpotje. Het ministerie vond dat we moesten investeren in presentaties op de boekenbeurs van Göteborg. Dat potje bestaat niet meer, maar een medewerker is vorige week wel naar Göteborg geweest. Je weet maar nooit. Natuurlijk houden we het steeds in ons achterhoofd: een Nobelprijs zou voor de Nederlandse literatuur heel belangrijk zijn. Als je ziet dat auteurs als Pinter en Jelinek winnen, dan is er nog hoop. Dat waren toch ook heel onverwachte winnaars.’

Het fonds steunt vertalingen van Nederlandse schrijvers. Helpt dat?

‘In Frankfurt spreken we honderden uitgevers. We vertellen over de boeken waar we in geloven, en betalen mee aan de vertaling. Dat maakt Nederlandse literatuur natuurlijk wel bekender.’

Durft u een voorspelling aan?

‘Salman Rushdie wordt genoemd, maar eerlijk gezegd weet ik het niet, er zijn zoveel onverwachte winnaars geweest de laatste jaren. Wat Nederland betreft maakt Cees Nooteboom altijd wel een kans, omdat hij nog steeds heel veel wordt vertaald. Harry Mulisch ook, maar misschien minder, omdat hij niet heel actief meer is. Ik zou het Gerrit Kouwenaar zeer gunnen, die ook al eerder op de lijstjes heeft gestaan. Een dichter van internationaal formaat.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden