CDU en CSU op weg naar nieuwe coalitie na migratiecompromis

De CDU van bondskanselier Angela Merkel en de zusterpartij CSU hebben een compromis gesloten over migratie dat de weg vrij maakt voor onderhandelingen over een nieuwe coalitie. De beoogde regeringspartners, de Groenen en de liberale FDP, zeiden maandag bereid te zijn tot zulke besprekingen. De Groenen tekenden al wel protest aan tegen het christen-democratische akkoord.

Bondskanselier en CDU-leider Angela Merkel en CSU-leider Horst Seehofer. Beeld afp

Het was vooral de conservatieve Beierse CSU die had aangedrongen op een aanscherping van het migratiebeleid van Merkel. In 2015 stond ze de komst van bijna 1 miljoen asielzoekers en andere migranten toe. In de campagne die voorafging aan de verkiezingen van vorige maand, stelde de CSU dat Duitsland een 'bovengrens' moet stellen aan het aantal nieuwkomers. Die grens zou op 200 duizend personen per jaar moeten liggen. Dat aantal wordt ook genoemd in de compromistekst, maar de mogelijkheid van een grotere toestroom blijft open, in het geval zich een nieuwe vluchtelingencrisis aandient.

Electorale afstraffing

In CSU-kring werd het ruimhartige toelatingsbeleid van Merkel gezien als de belangrijkste reden voor de electorale afstraffing van de christen-democraten, ten gunste van de rechts-populistische AfD. Die partij werd de derde van het land en zal voor het eerst in het nationale parlement komen. De CSU, al decennia oppermachtig in Beieren, boekte het grootste verlies sinds 1949. Beieren is de deelstaat die in 2015 de grootste groep migranten, meest Syrische asielzoekers, binnen zag komen.

'We hebben een resultaat bereikt dat een zeer, zeer goede basis is voor verkennende besprekingen met de Groenen en de FDP', zei Merkel maandag in Berlijn, in het bijzijn van de Beierse minister-president Horst Seehofer.

De Groenen maakten direct kenbaar dat het christendemocratische compromis geen onderdeel kan zijn van een regeerakkoord. De Groenen keerden zich tegen een vooraf vastgesteld aantal nieuwkomers dat welkom is. Het pakket maatregelen bevat ook elementen die wel aanvaardbaar zijn voor de Groenen. Aan het individuele asielrecht wordt niet getornd: geen asielzoeker wordt aan de grens geweigerd - als dat grondwettelijk al zou kunnen.

'Ik hou van Merkel'-pictogram op een CDU-bijeenkomst. Beeld epa

Minder nieuwkomers

Volgens Merkel zullen asielzoekers, in afwachting van een beslissing, in bestaande en nog te bouwen opvangcentra moeten blijven. Dit om te voorkomen dat ze zich over het land verspreiden, en daardoor buiten het zich van de autoriteiten raken.

De FDP op haar beurt kan tevreden zijn met de christen-democratische afspraak dat er een speciale wettelijke regeling komt voor buitenlandse arbeidskrachten die de Duitse economie broodnodig heeft.

Het aantal nieuwkomers is vorig jaar in Duitsland scherp gedaald, tot circa 280 duizend. Die daling volgde op de afsluiting van de 'Balkanroute', en het akkoord tussen de EU en Turkije dat velen ervan weerhield de Middellandse Zee naar Europa over te steken. CDU/CSU hopen ook op een groeiend aantal 'terugkeerders'. Marokko, Algerije en Tunesië worden in het compromis bestempeld als veilige landen voor terugkeer.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.