CDA-keuze: markt of middenveld

Ab Klink, directeur van het Wetenschappelijk Instituut voor het CDA, wil (Forum, 8 oktober) een herverdeling van de macht, van de overheid naar het 'maatschappelijk middenveld'....

Want 25 jaar na de fusie van KVP, ARP en CHU lijkt debloedgroepenstrijd tussen katholieken en protestanten in het CDAopnieuw losgebarsten. De koers van de partij is uitgesprokencalvinistisch. Zij is deels geïnspireerd door deantirevolutionaire idee van de 'soevereiniteit in eigen kring'.Herman Dooyeweerd, in 1922 de eerste directeur van hetwetenschappelijk bureau van de ARP, geldt als een grondlegger vandeze leer. Diens Wijsbegeerte der wetsidee vormde aan de VUgeneraties bestuurders, onder wie Balkenende en Donner.

Dooyeweerd benadrukte de eigenheid van de verschillendemaatschappelijke sferen, zoals de economie, het gezin, de kerket cetera, die hun eigen rol spelen en elk een eigenverantwoordelijkheid hebben, waarmee de overheid zich zo weinigmogelijk moet bemoeien. Toch groeit in het CDA de kritiek, zoalsonlangs verwoord door Bert de Vries. In Overmoed en onbehagenstelde deze oud-minister dat in het CDA teveel de nadruk ligt opde eigen verantwoordelijkheid en er onvoldoende aandacht is voorchristen-democratische opvattingen over gerechtigheid,solidariteit en rentmeesterschap. Het kabinet draagt volgens hembij aan een samenleving waarin de verliezers niet meer kunnenrekenen op de solidariteit van de winnaars.

Deze kritiek heeft een ideologische grond. In een themanummervan Christen Democratische Verkenningen plaatste hoofdredacteurThijs Jansen vorig jaar tegenover de protestantse opvatting vansoevereiniteit de katholieke idee van subsidiariteit. De eigenverantwoordelijkheid wordt hier aangevuld met overheden diepublieke instellingen ondersteunen en optreden als schild voorde zwakkeren.

Na twee kabinetten met de VVD staat het CDA opnieuw vooreen keuze. Als Klink nieuwe waarden wil, moet hij straks kiezenvoor een ander kabinet. Een CDA dat meer macht wil voor werkersin de publieke sector, moet breken met de politiek 'van meermarkt en minder overheid'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden