CDA en D66: kabinet gaat botsen met Eerste Kamer

Wat de oppositie in de Eerste Kamer betreft kan het kabinet zich na het reces opmaken voor flinke problemen. De leiders van de oppositiepartijen CDA en D66 in de senaat kondigen aan tegen tal van voorstellen te stemmen die het kabinet ze vanaf september voorlegt.

Robert Giebels
De Eerste Kamer. Beeld anp
De Eerste Kamer.Beeld anp

De te dwarsbomen kabinetsmaatregelen komen uit het regeerakkoord, het sociaal akkoord, het zorgakkoord en het woonakkoord. 'De Eerste Kamer toetst, met het eigen verkiezingsprogramma in de hand, de kwaliteit van wetgeving', zei de senaatsfractievoorzitter van D66, Roger van Boxtel, tegen de NOS. 'Iemand die zegt dat de Eerste Kamer helemaal niet politiek oordeelt, is niet van deze tijd.'

VVD en PvdA hebben samen dertig zetels in de Eerste Kamer, acht te weinig voor een meerderheid. D66 heeft er vijf, maar Van Boxtel krijgt bijval van collega-fractievoorzitter Elco Brinkman van het CDA, dat elf senaatszetels bezet. 'Wij zijn er echt niet voor het kabinet in de ellende te storten', zei Brinkman, eveneens tegen de NOS. 'Maar wij zijn ook niet verantwoordelijk voor het kabinetsbeleid.'

Kopie
Halbe Zijlstra, de fractievoorzitter van de VVD in de Tweede Kamer, trok al eerder vuur van de senatoren toen hij ervoor waarschuwde dat de Eerste Kamer, geen 'kopie' van de Tweede moet worden. 'Ik ga ervan uit dat de Eerste Kamer zich - midden in een crisis - verantwoordelijk opstelt', zei Zijlstra. De reactie van Brinkman: 'Ik laat me niet aanpraten dat wíj nu de problemen veroorzaken.'

Ook de oppositie in de Tweede Kamer waarschuwt het kabinet niet te rekenen op steun in de Eerste Kamer. Volgens D66-leider Alexander Pechtold moet het kabinet kiezen met welke partijen 'uit het constructieve midden' het wil samenwerken, zei hij zaterdag bij de TROS. Het alternatief is wat het kabinet volgens Pechtold nu doet: voor elk onderwerp 'keer op keer instabiele meerderheden' om steun vragen.

SP-leider Emile Roemer en voorman Kees van der Staaij van de SGP constateren met Pechtold dat de samenwerking tussen VVD en PvdA in het kabinet moeizaam is. Volgens Roemer gijzelen VVD en PvdA elkaar, zei hij vrijdag in Nieuwsuur. 'Ze hebben eerst een gevecht om het samen eens te worden, dan nog eens het gevecht om aan een meerderheid te komen.'

Bezuinigingen
Volgens minister Plasterk van Binnenlandse Zaken is aan bezuinigingen 'concreet nog bijna niets binnengehaald'. In een interview met het AD zei de bewindsman: 'Wat geen goed nieuws is: veel van de bezuinigingen zijn wel gepland, maar nog niet doorgevoerd. Het meeste moet nog komen.'

Over de oppositie in de senaat lijkt PvdA-leider Samsom zich geen zorgen te maken. De Eerste Kamer hoort wat hem betreft een politieke rol te spelen, maar hij verwacht uiteindelijk steun te krijgen van CDA en D66. 'De kans dat het kabinet valt is héél erg klein.'

Zou het kabinet vallen door weerstand in de Eerste Kamer, dan volgen er Tweede Kamerverkiezingen. In die Kamer hebben VVD en PvdA met 79 zetels een meerderheid. Als ze die behouden na eventuele verkiezingen, duurt de impasse voort. Volgens een peiling van Maurice de Hond staan VVD en PvdA nu samen op 35 zetels.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden