CDA-congres achter regeerakkoord

Het CDA-partijcongres heeft zaterdag met een meerderheid van 68 procent ingestemd met de politieke samenwerking met Geert Wilders. Een minderheidskabinet van VVD en CDA, gedoogd door de PVV, is daarmee vrijwel zeker.

Hoewel hij van het congres verder mag met de vorming van het nieuwe kabinet, is de uitslag een tegenvaller voor CDA-fractieleider Maxime Verhagen. Voorspellingen gingen uit van een meerderheid van 80 procent, in zaaltjes in het land waren vaak negen van de tien leden vóór. Niettemin is een meerderheid een meerderheid, zei CDA-fractielid Coskun Coruz in een eerste reactie. Verhagen bedankte de menigte. 'Ik ben blij dat ik uw vertrouwen niet heb beschaamd.'

De Kamerleden Kathleen Ferrier en Ad Koppejan, die zich de afgelopen weken tegen samenwerking met de PVV uitspraken, nemen hun definitieve besluit in de eerstvolgende fractievergadering - waarschijnlijk dinsdag. Zij hebben altijd onderstreept groot belang te hechten aan de stemverhouding op het congres.

Historisch congres

Het CDA beleefde in de Rijnhal in Arnhem een historisch congres. Niet alleen waren er meer leden dan ooit - een kleine 5.000 - ook was de politieke strijd ongekend. Kopstukken als demissionair minister Ernst Hirsch Ballin deden een emotionele oproep om op te staan tegen Wilders. 'Verantwoordelijkheid nemen kan ook zijn: nee zeggen', zei Hirsch Ballin onder luid geklap. 'Wij horen niet thuis in een politiek verbond met Wilders. Dit regeerakkoord pakt geen problemen aan, maar mensen. Doe dit de mensen in ons land niet aan. Doe dit ons land niet aan.'

Ab Klink, de afgehaakte medeonderhandelaar van Maxime Verhagen, sprak over Martin Luther King die dit akkoord nooit zou tekenen. De laatste spreker was - vast niet toevallig - de populaire oud-burgemeester Gerd Leers. 'Ik heb lang geworsteld, maar ik stem met volle overtuiging vóór.'

Snik in de stem

'We zijn toch niet bang? Zeg nee tegen verdeeldheid!' CDA-fractieleider Maxime Verhagen vroeg zijn partijcongres aan het begin van de middag met een snik in zijn stem akkoord te gaan. 'Waarom zijn we anders überhaupt aan deze formatie begonnen?' Een vraag die leidde tot luid geroezemoes in de zaal. Een groot deel van de CDA-leden immers, vraagt zich dat inderdaad af.

Verhagen kreeg niettemin tot drie keer toe een staande ovatie. In zijn toespraak benadrukte hij de sociale kanten van het CDA en het regeerakkoord. 'Het motto van het regeerakkoord is Vrijheid en Verantwoordelijkheid. Wat mij betreft komt daar een derde V bij: die van Verbinding.'

Verhagen gebruikte vooral woorden die Wilders een gruwel zijn. 'Wij zijn er voor christenen én moslims. Niet je afkomst maar je toekomst telt. Niet de kleur van je huid, maar de kracht van je wil.'

Verhagen liet weten dat hij bij de botsing met medeonderhandelaar Ab Klink ernstig heeft getwijfeld. 'Ik heb overwogen de handdoek in de ring te gooien. Maar het CDA heeft een traditie in verantwoordelijkheid nemen in plaats van weglopen.'

Hij prees het akkoord aan met een gedurfde verwijzing naar twee CDA-premiers.

'Dit regeerakkoord is geen breuk met het verleden. We bouwen voort op wat door Lubbers en Balkenende is bereikt.' Lubbers is verklaard tegenstander van de beoogde gedoogcoalitie met de PVV; Balkenende was op het congres niet aanwezig 'om de nieuwe generatie niet voor de voeten te lopen'.

Voorzitter Henk Bleker deed aan het einde van het congres een oproep aan de CDA-leden om toch vooral schouder aan schouder de deur uit te gaan. 'Wij gaan hier niet in twee groepen uit elkaar. Wij zijn allemaal christen-democraten.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden