Catshuisberaad duurt nog zeker twee weken

De onderhandelingen in het Catshuis over extra bezuinigingen duren nog minstens twee weken. Volgens bronnen willen de onderhandelaars hun akkoord eerst laten doorrekenen door het Centraal Planbureau. Dat kost de rekenmeester van het kabinet minimaal vijf dagen. Op zijn vroegst kan het CPB daar na Pasen mee beginnen.

Premier Mark Rutte in de tuin van het Catshuis op de twintigste dag van de tussenformatie. Beeld ANP

Nadat de tussenformatie van CDA, VVD en PVV op dinsdag 27 maart bijna was geklapt, is het tempo van de onderhandelingen omlaag gegaan. PVV-leider Wilders bleek dusdanig grote moeite te hebben met hervormingen van de WW, de arbeidsmarkt, de woningmarkt en in de zorg, dat hij dreigde zijn gedoogsteun aan het kabinet op te geven.

De besprekingen gingen twee dagen later weer verder, maar gaan sindsdien moeizaam. Elke werkdag trekken de onderhandelaars drie à vier uur uit voor hun besprekingen.

Als premier Rutte (VVD), vicepremier Verhagen (CDA) en Wilders een pakket maatregelen overeenkomen waarmee ze tussen de 12- en 16 miljard euro bezuinigen, dan moet het CPB uitrekenen wat daarvan de effecten zijn. Het gaat om de gevolgen voor de koopkracht en de economische groei, maar vooral voor het overheidstekort. Het Planbureau stelt dat zonder Catshuisakkoord dat tekort volgend jaar 4,6 procent van het bruto binnenlands product bedraagt. De Europese eis is maximaal 3 procent.

Cruciaal en tijdrovend in de CPB-berekeningen zijn de 'uitverdieneffecten'. Dat zijn de financiële gevolgen van bezuinigingen die deze besparingen deels weer tenietdoen. Bij bijvoorbeeld het ontslaan van ambtenaren zijn deze uitverdieneffecten groot door ontslagregelingen, extra werkloosheidsuitkeringen en een lagere opbrengst in de inkomstenbelasting. Bij bezuinigingen op ontwikkelingshulp is het uitverdieneffect laag, omdat de kosten vooral in het buitenland neerslaan.

Ook tijdelijke maatregelen hebben uitverdieneffecten, zoals een btw-verhoging of een loonwet die alle salarissen in Nederland bevriest. Hoe groter die 'vervolgschade' is, hoe meer de onderhandelaars moeten bezuinigen. Het bedrag waarmee het tekort omlaag moet, is minimaal 9,6 miljard euro. Volgens een vuistregel van het CPB betekent dit een noodzakelijke bezuiniging van minstens 16 miljard euro.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden