Catalaanse separatisten komen met verstrekkende motie voor eigen staat

De Catalaanse afscheidingsbeweging heeft dinsdag een verstrekkende motie ingediend voor de oprichting van een onafhankelijke staat, die op een meerderheid in het Catalaanse regioparlement kan rekenen.

'Onafhankelijkheid en ongehoorzaamheid'. Beeld anp

In de tekst staat dat de legitimiteit van de Spaanse staat niet langer in Catalonië wordt erkend. De Spaanse premier Mariano Rajoy noemde de motie in een rechtstreeks uitgezonden reactie 'een provocatie van wetsovertreders' en beloofde die met alle politieke en juridische middelen te bestrijden. 'Zolang ik de regering voorzit van een land met vrije en gelijkwaardige burgers zal justitie het winnen van de redeloosheid', zei Rajoy.

Het is een duidelijke waarschuwing dat de regering desnoods gebruik zal maken van de mogelijkheid om een regionale regering tijdelijk aan de kant te schuiven. Zo'n maatregel kan al worden ingezet als het Catalaanse regioparlement volgende week de motie aanneemt.

Met het uitroepen van de afscheiding gehoorzamen de Catalanen dan niet langer aan de Spaanse grondwet en het Constitutionele Hof. Dat laatste is vooral van belang omdat dit rechtsorgaan sinds kort de mogelijkheid heeft om ambtenaren en bestuurders uit hun ambt te ontzetten als ze geen gehoor geven aan rechterlijke uitspraken.

Mariano Rajoy. Beeld anp

Zetelmeerderheid

Het akkoord voor het in gang zetten van de afscheiding werd gesloten door de nationalistische afscheidingscoalitie en de radicale antisysteempartij CUP. Sinds de verkiezingen van september hebben zij samen een zetelmeerderheid in het regioparlement.

Het districtenstelsel werkte daarbij in hun voordeel, want de voorstanders van afscheiding haalden geen meerderheid in het aantal uitgebrachte stemmen. Ze hadden daarop wel gehoopt, zodat ze de verkiezingen als een referendum voor onafhankelijkheid konden interpreteren.

Chaos

Catalonië stuurt sindsdien aan op een chaos. De nieuwe nationalistische voorzitter van het regioparlement, Carme Forcadell, eindigde haar benoemingstoespraak afgelopen maandag met de uitroep 'Leve de Catalaanse Republiek'. Het kwam haar te staan op zware kritiek van de niet-nationalistische partijen in het regioparlement vanwege het negeren van de Catalaanse meerderheid tegen de afscheiding.

Tot dusver was het in Catalonië niet mogelijk een meerderheid voor een regioregering te krijgen. De radicale CUP-partij weigerde zijn steun te geven aan de herbenoeming van de nationalistische leider Artur Mas vanwege diens betrokkenheid bij een veelheid aan corruptieaffaires.

Artur Mas en Carme Forcadell. Beeld anp

Arrestaties

Juist de afgelopen dagen verrichte de Spaanse politie een reeks aan arrestaties bij ondernemers en naaste medewerkers van Mas in een onderzoek naar een omvangrijk steekpenningennetwerk. Daarbij zou de kas van de Catalaanse nationalistische partij jarenlang voor miljoenenbedragen zijn gespekt.

De spanningen liepen gisteren verder op na een grootscheepse inval van de politie in de huizen van voormalig regiopresident en nationalistische voorman Jordi Pujol en diens familie. Pujol, die als leermeester en nationalistisch boegbeeld jarenlang nauw samenwerkte met de huidige regiopresident, wordt samen met zijn kinderen verdacht van corruptie en belastingfraude.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden