Catalaanse ex-regiopresident krijgt beroepsverbod wegens 'ongehoorzaamheid'

De voormalige Catalaanse regiopresident Artur Mas mag twee jaar lang geen publiek ambt bekleden, omdat hij in 2014 een referendum organiseerde over de onafhankelijkheid van zijn regio.

Artur Mas. Beeld EPA

Zijn veroordeling schrikt de huidige regioregering niet af. De politici in Catalonië zijn vastberadener dan ooit om zo snel mogelijk nóg een volksraadpleging te houden en zich daarmee van Spanje af te splitsen.

Telkens als Catalonië een stap probeert te zetten op weg naar onafhankelijkheid, slaat de Spaanse regering terug met de wet. De Spaanse grondwet laat er geen twijfel over bestaan: de Spaanse natie is een onverbreekbare eenheid, met een gemeenschappelijk vaderland voor alle Spanjaarden. Alle pogingen om de Catalaanse onafhankelijkheid dichterbij te brengen zijn dus 'ongrondwettelijk'. Keer op keer wordt de rechter ingeschakeld om de Catalanen terug te fluiten.

'Ongehoorzaamheid'

Zo verging het ook Mas, regiopresident tussen 2010 en 2016. Een paar dagen voor het bewuste referendum, vaardigde de rechtbank een verbod uit. Mas trok zich daar weinig van aan. Hij had in de loop der jaren dezelfde ontwikkeling doorgemaakt als veel Catalaanse kiezers: van een welwillend onderhandelaar met Spanje naar uitgesproken voorstander van een eigen staat. Hij liet het referendum op 9 november 2014 doorgaan. Er kwam 37 procent van de Catalaanse kiezers opdagen, en zij stemden in overgrote meerderheid (80 procent) vóór de onafhankelijkheid.

Het maakt Mas schuldig aan 'ongehoorzaamheid' aan het openbaar bestuur, zo oordeelde het Hooggerechtshof van Catalonië maandag. Mas kreeg ook een boete van 36.500 euro.

'Ik zou het gewoon weer doen', zei Mas zodra hij hoorde dat hij veroordeeld was. Voor hem zijn er belangrijker zaken dan gehoorzaamheid aan de wet, in de eerste plaats het recht op zelfbeschikking. Hij sprak er zijn verbazing over uit dat een democratisch gekozen bestuur zijn burgers niet naar de stembus mag laten komen. Veel Catalanen zijn er de laatste jaren van overtuigd geraakt dat ze beter af zijn in en onafhankelijk land. Ze menen dat zij veel betalen aan de Spaanse staat, maar er weinig voor terug krijgen. De corruptie binnen de traditionele Spaanse partijen versterken het beeld van een inhalige centrale regering - al komt corruptie net zo goed voor in Catalonië.

Referendum vervroegen

Het huidige Catalaanse regiobestuur is een allegaartje van politieke partijen dat elkaar heeft opgezocht met maar één doel: de onafhankelijkheid van Catalonië. De antikapitalistische partij eiste dat Mas niet opnieuw regiopresident werd: ze wilde niet alleen breken met Spanje, maar ook met de corruptie van Mas' partij en met de bezuinigingen die hij doorvoerde. Zo komt het dat Mas nu ambteloos is.

De nieuwe Catalaanse regiopresident, Carles Puigdemont, heeft een referendum aangekondigd voor september 2017. Maar er gaan geluiden op de stemming te vervroegen tot voor de zomer. Zo kunnen Catalaanse politici andere rechtszaken ontlopen.

Carles Puigdemont. Beeld AFP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden