Carnaval belangrijker dan de paus

Terwijl de eerste carnavalskrakers door Den Bosch galmen, brandt een oude vrouw een kaarsje in de Mariakapel voor Zijne Heiligheid....

Paus Johannes Paulus II is dinsdag in een ziekenhuis in Rome opgenomen. Een dag lang leek zijn gezondheidstoestand zo slecht, dat de katholieke gemeenschap zich moest opmaken voor een nieuw pontificaat. Overal in de wereld wordt om beterschap gebeden, en kennelijk met succes.

De Nederlandse kerkprovincie lijkt nogal onverschillig te reageren. Het bisdom in Roermond laat weten dat de Limburgse gelovigen zich op dit moment vooral bezighouden met het naderend carnaval. De 84-jarige paus kwakkelt al zolang met zijn gezondheid, dat het nieuws van zijn acute opname allerminst als een verrassing kwam.

Het geruchtmakende bezoek dat de paus in 1985 aan Nederland bracht, lijkt nog altijd een schaduw te werpen op de relatie. Johannes Paulus, in Nederland vooral bekend om zijn conservatieve standpunten over seks en euthanasie, was een ongewenste gast. In Utrecht braken relletjes uit en het tv-duo Spaan en Vermeegen zette de toon met hun liedje Popie Jopie.

'De scherpe kantjes zijn er nu wel van af', zegt theoloog Erik Borgmans. Hij maakte deel uit van de Acht Mei Beweging die tijdens het pausbezoek werd opgericht, maar eind 2003 ter ziele ging. Katholiek Nederland denkt volgens hem niet wezenlijk anders over de paus, maar heeft andere dingen aan zijn hoofd. 'De kerk wordt in zijn bestaansrecht bedreigd. Er is geen tijd voor ideologische discussies.'

Volgens Leo Fijen, presentator van KRO's religieuze actualiteitenprogramma Kruispunt, is de lucht wel degelijk opgeklaard. 'De paus is Nederland anders gaan beschouwen, namelijk als een kerk die zijn plek heeft gevonden in een geseculariseerde wereld. De katholieke gemeenschap is er toch in geslaagd religie weer relevant te maken. 'Hij ziet Nederland niet langer als de rebellerende kerk, maar als een kerk die zich weet te handhaven.'

De Nederlandse kerkvorsten weigeren iets te zeggen over de huidige verhouding met paus Johannes Paulus II, omdat het volgens hen onvermijdelijk zou leiden tot speculaties over het kerkelijk leven na zijn dood. Borgmans gelooft niet dat zijn verscheiden groot verdriet zal losmaken bij de gelovigen in Nederland en de sfeer in de Sint Jan in Den Bosch duidt er ook niet op. Weinigen zijn gekomen om te bidden voor een snel herstel.

Annie Swanenburg wel. Dagelijks bezoekt ze daarvoor de kathedraal, al heeft ze wel haar bedenkingen bij sommige van zijn standpunten. 'Hij zegt dingen waar de jongelui het niet mee eens zijn en ik vind hem zelf ook wel strikt. Geef die armen in Afrika toch gewoon voorbehoedsmiddelen.'

Een andere kerkganger, die niet met zijn naam in de krant wil, vindt de paus ook rechtlijnig. 'De rooms-katholieke kerk zou een modernere uitstraling moeten hebben. Deze paus komt niet representatief over.'

Hij heeft wel een kaarsje voor Paulus Johannes II aangestoken. 'Je bidt voor hem als mens. Maar als gelovige vind ik dat iemand die zo lijdt, afgelost dient te worden. Hij zou het rustiger aan moeten doen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden