bellen metAzië-correspondent

‘Cambodja wist tot februari de dans te ontspringen, daarna was het niet meer in te kapselen’

Cambodja, de laatste standplaats van Azië-correspondent Jeroen Visser, leek een wonder omdat er geen grootschalige corona-uitbraken voorkwamen. Nu grijpt het virus met ruim 7.400 besmettingen in twee weken alsnog om zich heen. Voor Visser was dat het startsein eerder te vertrekken.

Nu er massaal getest wordt blijken er in Cambodja ineens heel veel coronagevallen te zijn, elke dag zo'n duizend nieuwe.
 Beeld EPA
Nu er massaal getest wordt blijken er in Cambodja ineens heel veel coronagevallen te zijn, elke dag zo'n duizend nieuwe.Beeld EPA

Hallo Jeroen, welkom terug. Nederland is een tussenstop voor jou. Waar ga je werken?

‘Het wordt Scandinavië en daar heb ik heel veel zin in. Ik ben anderhalf jaar niet in Nederland geweest, dus ik vind die frisse neus op een koude dag heerlijk. Ik ben onverwachts eerder vertrokken omdat ik geen idee had hoe de coronamaatregelen in Cambodja mijn verhuizing zouden beïnvloeden.’

Cambodja, dat was toch zo’n beetje het enige land zonder coronadoden?

‘Cambodja wist tot februari de dans te ontspringen. Er werd zelfs gesproken over ‘het Cambodjaanse wonder’ omdat er nauwelijks corona voorkwam. Dat kwam ook omdat ze niet testen, want dan vind je het niet. Zelfs met klachten kon je je niet laten testen. Alleen bij binnenkomst aan de grens werd getest, daarna volgde veertien dagen quarantaine. Bij kleine uitbraken waren ze bijzonder streng: scholen sluiten en iedereen in de directe omgeving testen. Alle besmette mensen werden met naam, toenaam en nationaliteit in de krant en op internet gezet. Daarna stopten ze met testen en gingen ze weer over tot de orde van de dag. Daardoor merkte ik in het begin weinig van corona in Cambodja.’

Alleen bij binnenkomst aan de Cambodjaanse grens werd getest. Beeld AFP
Alleen bij binnenkomst aan de Cambodjaanse grens werd getest.Beeld AFP

Hoe is het misgegaan?

‘Met meisjes die in de amusementssector werken. Ze werden per privé vliegtuig ingevlogen en door hun opdrachtgever stiekem uit quarantaine gehaald. Deze meisjes houden geen afstand tot klanten. Toen er een uitbraak in de Chinese gemeenschap was, kwamen de autoriteiten daar vrij laat achter. Toen was het niet meer in te kapselen. Nu zijn ze massaal aan het testen en dan blijken er ineens heel veel coronagevallen te zijn, elke dag zo'n duizend nieuwe.’

Inmiddels heeft Cambodja 107 coronadoden. Hoe reageren de autoriteiten?

‘Met vrijwel elke paar dagen strengere maatregelen. Scholen dicht, er kwam een alcoholverbod, een reisverbod naar andere provincies en daarna een avondklok. Die werd vrijwel direct gevolgd door een lockdown waarbij je twee keer per week naar de supermarkt mocht, en dat werd toen een totale lockdown waarbij mensen in de zogenaamde ‘rode zones’ met veel besmettingen hun huis niet uit mogen.’

Op welk moment besloot je te vertrekken?

‘Toen iedereen in de rode zone getest werd en al die mensen schouder aan schouder dicht op elkaar in een testcentrum stonden. Dit gaat weken duren, dacht ik. Met mijn twee jonge kinderen zes weken thuiszitten tot onze verhuizing, zag ik niet zitten.’

Vertrekken uit een stad die zich opsluit: wat komt daar bij kijken?

‘De combinatie van de PCR-test die niet ouder mag zijn dan 24 uur voor je vlucht. Het feit dat je die test maar op één locatie kan doen terwijl je je woonwijk niet mag verlaten: dat was een flinke hindernis.

We kregen geen toestemmingsbrief van het wijkcomité om naar de testlocatie te gaan. Overal stonden militairen bij wegblokkades. Je wilt niet het risico nemen dat je eruit wordt gepikt als je de juiste papieren niet hebt.

Toen besloten we de laatste nacht een viersterren-hotel te boeken, inclusief een auto met chauffeur. Die auto werd soms gebruikt voor overheidszaken en had een speciale ontheffing. Het was een gokje, maar het werkte.’

Je vloog via Singapore. Hoe was dat?

‘In Azië heerst de collectieve instelling dat we er met zijn allen voor willen zorgen dat er zo min mogelijk mensen sterven aan dat virus. Ook in Singapore nemen ze geen enkel risico. Zodra het vliegtuig landt, staat een colonne mensen met gele hesjes klaar. Transitpassagiers lopen een voor een, op afstand, in een lange rij over het vliegveld, naar een afgezonderde wachtruimte, zonder in de buurt van andere reizigers te komen. Ook in het vliegtuig zijn ze streng. Als in je slaap je mondkapje afglijdt, maakt een stewardess je wakker om je te vragen het goed op te doen.’

Na een periode van strenge regels heeft Nederland net versoepeld. Hoe ervaar jij het coronabeleid hier?

‘Ik was benieuwd naar Nederland: het zou hier strenger zijn geworden en dat leek me heel goed. Maar bij de gate wachtte niemand de passagiers op, laat staan dat er iemand naar die testresultaten keek. Mijn mond viel open bij de paspoortcontrole: daar zat de marechaussee zonder mondkapje. Welkom in Nederland, dit is ons coronabeleid in een notendop: de eerste ambtenaar die je bij aankomst ziet heeft geen mondkapje op. Wat een ontmoedigend signaal.’

Wat dat betreft zal je je nog vaker verbazen. Wanneer mag je uit quarantaine?

‘Nu, want ik heb na vijf dagen een test laten doen en als die negatief is mag je naar buiten. Dat Nederlandse testcentrum had een Koreaanse efficiëntie: met de auto erin en eruit en na enkele uren de uitslag. Heel soepel. Nu is het een kwestie van wennen, want Nederland heeft een heel ander beleid gevoerd dan de landen waar ik de afgelopen tijden heb gewerkt. In Korea was men streng aan het begin, waardoor mensen nu meer vrijheid hebben, in Nieuw-Zeeland is corona geen thema meer.

Ik moet omschakelen en me instellen op een lange tijd van beperkingen. Natuurlijk vind ik het niet leuk dat ik niet eens een baantje kan zwemmen terwijl voetbalsupporters massaal staan te hossen, maar ik ben gewend uit Azië dat je de regels netjes volgt. Dus ik wil de regels volgen.’

Voel je je veilig in Nederland?

‘Ineens ben ik me er heel erg van bewust dat het virus hier gewoon rond gaat, met negenduizend positieve gevallen per dag. Dat betekent dat ik ineens meer risico loop, maar vooral dat ik mijn ouders zou kunnen besmetten. Dat is een heel ander gevoel in de tram of bij het boodschappen doen. Het is nog een beetje uitvogelen hoe ik dat ga doen. Ik wil me ook weer niet als een buitenaards wezen afzonderen.

Het is wel interessant hoe belangrijk pluriformiteit in Nederland is: we hechten daar zo aan, dat er ruimte is voor alle geluiden, ook van mensen die sceptisch zijn. Ik verwonder me wel over de vermenging van kritiek met complottheorieën, dat komt in Azië minder voor. Nu ik hier toch ben, lijkt het me heerlijk me in die discussies te mengen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden