Bush wil critici mond snoeren met nieuw ministerie

Het Witte Huis was er gisteren als de kippen bij om te verzekeren dat president Bush het plan voor een nieuw ministerie voor Binnenlandse Veiligheid niet zomaar uit zijn hoed heeft getoverd om zijn critici op Capitol Hill het zwijgen op te leggen....

Sceptici suggereerden meteen dat het Witte Huis met de aankondiging van het superministerie dat de beveiliging van de grenzen en het anti-terreurbeleid moet coördineren, deels bedoeld was om de aandacht af te leiden van de kritiek op de blunders die de autoriteiten gemaakt hebben voor de aanslagen van de elfde september.

Bush' woordvoerder, Ari Fleischer, bezwoer echter meteen dat het plan al lang in de maak was, toen de eerste onthullingen over de missers van de CIA en de FBI losbarstten. 'Dit heeft daar niets mee te maken. Dit is iets veel groters en omvangrijkers', verzekerde de trouwe woordvoerder van Bush verontwaardigd snuivend.

Niettemin kwam de televisierede waarin Bush de oprichting van het ministerie voor Binnenlandse Veiligheid aankondigde op een strategisch moment: juist op de dag dat een Senaatscommissie een 'klokkenluider' uit de FBI hoorde, die openlijk kritiek had geuit op de tegenwerking van het FBI-hoofdkwartier bij het onderzoek naar een van de vermoedelijke samenzweerders.

Vanuit het Congres was er al lang op aangedrongen dat ex-gouverneur Tom Ridge, die Bush na de aanslagen tot hoofd voor de binnenlandse veiligheid benoemde, een eigen departement met een eigen budget zou krijgen, maar het Witte Huis voelde daar aanvankelijk niet voor. 'Een nieuwe kabinetspost creëren lost niets op', zei Fleischer onlangs nog.

Maar de druk werd uiteindelijk zo groot dat Bush besloot vaart te zetten achter de reorganisatieplannen, vooral toen er in het Congres steeds meer kritiek klonk op de missers van de FBI en de CIA.

Het Witte Huis probeerde die kritiek eerst te smoren door de critici als onpatriottisch te bestempelen, maar de kritiek verstomde niet. Extra pijnlijk voor het Witte Huis was dat de meest kritische vragen in het Congres door partijgenoten van Bush werden gesteld.

Het lijkt erop dat Bush met de onthulling van de plannen voor het nieuwe ministerie waarbij tientallen diensten - waaronder de grenspolitie, de geheime dienst en de immigratiedienst - worden ondergebracht, erin is geslaagd de rollen om te draaien. Hij stelde het Congres zelfs een ultimatum: de reorganisatie moet voor het eind van het jaar door beide kamers van het Congres zijn.

De meeste Congresleden lijken het ermee eens dat het nodig is het anti-terreurbeleid in één hand te geven, maar waarnemers voorspelden al dat sommigen van hen onder druk zullen komen te staan van diensten in hun district die geen zin hebben hun onafhankelijkheid op te geven.

In totaal moeten 170 duizend ambtenaren worden overgeheveld naar het nieuwe ministerie, dat daarmee op slag het op twee na grootste departement wordt.

Sommige sceptici vragen zich echter af of de oprichting van het nieuwe ministerie veel zal helpen, aangezien er vrijwel niets verandert voor de FBI en de CIA. Die wordt juist verweten dat zij allerlei signalen hebben gemist, doordat ze te laks zijn omgesprongen met de informatie waarover ze de beschikking hadden.

Een sceptisch Congreslid zei te hopen dat de reorganisatie uiteindelijk niet zal blijven steken in het 'verschuiven van de stoelen op het dek van de Titanic'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden