Bush en Poetin, de beste bondgenoten

In al die jaren zijn er waarschijnlijk nooit een Russische en Amerikaanse leider geweest die zo demonstratief van een topontmoeting hebben genoten als Vladimir Poetin en George Bush....

De twee presidenten spraken elkaar ook in het openbaar aan als Vladimir en George. Bush strooide met complimentjes over zijn gastheer. Rusland gaat 'een fantastische toekomst' tegemoet, vertelde hij aan studenten, 'omdat jullie een leider hebben die begrijpt dat vrijheid dit land vooruit zal brengen.'

Poetin, die zijn Amerikaanse ambtgenoot voor de vijfde keer binnen een jaar ontmoette, maakte op zijn beurt goedgeluimde grapjes over zijn nieuwe beste vriend. Tijdens het diner in zijn datsja had hij 'Zjorzj' wijs gemaakt dat de steur wordt dichtgenaaid en vrijgelaten nadat de kaviaar uit de vis is gehaald. 'De hele Amerikaanse delegatie lachte, en hij was de enige die me geloofde.'

Een vreemdere politieke vriendschap is bijna niet denkbaar. George Bush, de freewheelende rancher die Texas de mooiste plaats op aarde vindt, en Vladimir Poetin, de koele en een tikje stijve carrièrespion. De adviseurs die met Bush in het Witte Huis trokken staken hun minachting voor 'de Bill en Boris-show' van zijn voorganger niet onder stoelen of banken. Groot was dus de verrassing toen Bush na zijn eerste top met Poetin zei dat hij hem 'in zijn ziel' had gekeken en een eerlijk mens had gezien.

De vraag is natuurlijk hoe oprecht de wederzijdse sympathie is. Poetin is getraind om mensen voor zich in te nemen (en aan te werven als informanten). Bush weet van zijn kant dat hij niet veel te bieden heeft behalve loftuitingen en vriendelijke woorden - en daar zijn Russen, die mokken over het verlies van hun imperium, erg gevoelig voor.

Toch is er ook een politieke basis voor de vriendschap. Hun beider presidentschap staat in het teken de strijd tegen het terrorisme. Bush is niet vergeten dat de Russische president hem meteen na het nieuws van de terreuraanval opbelde om zijn steun toe te zeggen. Poetin hield woord: hij leverde geheime informatie en legde het Pentagon geen strobreed in de weg bij de legering van troepen in de Russische achtertuin in Centraal-Azië.

Wat kopen de Russen en de Amerikanen voor de camaraderie tussen hun presidenten? Het heeft geholpen de vaak moeilijke relatie bedaarder te maken. Rusland heeft de opzegging van het ABM-verdrag, dat de aanleg van het raketschild verbiedt, zonder veel misbaar geslikt. De VS hebben hun kritiek op het optreden van het Russische leger in Tsjetsjenië verzacht. 'De beste internationale betrekkingen komen tot stand als mensen om elkaar geven', zwijmelde Bush in Moskou.

Maar Poetin kreeg van zijn Amerikaanse vriend niet gedaan dat hij de kernkoppen laat ontmantelen die volgens het vrijdag ondertekende verdrag moeten worden opgeslagen. De VS houden de kernkoppen in reserve. In drie maanden kunnen ze weer op Rusland zijn gericht. 'Wie weet hoe de wereld er over tien jaar uitziet', zei Bush in het Kremlin. De Amerikanen nemen het zekere voor het onzekere, Poetin of niet.

De verschillen van mening over de levering van Russische atoomtechnologie aan Iran, het opheffen van de Amerikaanse handelsbarrières, en de voorwaarden waaronder Rusland lid kan worden van de Wereldhandelsorganisatie blijven bestaan. De politieke elites in Moskou en Washington kijken met meer wantrouwen naar elkaar dan de twee presidenten. Of de vriendschap tussen George en Vladimir meer zoden aan de dijk zet dan die van hun voorgangers moet nog blijken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden