Burgemeester

Het mag dan het jaar van selfie of otofoto, participatiesamenleving en levende (Franciscus), dode (Mandela) en onttroonde (Obama) half-heiligen zijn geweest, het was ook het jaar van de burgemeester. Preciezer: van de gekwelde burgemeester.


Vroeger was alles makkelijker. Na benoeming door de Kroon verheven boven de partijen de boel bij elkaar houden, met zo'n ketting om. Nu vroeger voorbij is, zijn de mensen permanent ongericht boos op 'de elite' (elitair is, samen met eurofiel, één van de meest beledigend bedoelde scheldwoorden in 2013). De gemeenteraad van tegenwoordig probeert de mensen in woede te overtreffen, journalisten hebben geen respect voor de ambtsketen, en elke scheet is voer voor de loeiende meutes op Twitter. Daar lijdt de burgemeester soms verschrikkelijk onder.


Eerlijk is eerlijk: soms is het de schuld van de burgervader zelf. Bij Peter Rehwinkel duurde het enkele jaren van bloedsporen door Groningen trekken, voordat hij twee maanden geleden plompverloren voortijdig het ambt ontvluchtte. Tot opluchting van alle partijen.


Aleid Wolfsen liet zich moeilijker wegjagen uit Utrecht. Er waren uitglijders, moties van wantrouwen, aansporingen van partijgenoten om op te krassen, opstandige burgers. Deze week komt eindelijk een einde aan de kwellingen van man en stad: zijn laatste werkweek is aangebroken.


Er waren meer lijdende burgemeesters. Zo werd Yorick Haan deze zomer van Vlieland afgejaagd, omdat hij aan andermans vrouw zou hebben gezeten. Haan ontkent, maar de gemeenteraad had amper bedenktijd nodig: Haan werd op de boot naar het vasteland gezet. In Assen kreeg Sicko Heldoorn dit voorjaar onverwachts te horen dat de gemeenteraad geen zin meer in hem had. Rob Bats van Haren nam zelf ontslag, in april: Facebookfeestje.


En op 1 januari van dit jaar stapte in Meerssen Ricardo Offermans op, wegens telefoontjes met sjoemelkoning Jos van Rey. Terwijl les één in bestuurlijk Nederland is: als Jos van Rey belt, leg je je mobiel onder een kussen en ga je op de wc schuilen tot het gevaar is geweken.


Ook Offermans' opvolger in Meerssen, Hans Schmidt, heeft een lijdensjaar achter de rug - iets met een tongzoen (niet door hem) en een zelfmoord - maar mag blijven.


Het jaar wordt afgesloten met de lijdende Onno Hoes van Maastricht. Ook iets met een tongzoen, weinig ter zake doend, of zoals Mark Rutte het zei: 'Iedereen beslist zelf met wie hij zoent'. Hij zei het met dezelfde resoluutheid waarmee hij 'Zwarte Piet is nu eenmaal zwart ' zei.


Maar gisteravond zat de voorzitter van het genootschap der burgemeesters in Pauw & Witteman. Die zei niet: 'Al lebbert hij de hele sauna af, nou én?' Nee, hij deelde de ene Judaskus na de andere uit. Want Hoes heeft 'toch wel een beetje een grens overschreden', de Maastrichtenaren 'waarderen dit niet enorm' en zoiets 'betekent dat je minder goed kunt functioneren'. Om te eindigen met de verzekering dat Hoes een fantástische burgemeester is, die uiteraard over zo'n bagatel niet hoeft te vallen. Met zulke vrienden zijn vijanden overbodig.


Vanavond spreekt de gemeenteraad van Maastricht andermaal over wat 'de affaire' is gaan heten. Zo klein kan de politiek soms zijn. Ik moest denken aan die andere oud-burgemeester die in de mooiste stad van Nederland de kleurrijkste kwesties aan elkaar reeg: Bram Peper. Hij zei ooit: 'Grijze muizen hebben nooit affaires.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden