InterviewBurgemeester Bruls

Burgemeester Nijmegen: ‘Beboeten van samenzijn van meer dan twee mensen is uniek en laatste redmiddel’

Hubert Bruls, voorzitter van het Veiligheidsberaad staat de pers te woord na afloop van een overleg met burgemeesters van de 25 grootste gemeenten.Beeld ANP

Afgelopen weekend was het behelpen voor burgemeesters om mensen tegen te houden bij drukke parken en volle stranden. Nu mogen ze gebieden aanwijzen waar speciale maatregelen gelden. Maar, zegt burgemeester Bruls: ‘We moeten ook een beetje genieten tussen alle ellende.’ 

‘Die noodverordeningen zijn vooral nuttig voor de praktische handhaving’, zegt burgemeester Hubert Bruls van Nijmegen, tevens voorzitter van het Veiligheidsberaad, het overleg van de voorzitters (burgemeesters) van de 25 veiligheidsregio’s.

‘We hadden de klassieke bevoegdheden: je kunt een parkeerterrein afsluiten, je kunt een park half of heel dicht doen. Maar een samenscholingsverbod is bedoeld om in te grijpen bij de verstoring van de openbare orde. Daarvan is bij de coronacrisis geen sprake. Dus deze aanvulling is zeer welkom. Dat geldt ook voor de tijdelijke bevoegdheid om campings, vakantieparken en markten te sluiten. Dat kan een burgemeester doen als het onmogelijk is om 1,5 meter afstand te houden.’

Verwacht u veel boetes uit te delen?

‘Dat is lastig te zeggen. In Nijmegen zijn zondag 18 boetes uitgeschreven aan mensen die over hekken klommen van gesloten sportterreinen. Dat gebeurde op basis van erfvredebreuk.

‘Verleden week is ingezet op informeren en waarschuwen. De nieuwe bevoegdheden zijn kersvers en uniek. Nog nooit was het samenzijn van meer dan twee mensen reden voor een proces-verbaal. Maar ik denk dat we het vooral moeten hebben van de waarschuwing die ervan uitgaat. Een boete is de ultimum remedium.’

De ene burgemeester zal strenger zijn dan de ander?

‘Maatwerk is mogelijk en wenselijk. In Zeeland en op de Zuid-Hollandse eilanden klonk al het hele weekend het verzoek: we willen de vakantieparken kunnen sluiten, want we krijgen een grote toestroom rond Pasen. Dan kunnen mensen redelijkerwijs geen 1,5 meter afstand houden. Bij andere vakantieparken speelt dat niet in het voorjaar. In mijn regio hebben we geconcludeerd dat we niet een, twee, drie die behoefte hebben.’

Is dat niet verwarrend?

‘De samenleving moet ook kunnen ademen. We moeten zo veel mogelijk thuis blijven, maar ook dat ommetje maken. Ga alleen niet bij elkaar in die drukke parken en die stranden kruipen. Neem Nijmegen als voorbeeld: in het Kronenburgpark is het rustig, daar heb ik geen noodverordening nodig. Maar het Goffertpark is een druk recreatiepark, waar mensen een potje voetballen en bij elkaar zitten. Daar ga ik die maatregelen wel inzetten. Ik heb zondag al een beperkt deel van het park provisorisch gesloten.’

U kunt het Goffertpark dus heropenen, maar dan gaan handhaven via de noodverordening?

‘Dat overweeg ik nu, ja. Zo’n afsluiting is kraakhelder, maar het is wat minder vriendelijk. Er staan nu hekken, dat komt de schoonheid van het leven niet ten goede. We moeten ook een beetje genieten tussen alle ellende. Het is ook goed communiceren: hier wordt gehandhaafd, hier mag iets niet.’

Hoe intensief gaat de politie bekeuren?

‘De politie heeft capaciteit, want de horeca is dicht, voetbal en andere evenementen gaan niet door. Woninginbraak is ook geen favoriet tijdverdrijf van het dievengilde, want mensen zijn veel thuis. Politieagenten en boa’s (bijzondere opsporingsambtenaren, red.) waren vorige week ook al op pad. Maar ze konden toen alleen waarschuwen en informeren, nu kunnen ze ook een proces-verbaal uitschrijven. 

‘We moeten vooral blijven herhalen waarom we dit doen: om kwetsbare, oudere mensen te beschermen tegen het coronavirus. Dat is de motivatie van politie, boa’s, burgemeesters en het grote publiek. Als het alleen maar wordt: de burgemeester gaat hier je leven lastig maken, dan houdt de burger de moed er niet in. Handhaven is echt het laatste redmiddel.’

Riskeren kinderen in speeltuintjes nou een boete?

‘Het lijkt me niet redelijk en menselijk om een kind van zes een boete te geven. We letten wel op tieners die moedwillig een hek over klimmen om het voetbalterrein op te komen. Dan krijgen papa en mama een boete van honderden euro’s.’

Een andere casus: een yogagroepje van een man of twaalf in het park, matjes op 1,5 meter afstand. Boete of niet?

‘Een boete krijg je alleen op een plek waar een noodverordening is afgekondigd. Zo nee, dan kan de yogameditatie doorgaan. Maar zijn ze op een plek met een noodverordening, dan kan het niet.’

Voor de goede orde: je riskeert dus alleen een boete in gebieden die een burgemeester heeft aangewezen.

‘Inderdaad. Als u daar met meer dan twee mensen bij elkaar bent, niet zijnde een huishouden met kinderen jongeren dan 12 jaar. Want een huishouden mag met elkaar die wandeling maken.’

Het ene park is dus het andere niet?

‘In veel grote parken hoeft geen noodverordening te gelden, omdat honderden mensen zich daar gemakkelijk kunnen spreiden. Maar een populair klein parkje is met honderd man al snel te druk. De paar drukke locaties waar het afgelopen weekend misging, zijn gelukkig niet symptomatisch voor het hele land. Maar het is wel goed dat het kabinet nu een paar puntjes op de i heeft gezet, met bevoegdheden die we dit weekend nog niet hadden.’

Uw bevoegdheid stopt bij de voordeur, waarom?

‘Dan stuit je op de grondwet. Dan moet het kabinet een noodwet invoeren, die we in uw woonkamer mogen handhaven. Maar ik geef u op een briefje: dat doen ze in andere Europese landen ook niet, ook niet in landen met de strengste coronaregimes, zoals Italië. Dat is volstrekt ondoenlijk, en een inbreuk op je privacy.’

Eventuele ‘fuck corona’-feestjes kunnen dus doorgaan?

‘Het devies is: zo veel mogelijk thuis blijven met je eigen gezin, en bij voorkeur maximaal drie gasten van buiten, liefst niemand. Als er in studentenhuizen feestjes zijn, dan is er vaak ook geluidsoverlast. Dan kunnen we om die reden toch optreden. Dat beschouw ik tot de excessen. Maar de verantwoordelijkheid van de overheid gaat tot de voordeur, niet daarachter.’

Het leven wordt er niet eenvoudiger op.

‘Als je het ingewikkeld vindt, houd dan altijd en overal die 1,5 meter afstand. Zo simpel is het. Als iedereen dat zou doen, dan was er geen enkele handhaving nodig. Gelukkig gaat het meestal goed. En anders zijn de burgemeesters er om een handje te helpen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden