Buma wil de rol van bruggenbouwer

'Met alle gebroken beloftes heeft de VVD de hardwerkende Nederlander in de steek gelaten. Met hogere lasten, meer werkloosheid en een samenleving die verbrokkelde.' Dat is in twee zinnen de boodschap waarmee CDA-leider Sybrand Buma de verkiezingen ingaat. Het congres, zaterdag in Maarssen, is voor het CDA de aftrap van een lange campagne.

Buma tijdens het CDA-partijcongres in De Fabrique. Beeld anp

De contouren van het strijdplan worden in Maarssen zichtbaar. Buma eist voor het CDA de middenpositie op, hij wil de rol van bruggenbouwer, van verbinder. Hij ging er zelfs voor terug naar de Afsluitdijk en vond er een motto: een volk dat leeft, bouwt aan zijn toekomst. 'De weg leidt niet verder naar links, of verder naar rechts. Polarisatie is de vijand van de oplossing.'

Om zijn partij profiel te geven, richt hij zijn pijlen op de VVD. 'Na zes jaar Rutte is ons land in een kramp gekomen. U zult mij de komende maanden niet met twee duimen omhoog door het land zien trekken om te zeggen dat Nederland zo'n waanzinnig gaaf land is.' Een extra duw krijgt minister Van der Steur van Veiligheid en Justitie: 'Niet het ministerie is te groot, maar deze minister is een maatje te klein.'

Meer schwung

Buma is in het echt zo veel prettiger dan hij op tv overkomt, wordt in CDA-kringen verzucht. Ook daar wordt aan gewerkt. De presentatie in Maarssen is een poging meer Schwung te geven aan de kandidaat. Opkomst van achter uit de zaal, zwaaien en handen schudden op weg naar het katheder, en passant een zoen voor Kamerlid Mona Keijzer - een vleugje Amerika bij de christendemocraten.

Wat voor Buma geldt, geldt eigenlijk voor het CDA als geheel: werk in uitvoering. De partij ontleent na het debacle van 2012 enig zelfvertrouwen aan de resultaten van de tussentijdse verkiezingen. Maar de strakke oppositiekoers betaalt zich in de peilingen nog niet heel sterk terug. 'Dat komt omdat veel CDA-stemmers geen internet hebben en dus in de peilingen niet worden meegenomen', vertelt een afgevaardigde uit Veendam. 'Bij ons hebben van de tachtig leden 25 geen internet.'

Waarmee meteen die andere voor het CDA cruciale vraag gesteld wordt. Buiten de Randstad houdt de partij behoorlijk stand, maar in de grote steden is het CDA zijn massa kwijt: drie zetels in Utrecht en Rotterdam, vier in Den Haag, eentje in Amsterdam. Het CDA is een plattelandspartij.
'Dat is inderdaad een gevaar', zegt Hugo de Jonge, CDA-wethouder in Rotterdam. 'Telkens als ik een verontwaardigde tweet zie langskomen met de hashtag #randstadpolitiek, denk ik: doe dat nou niet; in de Randstad wonen toevallig wel heel veel mensen.'\\ 'Dat is inderdaad een gevaar', zegt Hugo de Jonge, CDA-wethouder in Rotterdam. 'Telkens als ik een verontwaardigde tweet zie langskomen met de hashtag #randstadpolitiek, denk ik: doe dat nou niet; in de Randstad wonen toevallig wel heel veel mensen.'

Veel van de dorpse CDA-waarden passen niet een op een in de grote stad, zegt hij. Die moet je vertalen. Zoals dat in Rotterdam gebeurt met de vrijwilligerscampagne tegen eenzaamheid. 'Dat het niet ieder voor zich moet zijn, dat je je buren wilt kennen, hun hond wilt uitlaten als er wat is, dat speelt net zo goed in de stad. Steden worden steeds meer gefragmenteerd. Ieder zijn eigen buurt, school, sportclub. Je komt elkaar niet tegen. Dat moet het CDA doorbreken.'

Beeld anp
Beeld anp

Witte partij

Het CDA is een nogal witte partij. Moet de meerkleurigheid niet nadrukkelijk in de fracties worden opgezocht? 'De lijst moet een afspiegeling van de samenleving zijn. Maar diversiteit als doel an sich is richtingloos', vindt De Jonge. 'Een brede volkspartij zoals het CDA zal altijd meer discussie hebben in de eigen achterban. Omdat de oplossingen vaak in het midden liggen.'

Ibrahim Wijbenga, tot voor kort raadslid in Eindhoven, ziet dat anders. 'Wil je echt een brede volkspartij zijn, dan moet je ook nieuwe Nederlanders aanspreken en aan je binden. Dan moet je een levende partij zijn die tussen het volk staat en de dagelijkse problemen oplost. Het is de vraag of het CDA die boodschap begrijpt. We doen weinig moeite hen te behouden.'

Dat die partij van de dagelijkse oplossingen wel degelijk bestaat, blijkt als CDA-wethouder René Peters vertelt hoe in Oss honderden vluchtelingen bij het leven van alledag worden betrokken, door ze zo snel mogelijk in te schakelen bij activiteiten. De burgemeester van Harderwijk valt hem bij.

'In het hart van onze samenleving liggen waarden die ons binden', zegt Sybrand Buma. Benieuwd of hij daarbij dergelijke initiatieven voor ogen heeft.

Beeld anp
Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.